Kinh tế tư nhân: Biến rào cản thành động lực

ANH BÌNH - HÀ MY
16:31 04/10/2018

Để phát triển kinh tế tư nhân không chỉ là hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường mà điều quan trọng đầu tiên là phải tập trung làm thay đổi nhận thức, tạo ra một cách nhìn tiến bộ, đúng đắn đối với kinh tế tư nhân cho đội ngũ cán bộ, đảng viên và toàn thể nhân dân.

dinh-quoc-thi

Ông Đinh Quốc Thị - Hiệu Trưởng trường Chính trị Trần Phú, Hà Tĩnh

Tròn 1 năm trước, ngày 17/10/2017, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 98 về chương trình hành động thực hiện Nghị quyết 10 của Ban chấp hành Trung ương về phát triển kinh tế tư nhân.

Nghị quyết 98 đề ra 4 nhóm nhiệm vụ chủ yếu: Hoàn thiện thể chế, chính sách; Bãi bỏ các rào cản, điều kiện kinh doanh không cần thiết; Tăng cường khả năng tiếp cận cơ sở hạ tầng và các nguồn lực; và Hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân.

Trên thực tế, kinh tế tư nhân nước ta những năm qua đã cho thấy sự trưởng thành vượt bậc; tỉ trọng trong GDP chiếm 39 - 40%; đã hình thành được một số tập đoàn kinh tế tư nhân có quy mô lớn; đội ngũ doanh nhân ngày càng lớn mạnh.

Tuy nhiên, vẫn tồn tại một bộ phận công chúng và dư luận xã hội có cách nhìn nhận thiếu tích cực đối với giới doanh nhân.

Để tìm hiểu vấn đề này, PV Nhadautu.vn đã có cuộc trao đổi với ông Đinh Quốc Thị - Hiệu Trưởng trường Chính trị Trần Phú, Hà Tĩnh.

Ông có nhận định thế nào về khu vực kinh tế tư nhân của Việt Nam hiện nay?

Ngày 3/6/2017, Hội nghị Ban chấp hành TƯ lần thứ 5 (Khóa XII) ban hành Nghị quyết về phát triển kinh tế tư nhân trở thành một động lực quan trọng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Theo đó ngày 17/10/2017, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 98 về chương trình hành động thực hiện Nghị quyết 10 của Ban chấp hành Trung ương về phát triển kinh tế tư nhân với 4 nhóm nhiệm vụ chủ yếu: Hoàn thiện thể chế, chính sách; Bãi bỏ các rào cản, điều kiện kinh doanh không cần thiết; Tăng cường khả năng tiếp cận cơ sở hạ tầng và các nguồn lực; Hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân.

Đây là một chủ trương rất đúng đắn, thể hiện sự tiến bộ trong tư duy của đảng ta về đường lối phát triển kinh tế và thể hiện rất rõ trách nhiệm của Chính phủ đối với việc phát triển kinh tế tư nhân. Xét đến cùng là nhằm tạo ra sự phù hợp giữa quan hệ sản xuất với trình độ phát triển của lực lượng sản xuất, nhằm phóng thích sức sản xuất của xã hội; tạo ra điều kiện để phát huy tối đa tiềm năng thế mạnh của các tầng lớp dân cư, các vùng miền nhằm tạo ra nhiều của cải vật chất cho xã hội, theo tinh thần là phát huy sức mạnh toàn dân tộc để thực hiện thành công công cuộc đổi mới do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo.

Phát triển kinh tế tư nhân thành một động lực quan trọng theo định hướng xã hội chủ nghĩa cũng chính là tăng thêm cơ hội để nền kinh tế nước ta bắt nhịp với sự phát triển nhanh chóng của thế giới, tạo sự kết hợp chặt chẽ giữa sức mạnh của dân tộc với sức mạnh của thời đại để phát triển đất nước trong điều kiện ngày nay. Phát triển kinh tế tư nhân là góp phần thực hiện dân chủ trong lĩnh vực kinh tế, làm tăng tính năng động sáng tạo, tiếp sức cho những khát vọng làm giàu chính đáng của người dân.

Như vậy lợi ích mà kinh tế tư nhân mang lại cho xã hội là rất lớn, tuy nhiên để phát triển kinh tế tư nhân và phát huy vai trò tích cực của kinh tế tư nhân đối với xã hội, chúng ta phải vượt qua nhiều rào cản.

Trước hết là nhận thức của một bộ phận cán bộ và nhân dân về vai trò của kinh tế tư nhân vẫn còn hạn chế, do đó chưa thực sự tạo mọi điều kiện để kinh tế tư nhân phát triển. Lâu nay chúng ta thấy Thủ Tướng chính phủ chỉ đạo rất quyết liệt việc xóa bỏ các rào cản, các giấy phép con nhưng trên thực tế bên cạnh những bộ làm tốt vẫn còn có bộ làm chưa quyết liệt.

Một trong những yêu cầu đặt ra là phải tạo điều kiện để mọi người dân, mọi doanh nghiệp được tiếp cận các nguồn lực, tiếp cận hạ tầng cơ sở trong đầu tư sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, trong bảng đánh giá xếp hạng chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh do phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam đưa ra hàng năm cho thấy, vẫn còn nhiều địa phương chỉ số về tính minh bạch, về hỗ trợ doanh nghiệp, về chi phí không chính thức và về sự bình đẳng, điểm số còn rất thấp. Một số địa phương còn gây khó khăn cho doanh nghiệp khi triển khai đầu tư, nhất là trong giải phóng mặt bằng. Khi doanh nghiệp làm ăn tốt thì vui vẻ nhưng khi gặp khó khăn thì bỏ mặc, thiếu quan tâm hỏi han, giúp đỡ.

Hiện nay, vẫn còn một bộ phận công chúng và dư luận xã hội có cách nhìn nhận thiếu tích cực đối với giới doanh nhân, ông nghĩ sao về vấn đề này?

Một thực tế phải đề cập khi nói về rào cản đối với kinh tế tư nhân đó là vẫn còn có sự nhìn nhận hẹp hòi đối với kinh tế tư nhân nói chung và đối với doanh nghiệp nói riêng trong một bộ phận nhân dân. Ruộng đất có thể bỏ hoang, lãng phí nhưng khi có doanh nghiệp xin thuê đất để đầù tư phát triển sản xuất, kinh doanh thì lại gây khó khăn, không muốn cho họ đầu tư, không muốn cho ai giàu lên với rất nhiều lý do khác nhau, đây chính là tàn dư của tư tưởng bảo thủ, tiểu nông, hẹp hòi cần phải nhanh chóng xóa bỏ.

Một vấn đề nữa mà dư luận cũng rất quan tâm đó là làm thế nào để khu vực kinh tế tư nhân phát triển đúng hướng để thật sự làm cho tài nguyên và các nguồn lực của quê hương, đất nước được thăng hoa, góp phần cho quê hương, đất nước phát triển bền vững.

Thực tế cho thấy, doanh nghiệp tư nhân của chúng ta còn nhiều hạn chế, chủ yếu là doanh nghiệp vừa và nhỏ, năng lực quản trị doanh nghiệp còn yếu, trình độ công nghệ còn thấp, rất nhiều doanh nhiệp sau khi công bố thành lập không lâu là ngừng hoạt động. Một số doanh nghiệp khi được giao đất để đầu tư lại tìm cách chuyển nhượng kiếm lời, khá nhiều doanh nghiệp còn nợ lương và bảo hiểm xã hội của người lao động. Tình trạng trốn thuế, nợ thuế, tình trạng doanh nghiệp trở thành “sân sau” cho một số cán bộ có chức có quyền; tình trạng Doanh nghiệp không thực hiện đúng cam kết đầu tư, gây ô nhiễm môi trường. Doanh nghiệp câu kết với nhóm lợi ích làm sai lệch chính sách, phá vỡ quy hoạch...Chính những hạn chế này đã làm tăng thêm khó khăn cho cuộc chiến xóa bỏ tư tưởng lạc hậu, hẹp hòi, đố kỵ đối với doanh nghiệp và đối với người giàu chân chính.

Ông có khuyến nghị nào đối với bộ phận công chúng trong nhìn nhận về kinh tế tư nhân?

Để phát triển kinh tế tư nhân không phải chỉ có hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa mà điều quan trọng đầu tiên là phải tập trung làm thay đổi nhận thức, tạo ra một cách nhìn tiến bộ, đúng đắn đối với kinh tế tư nhân cho đội ngũ cán bộ, đảng viên và toàn thể nhân dân.

Cả xã hội cùng phải hành động, cùng khuyến khích, ủng hộ người dân có khát vọng làm giàu. Đồng thời, phải tiếp tục đấu tranh quyết liệt với tệ tham nhũng. Chỉ khi có nhận thức đúng thì chính sách phát triển kinh tế tư nhân của Đảng, Nhà nước mới được triển khai đồng bộ, sâu rộng, hiệu quả và những doanh nhân mới có nhiều cơ hội để kinh doanh và cống hiến cho quê hương, đất nước.

Xin cảm ơn ông!

  • Cùng chuyên mục
'Thể chế minh bạch quyết định sức hút của trung tâm tài chính'

'Thể chế minh bạch quyết định sức hút của trung tâm tài chính'

Theo ông Jeffrey Swiger, Giám đốc Công ty Tư vấn và Quản lý Dự án Quỹ Đầu tư Dubai, yếu tố quyết định khả năng thu hút dòng vốn nằm ở một thể chế minh bạch, cơ chế giải quyết tranh chấp đáng tin cậy và chất lượng quản trị thị trường.

Đầu tư - 09/07/2026 14:56

Phó Chủ tịch PNJ: 'Đôi khi doanh nghiệp phải chấp nhận từ bỏ những mô hình cũ'

Phó Chủ tịch PNJ: 'Đôi khi doanh nghiệp phải chấp nhận từ bỏ những mô hình cũ'

Chia sẻ tại lễ công bố InnoEx 2026, ông Lê Trí Thông, Phó Chủ tịch HĐQT PNJ, cho rằng doanh nghiệp có thể đã bước vào "điểm uốn" ngay cả khi doanh thu và lợi nhuận vẫn tăng trưởng. Theo ông, trong bối cảnh AI và chuỗi giá trị toàn cầu thay đổi nhanh chóng, đổi mới không còn là lựa chọn sau khủng hoảng mà phải diễn ra trước khi động lực tăng trưởng cũ cạn kiệt.

Đầu tư - 09/07/2026 14:00

Nhà cung cấp kính siêu mỏng cho Samsung Display mở nhà máy thứ hai tại Thái Nguyên

Nhà cung cấp kính siêu mỏng cho Samsung Display mở nhà máy thứ hai tại Thái Nguyên

Nhà máy thứ hai của Dowooinsys Vina có tổng vốn đầu tư 130 triệu USD, dự kiến nâng năng lực sản xuất kính siêu mỏng tại Thái Nguyên lên tối đa 3 triệu sản phẩm mỗi tháng.

Đầu tư - 09/07/2026 07:33

Wistron nâng ngân sách xây dựng, thiết bị tại Ninh Bình lên 178 triệu USD

Wistron nâng ngân sách xây dựng, thiết bị tại Ninh Bình lên 178 triệu USD

Tập đoàn công nghệ Đài Loan Wistron bổ sung 24,5 triệu USD cho việc xây dựng nhà máy và công trình phụ trợ tại Khu công nghiệp Kim Bảng.

Đầu tư - 08/07/2026 14:16

Idemitsu mở rộng hệ sinh thái năng lượng tại Việt Nam với nhà máy ở Gia Lai

Idemitsu mở rộng hệ sinh thái năng lượng tại Việt Nam với nhà máy ở Gia Lai

Sau hơn ba thập kỷ hiện diện tại Việt Nam, Idemitsu Kosan (Nhật Bản) tiếp tục mở rộng hệ sinh thái năng lượng bằng dự án nhà máy viên nén sinh khối tại Gia Lai, bên cạnh danh mục đầu tư trải dài từ thăm dò dầu khí, lọc hóa dầu đến bán lẻ xăng dầu và dầu nhờn.

Đầu tư - 08/07/2026 09:52

Đà Nẵng muốn token hóa các dự án hạ tầng gần 4 tỷ USD để huy động vốn toàn cầu

Đà Nẵng muốn token hóa các dự án hạ tầng gần 4 tỷ USD để huy động vốn toàn cầu

Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại Đà Nẵng (VIFC Đà Nẵng) đang định hướng tiên phong triển khai token hóa tài sản thực (Real World Assets - RWA) đối với các dự án hạ tầng quy mô lớn, mở thêm kênh huy động vốn quốc tế bên cạnh nguồn vốn ngân sách và các hình thức tài chính truyền thống.

Đầu tư - 08/07/2026 06:45

M&A bất động sản: Khi 'khẩu vị' FDI thay đổi

M&A bất động sản: Khi 'khẩu vị' FDI thay đổi

Bất chấp bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, thị trường M&A bất động sản Việt Nam vẫn duy trì sức hút với dòng vốn ngoại trong nửa đầu năm 2026. Tuy nhiên, thay vì chạy theo kỳ vọng tăng giá, nhà đầu tư đang ưu tiên các dự án có pháp lý minh bạch, khả năng tạo dòng tiền ổn định và hiệu quả vận hành, trong khi trung tâm dữ liệu được dự báo sẽ trở thành điểm nóng giao dịch trong thời gian tới.

Đầu tư - 08/07/2026 06:45

Catalan đề xuất đầu tư khu công nghiệp gần 1.900 tỷ tại Nghệ An

Catalan đề xuất đầu tư khu công nghiệp gần 1.900 tỷ tại Nghệ An

CTCP Công nghiệp Catalan đề xuất đầu tư Dự án xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng Khu công nghiệp Nghĩa Đàn tại xã Nghĩa Thọ (Nghệ An) với quy mô hơn 144 ha, tổng vốn đầu tư hơn 1.885 tỷ đồng.

Đầu tư - 07/07/2026 14:58

Ông chủ phía sau dự án bệnh viện gần 5.000 tỷ đồng 'đắp chiếu' ở Đà Nẵng

Ông chủ phía sau dự án bệnh viện gần 5.000 tỷ đồng 'đắp chiếu' ở Đà Nẵng

Dự án Bệnh viện quốc tế chất lượng cao Đà Nẵng có tổng vốn đầu tư gần 5.000 tỷ đồng được cấp giấy chứng nhận đầu tư từ năm 2014 nhưng đến nay vẫn "đắp chiếu". Kết luận thanh tra mới đây đã chỉ ra hàng loạt tồn tại, sai phạm trong quá trình triển khai dự án.

Đầu tư - 07/07/2026 06:45

Các tập đoàn toàn cầu không còn đến Việt Nam vì ưu đãi

Các tập đoàn toàn cầu không còn đến Việt Nam vì ưu đãi

Trong cuộc đua thu hút FDI thế hệ mới, ưu đãi thuế không còn là “lá bài” quyết định. Theo TS. Sử Ngọc Khương, điều các tập đoàn đa quốc gia tìm kiếm là một môi trường đầu tư ổn định, có thể dự báo chính sách, bảo vệ tài sản và đủ niềm tin để đưa ra những quyết định đầu tư hàng chục năm.

Đầu tư - 07/07/2026 06:45

LG Innotek đầu tư 1 tỷ USD xây nhà máy đế mạch bán dẫn tại Hải Phòng

LG Innotek đầu tư 1 tỷ USD xây nhà máy đế mạch bán dẫn tại Hải Phòng

Dự án nhà máy đế mạch đóng gói bán dẫn trị giá 1 tỷ USD của LG Innotek sẽ được xây dựng tại Khu Thương mại tự do, thuộc Khu kinh tế Đình Vũ - Cát Hải, dự kiến sản xuất hàng loạt từ quý III/2028.

Đầu tư - 07/07/2026 06:45

Quảng Trị mời đầu tư dự án điện gió hơn 9.100 tỷ đồng

Quảng Trị mời đầu tư dự án điện gió hơn 9.100 tỷ đồng

Sở Công Thương tỉnh Quảng Trị vừa phát thông báo mời các nhà đầu tư quan tâm đăng ký thực hiện Dự án Nhà máy Điện gió Halcom Hồng Đức, có tổng vốn đầu tư 9.127 tỷ đồng.

Đầu tư - 06/07/2026 17:22

Năng lượng và vàng trở thành 'lá chắn' mới của các quỹ quốc gia

Năng lượng và vàng trở thành 'lá chắn' mới của các quỹ quốc gia

Các quỹ tài sản quốc gia và ngân hàng trung ương đang ưu tiên hơn cho hạ tầng năng lượng và vàng, khi rủi ro địa chính trị, lạm phát và lo ngại về nợ công Mỹ làm thay đổi cách các nhà đầu tư nhà nước xây dựng danh mục.

Đầu tư - 06/07/2026 12:50

Đà Nẵng cho phép tiếp tục giao đất để thực hiện dự án Golden Hills City

Đà Nẵng cho phép tiếp tục giao đất để thực hiện dự án Golden Hills City

Sau nhiều năm "đóng băng", TP. Đà Nẵng đã quyết định cho phép tiếp tục giao đất, cho thuê đất đối với Khu đô thị sinh thái Quan Nam - Thủy Tú (Golden Hills City).

Đầu tư - 06/07/2026 06:55

Kinh tế TP.HCM đang dần vận hành bằng những động lực mới

Kinh tế TP.HCM đang dần vận hành bằng những động lực mới

Từng được xem là một trong những "đầu kéo" của kinh tế TP.HCM, bất động sản nhiều năm qua tạo hiệu ứng lan tỏa tới xây dựng, vật liệu, tài chính và tiêu dùng. Nhưng nửa đầu năm, khi kinh tế thành phố vẫn tăng trưởng mạnh thì địa ốc tiếp tục vật lộn với pháp lý, dòng tiền và sức mua, kéo theo mức đóng góp vào tăng trưởng kinh tế rất thấp.

Đầu tư - 06/07/2026 06:45

Nghệ An trước vận hội mới - Bài cuối: Khát vọng cực tăng trưởng mới

Nghệ An trước vận hội mới - Bài cuối: Khát vọng cực tăng trưởng mới

Hạ tầng ngày càng hoàn thiện, môi trường đầu tư liên tục được cải thiện, các tập đoàn công nghệ lớn không ngừng mở rộng, hiện diện cùng quyết tâm đồng hành của chính quyền đang tạo nền tảng để Nghệ An bước vào giai đoạn phát triển mới. Mục tiêu của địa phương không chỉ là thu hút thêm dòng vốn FDI mà còn từng bước trở thành trung tâm công nghiệp, logistics và cực tăng trưởng mới của khu vực Bắc Trung Bộ.

Đầu tư - 05/07/2026 11:23