Sớm thành lập Quỹ hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số, chuyển đổi xanh

Trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế TP.HCM 2024 lần thứ 5, chiều 25/9, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì phiên đối thoại chính sách giữa Thủ tướng, lãnh đạo các bộ ngành Trung ương, Chủ tịch UBND TP.HCM, lãnh đạo các tỉnh thành với các khách mời, các tập đoàn trong nước và quốc tế.

Đây là cơ hội để doanh nghiệp phản ánh kiến nghị, chính sách để Chính phủ và chính quyền TP.HCM lắng nghe, tìm kiếm giải pháp để xây dựng chính sách nhằm thúc đẩy quá trình chuyển đổi công nghiệp ở TP.HCM và các địa phương trong cả nước.

TS. Trần Du Lịch, ủy viên Hội đồng tư vấn chính sách tiền tệ quốc gia đặt vấn đề: Chính phủ đã, đang và sẽ làm những chính sách ưu tiên gì để hỗ trợ doanh nghiệp thúc đẩy nhanh quá trình chuyển đổi nền kinh tế, trước hết là đối với ngành công nghiệp?

Trả lời, Thứ trưởng Bộ KH&ĐT Trần Quốc Phương cho biết, vừa qua Thủ tướng đã ban hành 2 quyết định quan trọng là phê duyệt Đề án chiến lược phát triển ngành công nghiệp bán dẫn tại Việt Nam và Đề án đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ cho công nghiệp bán dẫn và sản xuất chip.

"Đây là 2 quyết định mang tính then chốt để Việt Nam bước sang giai đoạn mới thúc đẩy sự chuyển đổi nền kinh tế mạnh mẽ hơn trong lĩnh vực đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh", Thứ trưởng nói.

Theo Thứ trưởng, hiện nay đối với chuyển đổi xanh cũng đã có những quy định cụ thể của Bộ TN&MT với những tiêu chí, tiêu chuẩn, định mức để xác định thế nào là doanh nghiệp xanh, sản phẩm xanh, dự án xanh… Từ đó, sẽ quyết định đến việc áp dụng cơ chế, chính sách để hỗ trợ các doanh nghiệp đang thực hiện quá trình chuyển đổi số, chuyển đổi xanh trong nền kinh tế.

Đối với Bộ KH&ĐT, Bộ sẽ tiếp tục nghiên cứu, tham mưu tới Chính phủ và rà soát các quy định hiện hành liên quan đến hỗ trợ, khuyến khích các doanh nghiệp thúc đẩy chuyển đổi xanh. Những điều không còn phù hợp sẽ điều chỉnh và Bộ KH&ĐT sẽ kiến nghị những chính sách mới.

"Tới đây Bộ KH&ĐT sẽ trình chính sách mới, được Thủ tướng chỉ đạo sớm ban hành đó là thành lập Quỹ hỗ trợ đầu tư để hỗ trợ các doanh nghiệp trong lĩnh vực đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh", Thứ trưởng cho hay.

Hỗ trợ các doanh nghiệp áp dụng kinh tế tuần hoàn

Trong khi đó, đối với kinh tế tuần hoàn, TS. Trần Du Lịch mong Thủ tướng hoặc phân công Bộ phụ trách nói rõ hơn chương trình hành động này để tạo một kỳ vọng cho doanh nghiệp, đặc biệt đang xu hướng phát triển kinh tế tuần hoàn?

Trả lời câu hỏi này, Thứ trưởng Bộ TN&MT Lê Công Thành cho biết, phát triển kinh tế số, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và phát triển kinh tế tuần hoàn đã thành xu thế của thời đại, thế giới.

Hiện nay, Chính phủ đã giao cho Bộ TN&MT xây dựng kế hoạch hành động quốc gia về kinh tế tuần hoàn. Trong dự thảo kế hoạch này đã đề ra 5 quan điểm, mục tiêu, 5 nhóm nhiệm vụ, giải pháp với các chương trình nhiệm vụ cụ thể cho từng ngành. Đặc biệt trong các nhóm nhiệm vụ, giải pháp có nhóm hỗ trợ cho các doanh nghiệp thúc đẩy áp dụng kinh tế tuần hoàn trong hoạt động sản xuất.

Cụ thể, hỗ trợ về thiết kế sinh thái để đạt được tiêu chí của kinh tế tuần hoàn; hỗ trợ áp dụng, phát triển các mô hình kinh tế tuần hoàn trong sản xuất kinh doanh; thúc đẩy đổi mới sáng tạo áp dụng công nghệ số, công nghệ thân thiện với môi trường, nhất là kỹ thuật hiện có tốt nhất để thực hiện kinh tế tuần hoàn.

Đồng thời, cũng có những hỗ trợ về hình thành, phát triển thị trường cho các hàng hóa, dịch vụ được sản xuất trong chuỗi sản xuất tuần hoàn.

Đối với chính sách về tín dụng xanh, trái phiếu xanh, Thứ trưởng nêu rõ, hiện nay Ngân hàng Nhà nước cũng có những chế độ hỗ trợ về tín dụng xanh rất cụ thể. Bộ TN&MT cũng đã xây dựng và trình Thủ tướng phê duyệt bộ tiêu chí xác định các dự án xanh để các dự án có thể tiếp cận nguồn vốn tín dụng xanh không chỉ ở trong nước. Xây dựng chính sách mua sắm công xanh để hỗ trợ sự phát triển của kinh tế xanh và kinh tế tuần hoàn.

"Thời gian sắp tới, ngành tài nguyên và môi trường sẽ tiếp tục nghiên cứu và đề xuất với Chính phủ để bổ sung, sửa đổi hệ thống pháp luật để bảo vệ môi trường, tạo điều kiện khuyến khích hơn nữa phát triển chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và kinh tế tuần hoàn", Thứ trưởng cho hay.

Chia sẻ thêm những vấn đề nêu trên, Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu rõ, thế giới đã thực hiện kinh tế tuần hoàn từ lâu và Việt Nam cũng có thực hiện, nhưng trong bối cảnh cạn kiệt tài nguyên, ô nhiễm môi trường, gia tăng dân số thì vấn đề này mới được quan tâm thỏa đáng, với mục tiêu đưa kinh tế tuần hoàn trở thành xu thế, phong trào.

Đảng xác định không hy sinh môi trường để chạy theo tăng trưởng kinh tế đơn thuần, một trong những giải pháp bảo vệ môi trường là phát triển kinh tế tuần hoàn, vừa giúp giảm thâm dụng tài nguyên, vừa tận dụng được các nguyên liệu như sử dụng rác thải để sản xuất điện.

"Chủ trương của Đảng đã rất rõ, pháp luật đang được hoàn thiện dần. Chúng ta đang tập trung vào nâng cao nhận thức và xây dựng cơ chế, chính sách để huy động nguồn lực từ người dân, mọi người dân tham gia thực hiện kinh tế tuần hoàn. Đây là yếu tố quan trọng, mang tính quyết định", Thủ tướng nhấn mạnh.