Điều tra của Al Jazeera: Quan chức nhiều nước chi 2,5 triệu USD mua quốc tịch Síp

THANH TRẦN
13:58 25/08/2020

Theo Al Jazeera, nhiều nhân vật chính trị và tội phạm truy nã đã thông qua chương trình đầu tư của Síp để có được những tấm 'hộ chiếu vàng' của nước này với giá trị tối thiểu là 2,5 triệu USD.

ho-so-sip-1-15983244605891689875389

Minh họa của Al Jazeera về hoạt động mua bán hộ chiếu châu Âu của Cộng hòa Síp

Al Jazeera, một đài lớn và có sức ảnh hưởng ở Trung Đông, hôm 23/8 đã công bố một loạt bài điều tra về chính sách mà họ gọi là "mua bán hộ chiếu châu Âu" của Cộng hòa Síp từ năm 2017 đến 2019. Phần lớn những người mua hộ chiếu là các chính trị gia của một số quốc gia, thành viên hội đồng quản trị của các doanh nghiệp nhà nước và mới đây nhất là anh trai của một cựu Thủ tướng Lebanon.

Những quan chức này, được gọi là những người tiếp xúc chính trị (PEP), được quốc tế công nhận là các cá nhân có nguy cơ tham nhũng cao vì họ hoặc các thành viên gia đình của họ nắm giữ một số vị trí trong chính phủ.

Các tài liệu mật được đưa ra một ngày sau khi Đơn vị Điều tra của Al Jazeera tiết lộ rằng chính quyền Síp đã bán hộ chiếu cho những tên tội phạm bị kết án và những kẻ đào tẩu khỏi pháp luật.

Sau khi tin tức này được công bố, Bộ Nội vụ Síp cho biết họ đang xem xét thông tin trên, đồng thời nói thêm rằng họ đã thực hiện những thay đổi đáng kể đối với chương trình đầu tư trong những năm gần đây.

Trước đó, chính quyền nước này đã mở "chương trình đầu tư Síp", cho phép bất kỳ ai chi ra tối thiểu 2,5 triệu USD dưới danh nghĩa "tiền đầu tư" trở thành công dân Síp. Các hồ sơ xin "đầu tư" vào Síp đến từ Nga nhiều nhất, kế đến là Trung Quốc, Urkaine và một số nước Trung Đông, Đông Nam Á.

Một trong những cá nhân đã mua hộ chiếu của Síp là Mir Rahman Rahmani, diễn giả của Hạ viện Afghanistan, người không chỉ mua quốc tịch Síp cho bản thân, vợ và ba con gái mà còn cung cấp hộ chiếu gia đình cho St. Kitts và Nevis, một trong số các bang Caribe bán quyền công dân.

Rahmani là một cựu tướng lĩnh, người đã trở thành một doanh nhân rất thành công trong việc xử lý các hợp đồng vận tải và nhiên liệu giữa chính phủ Afghanistan và quân đội Mỹ. Việc ông được bầu làm diễn giả của Hạ viện đã kích động cuộc chiến trên sàn của Hạ viện khi các đối thủ tuyên bố gian lận phiếu bầu.

Theo Al Jazeera, hai quan chức khác cũng đã mua 'hộ chiếu vàng' của Síp là ông Phạm Phú Quốc, đại biểu Quốc hội Việt Nam, và ông Igor Reva (quốc tịch Nga), từng là thứ trưởng Bộ phát triển kinh tế Nga.

Tuy nhiên, các tài liệu này không chứng minh được hành vi sai trái của bất kỳ cá nhân PEP nào và nó cũng không xác định khả năng các PEP có liên quan đến tham nhũng. Dù vậy, những câu hỏi vẫn được đặt ra về việc "tại sao một người đã được giao phó một vị trí công ở quốc gia lại muốn mua quốc tịch thứ hai cho bản thân hoặc gia đình họ?".

Ngoài ra, trong một số trường hợp, Al Jazeera cũng đã đặt ra câu hỏi "làm thế nào mà các quan chức này có được số tiền để đầu tư tối thiểu 2,5 triệu USD vào Síp, một trong những yêu cầu để có được hộ chiếu vàng?".

Nigel Gould-Davies, thành viên cấp cao tại Viện Chiến lược Quốc tế của Vương quốc Anh cho biết: "Ở nhiều quốc gia, các cá nhân này chỉ có thể đạt được khối tài sản lớn thông qua các mối quan hệ và làm ăn bất chính".

Theo ông Gould-Davies, lý do các quan chức này chọn lấy quốc tịch thứ hai hoặc thậm chí thứ ba là để bảo vệ tài sản có được trong nhiều năm.

"Một khi họ đã có được những khoản tiền đó thông qua các hoạt động mà chúng tôi coi là rất có vấn đề, họ sẽ cố gắng bảo vệ an toàn những tài sản đó, bằng cách chuyển chúng tới các quốc gia được hưởng pháp quyền", ông nói thêm, đề cập đến Síp.

Hộ chiếu Síp là vật sở hữu "đáng thèm muốn" của nhiều người ở nhiều quốc gia vì nó cho phép đi lại, làm việc và giao dịch ngân hàng miễn phí trên khắp Liên minh châu Âu, vốn đã nhiều lần bị chỉ trích là một rủi ro an ninh kể từ khi ra đời.

Do đó, EU luôn cho rằng chương trình của Síp không chỉ tạo điều kiện cho việc rửa tài sản do tham ô và trốn thuế của các cá nhân nước ngoài, mà còn làm xói mòn lòng tin vào các tổ chức tài chính ở EU, khiến hình ảnh của cả khối bị ảnh hưởng.

Dưới áp lực từ Liên minh châu Âu, Síp đã thay đổi chương trình của mình vào năm 2019, nhưng nghiên cứu của Al Jazeera lại cho thấy nhiều PEP đã đảm bảo vị trí của họ với tư cách là công dân Síp trước khi các quy tắc thay đổi có hiệu lực.

Danh sách đó bao gồm Mohammed Jameel - lãnh đạo cấp cao trong Cơ quan Đầu tư Tổng hợp Ả Rập Xê Út, Tang Yong - chủ tịch của một tập đoàn năng lượng nhà nước China Resources Power Holding, và Apurv Bagri - cựu Phó chủ tịch Hội đồng Dịch vụ Tài chính của Dubai.

Ngoài ra, nó còn bao gồm cựu thành viên Thượng viện Nga Vadim Moskovitch, cựu thành viên Cơ quan lập pháp quốc gia Ukraine Volodymyr Zubky và tỷ phú Taha Mikati, anh trai của cựu Thủ tướng Lebanon Najib Mikati (cả hai đều là những người giàu nhất Lebanon).

Vào tháng 7/2020, Síp đã thông qua luật mới cho phép họ tước quyền công dân đã bán cho bất kỳ ai hiện được coi là gây tổn hại cho lợi ích quốc gia của Síp. Nhưng mặc dù các PEP hiện được coi là không thích hợp để trở thành công dân, luật mới vẫn quy định bất kỳ ai đã trả 2,5 triệu USD đều có thể sở hữu hộ chiếu vàng.

Trả lời các câu hỏi của Al Jazeera, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Síp Nicos Nouris không trả lời lý do tại sao luật mới cho phép nước này thu hồi quyền công dân lại không áp dụng cho các PEP.

Ông Nouris đã nói rằng "một ủy ban gồm ba thành viên đang độc lập nghiên cứu và đánh giá tất cả các thông tin liên quan đến những người đã được cấp quốc tịch Síp".

(Theo Al Jazeera)

  • Cùng chuyên mục
Hà Nội 'khai tử' 24 dự án, nhiều dự án nhà ở được gọi tên

Hà Nội 'khai tử' 24 dự án, nhiều dự án nhà ở được gọi tên

TP. Hà Nội thu hồi đất, chấm dứt hoạt động 24 dự án sử dụng vốn ngoài ngân sách chậm triển khai trên địa bàn. Danh sách gồm nhiều dự án nhà ở, thương mại, khách sạn, công nghiệp, giáo dục và dịch vụ đã được giao đất hoặc cho thuê đất nhưng kéo dài nhiều năm không đưa vào sử dụng.

Pháp luật - 31/05/2026 06:45

133 phạm nhân trong các đại án tham nhũng được đặc xá

133 phạm nhân trong các đại án tham nhũng được đặc xá

Chủ tịch nước quyết định đặc xá cho 9.950 phạm nhân đang chấp hành án phạt tù có đủ điều kiện được hưởng đặc xá năm 2026, trong đó, có 133 phạm nhân thuộc các vụ án, vụ việc Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống tham nhũng theo dõi chỉ đạo.

Pháp luật - 30/05/2026 21:50

Lương cơ sở tăng khoảng 8% từ 1/7

Lương cơ sở tăng khoảng 8% từ 1/7

Từ ngày 1/7, mức lương cơ sở tăng từ 2,34 triệu đồng lên 2,53 triệu đồng/tháng, tương ứng mức tăng khoảng 8%. Việc điều chỉnh này sẽ kéo theo thay đổi cách tính tiền lương, phụ cấp và nhiều chế độ liên quan đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang.

Pháp luật - 30/05/2026 08:47

Cơ quan cạnh tranh vào cuộc, Shopee hoãn áp dụng phí mới

Cơ quan cạnh tranh vào cuộc, Shopee hoãn áp dụng phí mới

Shopee sẽ hoãn triển khai chính sách phí mới của “Chương trình Duy trì hiển thị” sau khi Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia vào cuộc.

Pháp luật - 29/05/2026 16:20

Thu hút đầu tư: Làm thế nào để xác định được 'đinh' cài ở đâu dưới tấm 'thảm đỏ'?

Thu hút đầu tư: Làm thế nào để xác định được 'đinh' cài ở đâu dưới tấm 'thảm đỏ'?

Không ai muốn đầu tư, muốn trở thành đối tác của doanh nghiệp Việt Nam, của các cơ quan nhà nước với tư cách là chủ đầu tư công nếu họ đi trên tấm “thảm đỏ” thể hiện sự nghênh đón để rồi đi vài bước mới biết rằng ở dưới tấm thảm đó có “đinh”.

Pháp luật - 29/05/2026 06:45

Khởi tố Trưởng ban Kiểm soát của Sonadezi

Khởi tố Trưởng ban Kiểm soát của Sonadezi

Bà Đặng Lê Bích Phượng, Trưởng Ban Kiểm soát Sonadezi bị khởi tố về tội "Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí".

Pháp luật - 28/05/2026 18:15

Đến 2045, toàn bộ người dùng thanh toán không tiền mặt qua VNeID

Đến 2045, toàn bộ người dùng thanh toán không tiền mặt qua VNeID

Đến năm 2030, 70% người dùng sẽ trải nghiệm các dịch vụ thanh toán không sử dụng tiền mặt, thanh toán hóa đơn thiết yếu ngay trên VNeID. Đến 2045, con số này sẽ là 100%.

Chính sách - 28/05/2026 15:44

Hành trình khơi thông dòng vốn khổng lồ 'đóng băng' ở Đà Nẵng

Hành trình khơi thông dòng vốn khổng lồ 'đóng băng' ở Đà Nẵng

Sau nhiều năm bị "đóng băng" bởi các kết luận thanh tra, vướng mắc pháp lý và sai sót trong quản lý đất đai, loạt dự án tại Đà Nẵng đang bước vào giai đoạn được tháo gỡ đồng loạt. Đây không chỉ là quá trình xử lý tồn tại kéo dài suốt nhiều năm, mà còn là hành trình khơi thông nguồn lực hàng trăm nghìn tỷ đồng từng bị chôn lấp trong các dự án lớn của thành phố.

Pháp luật - 28/05/2026 06:45

Cựu Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến bị tuyên phạt 6 năm tù

Cựu Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến bị tuyên phạt 6 năm tù

Ngoài mức án 6 năm tù, cựu Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến còn bị tòa buộc chịu trách nhiệm bồi thường 108 tỷ đồng trong đại án gây lãng phí đặc biệt nghiêm trọng tại 2 dự án bệnh viện nghìn giường.

Pháp luật - 27/05/2026 17:12

2 cựu Cục trưởng An toàn thực phẩm được giảm án trong đại án nhận hối lộ cấp phép thực phẩm

2 cựu Cục trưởng An toàn thực phẩm được giảm án trong đại án nhận hối lộ cấp phép thực phẩm

Tòa Phúc thẩm TAND Tối cao tại Hà Nội tuyên giảm án cho nhiều bị cáo trong đại án đưa, nhận hối lộ xảy ra tại Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế). Trong đó, bà Trần Việt Nga được giảm từ 15 xuống 12 năm tù, chồng bà là ông Lê Hoàng giảm từ 5 xuống 3 năm tù; cựu Cục trưởng Nguyễn Thanh Phong cũng được giảm 3,5 năm tù.

Pháp luật - 27/05/2026 15:22

Xử phạt nhiều doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu

Xử phạt nhiều doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu

Chỉ trong tháng 5, đã có 5 doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu vi phạm quy định về duy trì mức dự trữ lưu thông tối thiểu nhằm bảo đảm nguồn cung ổn định cho thị trường bị xử phạt với số tiền 770 triệu đồng.

Pháp luật - 27/05/2026 09:27

Khai trừ Đảng 2 cán bộ thuộc Ban Thường vụ Tỉnh ủy Quảng Ninh

Khai trừ Đảng 2 cán bộ thuộc Ban Thường vụ Tỉnh ủy Quảng Ninh

Ban Bí thư quyết định khai trừ ra khỏi Đảng đối với ông Nguyễn Đức Thành và ông Điệp Văn Chiến, 2 cán bộ thuộc Ban Thường vụ Tỉnh ủy Quảng Ninh, do có các vi phạm gây hậu quả rất nghiêm trọng, làm dư luận bức xúc và ảnh hưởng rất xấu đến uy tín của tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị công tác.

Pháp luật - 27/05/2026 07:42

'Siết' thuế với nhà đất kê khai hai giá

'Siết' thuế với nhà đất kê khai hai giá

Bộ Tài chính vừa trình Chính phủ dự thảo nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành luật Thuế thu nhập cá nhân. Trong đó nội dung đáng chú ý là đề xuất tính thuế lại đối với những trường hợp kê khai giá thấp bất thường.

Pháp luật - 26/05/2026 13:41

Giám đốc Sở NN&MT TP. Huế bị kỷ luật cảnh cáo

Giám đốc Sở NN&MT TP. Huế bị kỷ luật cảnh cáo

Ông Nguyễn Đình Đức, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) TP. Huế, bị kỷ luật bằng hình thức cảnh cáo do sai phạm trong quá trình triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới.

Pháp luật - 26/05/2026 08:34

Doanh nhân Đinh Trường Chinh bị truy tố

Doanh nhân Đinh Trường Chinh bị truy tố

Ông Đinh Trường Chinh cùng người thân và đồng phạm bán trùng nhiều nền đất, chiếm đoạt 199 tỷ đồng; kê khai giá thấp để ngoài sổ sách hơn 141 tỷ.

Pháp luật - 25/05/2026 16:02

Tổng Giám đốc CTCP Nhiệt điện Hải Phòng bị bắt

Tổng Giám đốc CTCP Nhiệt điện Hải Phòng bị bắt

Ông Dương Sơn Bá, Tổng Giám đốc kiêm người đại diện theo pháp luật của CTCP Nhiệt điện Hải Phòng bị cơ quan điều tra Bộ Công an bắt giữ để điều tra về hành vi làm giả tài liệu của cơ quan, tổ chức.

Pháp luật - 25/05/2026 12:07