Quản trị rủi ro cho nhà đầu tư cá nhân: Hai 'vũ khí' đắc lực là đa dạng hoá và DCA

Trong buổi Livestream Top Funds 1 được tổ chức mới đây bởi Đại lý phân phối chứng chỉ quỹ InvestingPro, ông Nguyễn Trung Hiếu – CEO CTCP Quản lý Quỹ NTP (NTP AM) nhấn mạnh hai chiến lược “chủ chốt” giúp nhà đầu tư cá nhân quản trị rủi ro hiệu quả, đó là: Đa dạng hóa danh mục và Đầu tư tích sản định kỳ (DCA). Chia sẻ của ông Hiếu được đặc biệt chú ý trong bối cảnh thị trường chứng khoán biến động mạnh thời gian gần đây.

“Rủi ro và lợi nhuận luôn song hành”

Ông Nguyễn Trung Hiếu cho biết, đối với cả quỹ đầu tư đại chúng lẫn nhà đầu tư nhỏ lẻ, nguyên tắc quan trọng nhất chính là quản trị rủi ro. “Trong đầu tư, rủi ro và lợi nhuận luôn song hành. Đầu tiên chúng ta quản trị rủi ro, sau đó mới tới bài toán tối ưu hóa lợi nhuận.”

Với nhà đầu tư cá nhân, nhược điểm thường thấy là thiếu nguồn lực phân tích và dễ bị cảm xúc chi phối. Chính vì vậy, cần có những quy tắc và phương pháp cụ thể để hạn chế tổn thất khi thị trường đi ngược dự đoán.

Đa dạng hóa danh mục – “Giảm thiểu phụ thuộc, gia tăng an toàn”

Đa dạng hóa danh mục là chiến lược quen thuộc, nhưng không phải ai cũng áp dụng đúng cách. Thay vì “gom” quá nhiều mã mà không nghiên cứu sâu, nhà đầu tư nên chọn lọc các cổ phiếu hoặc quỹ đầu tư có nền tảng vững chắc, ổn định dòng tiền.

Ông Hiếu nhấn mạnh, với quỹ đại chúng, tính thanh khoản và sự phân bổ vào nhiều lớp tài sản – từ cổ phiếu đến trái phiếu, chứng chỉ tiền gửi hay nhiều nhóm cổ phiếu thuộc các ngành nghề, lĩnh vực kinh doanh khác nhau – giúp quỹ đứng vững ngay cả khi một nhóm ngành gặp khó khăn. Nguyên tắc này cũng có thể áp dụng cho cá nhân:

“Đa dạng hóa danh mục không chỉ giúp nhà đầu tư tối ưu lợi nhuận, mà quan trọng hơn là giảm thiểu rủi ro, bảo vệ tài sản trước những biến động khó lường của thị trường.” Ở khía cạnh lựa chọn cổ phiếu, ông Hiếu cho rằng nắm giữ 3 – 5 mã “chất lượng cao” là vừa đủ cho một cá nhân. Còn với các quỹ quy mô lớn, số lượng mã thường được quản lý ở ngưỡng từ 25 đến hơn 40 cổ phiếu tùy để đảm bảo đa dạng hóa và giảm thiểu rủi ro cho danh mục.

Đầu tư tích sản định kỳ (DCA) – Xóa tan nỗi lo “đu đỉnh, bắt đáy”

Theo ghi nhận trong Livestream Top Funds 1, không ít khán giả đặt câu hỏi về việc họ thường mua trễ, rơi vào tình huống “đu đỉnh” khi thị trường đã tăng nóng. Để giải quyết, ông Hiếu khuyến nghị phương pháp Dollar-Cost Averaging (DCA).

“Nhà đầu tư dễ có tâm lý FOMO (sợ bỏ lỡ) và dốc toàn bộ tiền vào lúc thị trường đạt đỉnh. Đó là lý do chúng tôi khuyến nghị giải ngân theo định kỳ, mua đều đặn ở nhiều mức giá khác nhau để trung bình hóa giá vốn.”

Với DCA, thay vì đoán thị trường “đỉnh” hay “đáy”, nhà đầu tư chỉ cần tuân thủ lịch mua, tích lũy lâu dài. Phương pháp này đã được chứng minh giúp giảm áp lực tâm lý, hình thành kỷ luật tài chính, đặc biệt cho những nhà đầu tư vốn ít.

Kết hợp Đa dạng hóa và DCA – Bộ đôi “vũ khí” bảo toàn danh mục

Sự kết hợp giữa Đa dạng hóa danh mục và Đầu tư DCA không xung đột mà còn bổ trợ mạnh mẽ cho nhau. Một danh mục được phân bổ khoa học (theo lớp tài sản hay các nhóm ngành) khi đi kèm cách mua định kỳ (DCA) sẽ giúp “tránh vỏ dưa, không gặp vỏ dừa”.

“DCA giúp chúng ta phân bổ và tích sản tài chính, trong khi đa dạng hóa hạn chế rủi ro tập trung. Nhà đầu tư áp dụng cả hai chiến lược này sẽ có một danh mục bền vững trước biến động ngắn hạn.”

Lời khuyên cho nhà đầu tư cá nhân

Chia sẻ thêm, ông Hiếu cũng khuyến khích nhà đầu tư cá nhân nên nghiên cứu cơ bản về chu kỳ kinh tế, mỗi giai đoạn sẽ có những đặc điểm riêng biệt và danh mục đầu tư cũng nên căn cứ vào đặc điểm của từng giai đoạn để phân bổ tối ưu theo kế hoạch, thay vì chạy theo đám đông. “Khi thị trường phục hồi, ta nắm bắt cơ hội; lúc thị trường chững lại, ta tự tin phòng thủ nhờ một danh mục đã được đa dạng hóa rủi ro,” ông nói.

Tóm lại

Bằng kinh nghiệm của mình trong ngành quản lý quỹ, ông Nguyễn Trung Hiếu khẳng định: Sự ổn định và phát triển bền vững của danh mục đầu tư đến từ cách quản lý rủi ro khôn ngoan. Trong đó, bộ đôi Đa dạng hóa và Đầu tư DCA là cốt lõi, giúp nhà đầu tư tránh tổn thất nặng nề khi thị trường rung lắc, đồng thời tận dụng được những cơ hội tăng trưởng dài hạn.

“Thị trường vốn dĩ có thăng trầm. Điều quan trọng là ta xây dựng nền móng quản trị rủi ro để mỗi biến động là một trải nghiệm, chứ không phải một cú sốc. Phải có chỗ dựa vững chắc về nguyên tắc đầu tư thì mới có thể tồn tại và bứt phá.”