Giải pháp nâng hạng thị trường chứng khoán

Trong Báo cáo phân loại thị trường mới nhất của FTSE Russell, Việt Nam tiếp tục là thị trường cận biên (Frontier) và nằm trong danh sách theo dõi khả năng nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp (Secondary Emerging market).

Theo đánh giá của FTSE Russell, Việt Nam vẫn chưa đáp ứng tiêu chí "Chu kỳ thanh toán (DvP)" và bị đánh giá là "hạn chế" do thông lệ thị trường về việc kiểm tra sự sẵn có về vốn trước khi tiến hành giao dịch. Tổ chức này cũng cho rằng việc đưa ra một cơ chế hiệu quả để tạo thuận lợi cho giao dịch giữa các nhà đầu tư nước ngoài đối với các chứng khoán đã hoặc sắp đạt đến giới hạn sở hữu nước ngoài cũng được coi là quan trọng.

Ngoài ra, FTSE Russell cũng ghi nhận một số hoạt động mà Việt Nam đã thực hiện trong thời gian qua, đó là việc tổ chức các cuộc thảo luận tìm giải pháp tháo gỡ giữa các cơ quan quản lý thị trường có liên quan và các nhóm thành viên thị trường; Hệ thống giao dịch mới đang được chạy kiểm thử nghiệm thu của người dùng bắt đầu từ tháng 2/2023 giữa Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam (VSDC) với các thành viên của mình.

Liên quan đến vấn đề này, ông Vũ Chí Dũng – Vụ trưởng Vụ Hợp tác Quốc tế, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) cho biết, trên tinh thần chủ động tích cực rà soát các nội dung còn vướng mắc về nâng hạng, UBCKNN đã tổ chức nhiều cuộc làm việc với các bên có liên quan để trao đổi, tìm giải pháp tháo gỡ các vấn đề còn tồn tại.

Đối với những tiêu chí chính còn vướng mắc theo đánh giá của tổ chức xếp hạng, UBCKNN cũng đã có báo cáo Bộ Tài chính một số giải pháp để giải quyết hai vướng mắc chính trong đánh giá tiêu chí nâng hạng trong thời gian tới.

Nâng hạng thị trường là một quá trình tương đối dài, đòi hỏi nhiều nỗ lực để tạo ra những thay đổi về nội lực cũng như chính sách pháp lý

Ông Vũ Chí Dũng, Vụ trưởng Vụ Hợp tác Quốc tế, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.

Theo đó, đối với yêu cầu ký quỹ trước giao dịch, hiện tại, Việt Nam vẫn quy định phải đảm bảo đủ tiền và chứng khoán trước giao dịch theo các quy định tại Thông tư 120/2020/TT-BTC; trong khi đó, yêu cầu của các tổ chức xếp hạng thì "không yêu cầu ký quỹ trước giao dịch". Do vậy, phương án để có thể tháo gỡ được đặt ra thông qua việc triển khai đối tác bù trừ trung tâm (CCP) cho thị trường cơ sở và dần tiến tới giảm ký quỹ trước giao dịch.

Hiện nay, VSDC và UBCKNN đã chuẩn bị 2 mô hình xây dựng CCP cho thị trường cơ sở, trong đó: Mô hình 1 là khi ngân hàng lưu ký được chấp thuận là thành viên bù trừ; và mô hình 2 là khi ngân hàng lưu ký không được chấp thuận là thành viên bù trừ. Trong thời gian qua, UBCKNN và VSDC đã tích cực làm việc với các cơ quan liên quan để có các trao đổi kỹ thuật chi tiết nhằm tháo gỡ vướng mắc về quy định ký quỹ.

Còn đối với tỷ lệ sở hữu nước ngoài, giải pháp được đưa ra là cần quy định rõ phương pháp xác định giới hạn sở hữu nước ngoài đối với từng ngành nghề kinh doanh. Trong đó, cần quy định rõ danh mục ngành nghề kinh doanh tương ứng với tỷ lệ sở hữu nước ngoài đang được quy định cụ thể trong các điều ước quốc tế và pháp luật chuyên ngành.

"Vấn đề giới hạn về sở hữu nước ngoài không chỉ thuộc thẩm quyền của UBCKNN mà cần sự phối hợp nghiên cứu và giải quyết giữa các bộ, ngành khác nhau", đại diện UBCKNN nhấn mạnh, đồng thời cho biết trong thời gian qua, gỡ vướng cho vấn đề này, UBCKNN đã tổ chức một số cuộc họp với các tổ chức xếp hạng, thành viên thị trường, và các cơ quan quản lý ở các bộ, ngành để trao đổi đưa ra các phương án xử lý.

Ông Vũ Chí Dũng lưu ý, nâng hạng thị trường là một quá trình tương đối dài, đòi hỏi nhiều nỗ lực để tạo ra những thay đổi về nội lực cũng như chính sách pháp lý. Để gỡ vướng cho vấn đề giới hạn room ngoại, một trong những giải pháp trước mắt là triển khai NVDR. Việc quy định NVDR để giúp các nhà đầu tư nước ngoài muốn giao dịch cổ phiếu của các công ty đại chúng đã hết room ngoại hoặc thuộc ngành nghề có điều kiện.

Ngoài ra, giải pháp triển khai cổng công bố thông tin giao dịch ngoài biên độ của nhà đầu tư nước ngoài đối với các cổ phiếu đã hết room ngoại cũng được nghiên cứu. Đây là giải pháp cung cấp các thông tin về các giao dịch ngoài biên độ của nhà đầu tư nước ngoài bao gồm cả thông tin về giá, theo sát với thời gian thực. Tuy nhiên, điều này đòi hỏi phải thực hiện nâng cấp hệ thống công nghệ thông tin cần thiết của các Sở giao dịch chứng khoán và các công ty chứng khoán.

Bài liên quan

Chứng khoán có chuỗi tăng dài nhất 20 tháng

Chứng khoán tăng liền 7 phiên

Các giải pháp phát triển thị trường chứng khoán bền vững

Để thị trường chứng khoán là nơi huy động vốn bền vững