Sau ngày thứ hai ở Hà Nội, con đường còn gian truân…

Như một sự ngẫu nhiên, 20 giờ bay từ Mỹ sang Việt Nam và cũng khoảng 20 giờ lưu lại trong lòng Hà Nội, tính từ lúc Tổng thống Trump và Chủ tịch Kim bắt tay nhau (18h30 tối 27/2) cho đến khi cuộc họp báo tại khách sạn Marriott kết thúc (15 giờ chiều 28/2). Nhưng trời đã không chiều lòng người!

Tổng thống Donald Trump đáp máy bay chuyên cơ trở lại Washington DC mà không đạt được việc ký kết bản thoả thuận chung tại hội nghị thượng đỉnh lần 2 ở Hà Nội. Tổng thống đã thay đổi lịch trình, bước lên “Air Force One” về Mỹ sớm hơn dự trù.

Thực ra thì “điềm gở” đã xuất hiện ngay đầu giờ sáng 28/2, khi trả lời câu hỏi của David Nakamura từ nhật báo “Washington Post” (Mỹ) rằng liệu ông có tự tin về một thoả thuận hay không, Chủ tịch Kim Jong-un cho biết: “Con quá sớm để nói về điều này". Nhưng rồi ông Kim vớt vát thêm: “Tôi không phải người bi quan. Bằng trực giác của mình lúc này, tôi nghĩ kết quả sẽ xuất hiện. Chúng tôi đã nỗ lực rất nhiều và đã đến lúc thể hiện chúng".

Lẽ ra vào lúc 2 giờ 5 phút chiều 28/2 đã diễn ra buổi ký kết thoả thuận chung lịch sử giữa Hoa Kỳ và CHDCND Triều Tiên, nhưng những gì diễn ra sau đó đã hoàn toàn ngược lại. Buổi họp báo của ông Donald Trump vào lúc 3 giờ chiều đã được thực hiện sớm hơn một giờ đồng hồ với thông cáo: “Không có ký kết thoả thuận chung”.

Từ đầu giờ chiều, phát ngôn viên Nhà Trắng Sarah Senders đưa ra thông cáo ngắn gọn: “Mỹ chưa sẵn sàng dỡ bỏ lệnh cấm vận để đổi lấy phi hạt nhân hoá tại Triều Tiên. Các nhóm đàm phán của hai nước kỳ vọng sẽ tiếp tục gặp nhau trong tương lai".

Tuy nhiên bà Sarah Senders vẫn không quên ca ngợi hội nghị Thượng đỉnh: “Tổng thống Donald Trump và Chủ tịch Kim Jong-un đã có những cuộc họp rất tốt đẹp và mang tính xây dựng tại thủ đô Hà Nội của Việt Nam trong hai ngày 27—28 tháng 2. Các lãnh đạo đã bàn về nhiều phương án thúc đẩy phi hạt nhân hóa và các mô hình phát triển kinh tế".

Phát ngôn viên Nhà Trắng Sarah Sanders còn cho đăng tải một bức ảnh đặc biệt, thắp lên niềm lạc quan mới sau khi thượng đỉnh Trump - Kim không đạt được thỏa thuận như kỳ vọng. Chủ tịch Kim vẫn dành cho Tổng thống Trump nụ cười tạm biệt "tươi rói" dù không đạt được thỏa thuận.

Sau 2 giờ chiều, Tổng thống Hoa Kỳ xuất hiện trong phòng họp báo. Trước đông đảo phóng viên quốc tế, ông Trump nói: “Tất cả lệnh trừng phạt vẫn sẽ được giữ nguyên.” Ông cho biết Mỹ không chấp nhận yêu cầu phía Triều Tiên đưa ra là muốn các biện pháp trừng phạt phải “được dỡ bỏ hoàn toàn”.

Xem vậy để thấy hai bên vẫn còn chưa thống nhất với nhau trên một số vấn đề then chốt, đặc biệt là vấn đề căn bản nhất: Phi hạt nhân hoá trên bán đảo Triều Tiên, thực chất nghĩa là gì? Hiện vẫn chưa rõ Chủ tịch Kim yêu cầu gì từ các lực lượng Hoa Kỳ ở Hàn Quốc và trong khu vực để đổi lấy việc ông ta sẵn sàng “nạp lại” tất cả kho vũ khí hạt nhân của mình.

Tổng thống Trump tiết lộ: “Ông ta (tức là Chủ tịch Kim) có tầm nhìn nhất định” về vấn đề nói trên. Nhưng “tầm nhìn ấy không hoàn toàn trùng khớp với tầm nhìn của chúng tôi” (tức là Mỹ). Ông Trump nhấn mạnh: “Nhưng tầm nhìn ấy đã giống hơn với tầm nhìn của chúng tôi cách đây một năm".

Một nguồn tin thân cận từ bộ phận lễ tân cho biết, vào lúc 11 giờ 30 sáng 28/2 cả hai vị lãnh đạo còn tươi cười chuẩn bị dùng cơm trưa với nhau. Các nhân viên an ninh vẫn còn đang kiểm tra phòng ăn lúc 11 giờ 50 phút. Nhưng 10 phút sau, bỗng nhiên họ nhận được lệnh huỷ bỏ buổi ăn trưa.

Tước đó, trả lời phóng viên Jeff Mason từ hãng Reuters về câu hỏi “Chủ tịch có sẵn sàng phi hạt nhân hoá bán đảo Triều Tiên không?” Ông Kim nói: “Nếu tôi không sẵn sàng làm việc này, tôi đã không có mặt ở đây". Câu trả lời của lãnh đạo Bắc Triều Tiên được Tổng thống Trump tiếp lời ngay sau đó: “Đây là câu trả lời hay nhất các bạn từng được nghe".

Tuy nhiên theo Reuters, ông Kim không cho biết thêm chi tiết về kế hoạch phi hạt nhân hóa. Khi phóng viên đặt câu hỏi đã sẵn sàng cho những quá trình thực hiện cụ thể điều đó chưa, một cách khéo léo ông Kim chỉ nói rằng “Chúng tôi đang đàm phán". “Hy vọng các bạn cho chúng tôi thêm thời gian để nói chuyện. Thậm chí một phút cũng là điều rất quý", ông Kim nói với các phóng viên.

Và đúng như điều ông Kim mong muốn, kết quả là cả hai bên sẽ có thêm thời gian để nói chuyện. Nhưng thời gian cần bao lâu, hay sẽ có bao nhiêu Thượng đỉnh Hoa Kỳ – Triều Tiên nữa thì câu trả lời chưa thể có được vào lúc này.

Tuy nhiên, đêm 28/12, Ngoại trưởng Triều Tiên vừa phát biểu tại Hà Nội rằng, nước này đã có đề nghị “thực tiễn” trong hội đàm với Tổng thống Trump. Ngoại trưởng Ri Yong-ho nói tại một cuộc họp báo tổ chức trong đêm rằng Bình Nhưỡng hứa hẹn sẽ tháo dỡ toàn bộ mọi thiết bị sản xuất plutonium và uranium, và đồng ý để Mỹ thanh sát. Đổi lại, Triều Tiên muốn Mỹ dỡ bỏ một phần trừng phạt.

Ngoại trưởng Ri nhấn mạnh, khi gặp ông Trump, lãnh tụ Kim Jong-un chỉ đề nghị Mỹ dỡ bỏ một phần, chứ không phải toàn bộ trừng phạt. Như vậy, tuyên bố này trái ngược với tuyên bố của ông Trump trong buổi chiều 28/2 rằng ông Kim đòi xóa “toàn bộ trừng phạt”.

Thật ra, ngay lúc Nhà Trắng đưa ra thông cáo không có thoả thuận chung, một chuyên gia kinh tế giấu tên đã tiết lộ với báo chí rằng kết quả này đã được dự đoán từ buổi sáng 28/2, cuộc họp thượng đỉnh sẽ không đem đến kết quả như mong đợi.

Chuyên gia này cho biết, Kim Jong-un chưa sẵn sàng phi hạt nhân hoá như những lời đã nói với báo chí. Thay vào đó, trong suốt thời gian hội đàm, ông Kim chỉ muốn Hoa Kỳ bỏ cấm vận, chấm dứt chiến tranh nhưng lại không chịu cụ thể hoá về tiến trình phi hạt nhân hoá. Do đó, vị Tổng thống xứ cờ hoa đã huỷ buổi ăn trưa, tiến hành họp báo xong là lên đường về nước./.

Bài liên quan

Giới phân tích phản ứng ra sao về kết quả Thượng đỉnh Mỹ - Triều lần 2 tại Hà Nội?

Thượng đỉnh Mỹ - Triều lần 2: 'Không ai ra về trong giận dữ'

Tổng thống Trump: Chưa có kế hoạch cho hội nghị thượng đỉnh lần thứ ba với Triều Tiên

Thượng đỉnh Mỹ - Triều lần 2 kết thúc, không có tuyên bố chung