Sumitomo bán 50% vốn tại Điện lực Vân Phong cho 2 đối tác

Như đã thông báo hồi tháng 5/2025, Tập đoàn Sumitomo (Nhật Bản) đã quyết định bán 50% cổ phần tại Công ty TNHH Điện lực Vân Phong (VPCL), đơn vị đang sở hữu và vận hành dự án Nhà máy Nhiệt điện Vân Phong 1 tại tỉnh Khánh Hòa.

Mới đây, Sumitomo đã tiết lộ 2 đối tác nhận chuyển nhượng là EGAT International Company Limited (EGATi) của Thái Lan và Tập đoàn AboitizPower của Philippines.

Theo đó, mỗi đối tác sẽ nhận chuyển nhượng 25% vốn tại VPCL, Sumitomo thông báo, nhưng không cung cấp giá trị chuyển nhượng theo quy định bảo mật.

Trong một thông báo cùng ngày gửi Sở Giao dịch chứng khoán Philippines, AboitizPower cho biết tập đoàn này sẽ chi khoảng 220 triệu USD cho khoản đầu tư vào VPCL. Tập đoàn sẽ thanh toán sau khi hoàn tất các điều kiện tiên quyết.

Sumitomo đã ký kết các thỏa thuận cần thiết liên quan đến việc mua lại cổ phần của các đối tác và gửi các thủ tục phê duyệt đến các cơ quan Việt Nam.

Sau khi hoàn tất, tập đoàn Nhật Bản sẽ tiếp tục nắm giữ 50% cổ phần tại VPCL.

"Trong thời gian tới, thông qua sự hợp tác với hai công ty, Tập đoàn Sumitomo sẽ tiếp tục cung cấp nguồn năng lượng ổn định, thiết yếu cho sự phát triển kinh tế và công nghiệp của cộng đồng địa phương, đồng thời theo đuổi các sáng kiến chuyển đổi năng lượng tại khu vực châu Á", thông cáo của Sumitomo viết.

Nhà máy Nhiệt điện Vân Phong 1 được khởi công năm 2019 với tổng mức đầu tư gần 2,58 tỷ USD, gồm 2 tổ máy với tổng công suất lắp đặt 1.432 MW, công suất tinh 1.320MW. Dự án được khánh thành ngày 13/3/2024, dự kiến cung cấp 8,5 tỷ kWh điện hàng năm lên lưới điện quốc gia. Hiện nhà máy có hợp đồng mua bán điện kéo dài 25 năm với Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN).

Đây là dự án đầu tư nước ngoài có số vốn lớn nhất từ trước đến nay trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa, được đầu tư theo hình thức xây dựng - vận hành - chuyển giao (BOT) ký bởi Bộ Công Thương.

AboitizPower cho biết nhà máy nhiệt điện này có công suất đáp ứng khoảng 4% tổng sản lượng điện hàng năm của Việt Nam.

Dấu chân của EGATi tại Việt Nam

Theo Sumitomo, EGATi – được thành lập ngày 18/12/2007 – tham gia vào các lĩnh vực điện và năng lượng bên ngoài Thái Lan. Tính đến cuối năm 2024, công ty này có vốn 12,2 tỷ baht (tương đương 375,5 triệu USD) và tổng tài sản 25,28 tỷ baht.

Tính đến cuối tháng 6/2025, cổ đông lớn nhất là Cơ quan phát điện Thái Lan (Electricity Generating Authority of Thailand, viết tắt là EGAT), thuộc sở hữu của Bộ Năng lượng Thái Lan, với 99,99% cổ phần.

Tháng 8/2013, Thủ tướng đồng ý cho Công ty Điện lực quốc tế Thái Lan (EGATi) làm chủ đầu tư Nhà máy nhiệt điện Quảng Trị và triển khai thực hiện theo hình BOT, với tổng mức đầu tư trên 55.000 tỷ đồng (hơn 2,2 tỷ USD).

Nhà máy có công suất 1.320 MW, gồm 2 tổ máy, mỗi tổ máy có công suất 660 MW.

Trong khuôn khổ Diễn đàn Năng lượng Việt Nam – Thái Lan lần thứ 2 (tháng 10/2022) được tổ chức tại Thái Lan, trên cơ sở đánh giá các yếu tố khó khăn trong việc thu xếp các nguồn vốn và các cam kết đạt giảm phát thải ròng bằng 0 đến năm 2050 của hai chính phủ hai nước, Bộ trưởng Năng lượng Thái Lan đã xác nhận dừng phát triển dự án và sẽ sớm có văn bản chính thức gửi Bộ Công Thương Việt Nam và tỉnh Quảng Trị.

Đến tháng 7/2024, Bộ Công Thương thống nhất để EGATi dừng dự án này.

Tháng 2/2025, Văn phòng UBND tỉnh Quảng Trị cho biết tỉnh nhận được văn bản của Tổng công ty phát điện 1 (EVNGENCO1) về đề xuất làm chủ đầu tư dự án này.

Khoản đầu tư lớn đầu tiên của AboitizPower ra nước ngoài

AboitizPower - được thành lập ngày 13/2/1998 – có vốn điều lệ 19,95 tỷ peso Philippines (tương đương 340 triệu USD) và tổng tài sản 517,62 tỷ peso tính đến cuối năm 2024.

Tại AboitizPower, Aboitiz Equity Ventures Inc nắm 53,09% cổ phần, JERA Asia Private Limited sở hữu 27,57% và 19,34% thuộc về các cổ đông còn lại.

AboitizPower cho biết, việc mua lại cổ phần của VPCL là nhằm mở rộng hoạt động ra nước ngoài.

"Đây là một thời điểm then chốt trong lịch sử của AboitizPower bởi đây là khoản đầu tư đáng kể đầu tiên của công ty ra bên ngoài Philippines", công ty cho biết trong một thông cáo riêng.

AboitizPower hoạt động trong các lĩnh vực sản xuất, phân phối, dịch vụ bán lẻ điện và phân phối năng lượng. Danh mục sản xuất điện của công ty bao gồm cả các nhà máy phát điện tái tạo và không tái tạo.

AboitizPower là nhà sản xuất điện hàng đầu tại Philippines tính đến nửa đầu năm, với thị phần 23,86% trong lưới điện quốc gia, dựa trên dữ liệu từ Ủy ban Điều tiết Năng lượng.

Trong khi đó, ngoài năng lượng, các hoạt động của Sumitomo còn bao gồm vận tải, ô tô, phát triển đô thị, truyền thông và kỹ thuật số, thép, văn hóa, tài nguyên khoáng sản và giải pháp hóa học.

Cuối tháng 10, Sumitomo thông báo việc mua lại 49% cổ phần của Công ty Cổ phần Tư vấn và Phát triển Điện Cửu Long (MEE JSC), đơn vị vận hành cụm nhà máy thủy điện Đăk Di tại Nam Trà My (cũ), Đà Nẵng từ GreenSpark Group.

Tập đoàn Nhật Bản cho biết đây là khoản đầu tư đầu tiên vào lĩnh vực thủy điện và sẽ tiếp tục mua lại và phát triển các dự án thủy điện chất lượng cao tại Việt Nam.