Nhiều kỳ vọng từ các ‘bom tấn’ niêm yết, thoái vốn Nhà nước

Ngày 29/4/2025, Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HoSE) đã ban hành quyết định chấp thuận niêm yết cổ phiếu của CTCP Vinpearl với mã chứng khoán VPL. Số lượng cổ phiếu niêm yết đạt hơn 1,79 tỷ đơn vị, tương đương vốn điều lệ (tính theo mệnh giá) là hơn 17.933 tỷ đồng.

Trước đó, tại ĐHĐCĐ thường niên năm 2025 (AGM năm 2025) của Tập đoàn Vingroup (HoSE: VIC), Chủ tịch HĐQT Phạm Nhật Vượng tiết lộ cổ phiếu VPL sẽ chào sàn trong tháng 5/2025. Tập đoàn Vingroup đang là cổ đông lớn nhất, sở hữu 1,5 tỷ cổ phiếu VPL, tương ứng 85,5% vốn điều lệ của Vinpearl.

Thông tin IPO và niêm yết cổ phiếu VPL được coi là một trong các chất xúc tác với cổ phiếu VIC của Tập đoàn Vingroup. Tính từ đầu năm đến nay, VIC tăng 72,38% và là cổ phiếu có hiệu suất tốt thứ ba sàn HoSE.

Đáng chú ý, Tổng Công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn Nhà nước (SCIC) vừa qua đã công bố danh sách thoái vốn đợt 1/2025.

Theo danh sách SCIC công bố có gồm 31 doanh nghiệp, đáng chú ý có nhiều doanh nghiệp lớn trên sàn chứng khoán như FPT (vốn của SCIC là gần 840 tỷ, tỷ lệ 5,7%), Domesco (vốn của SCIC tại DMC là 120,5 tỷ, chiếm 35%), Nhiệt điện Hải Phòng (vốn của SCIC tại HND là 450 tỷ, chiếm 9%), Nhiệt điện Quảng Ninh (vốn của SCIC tại QTP là 514 tỷ, chiếm 11,4%),… cũng góp mặt trong danh sách này.

Trước đó, SCIC thông báo vào ngày 12/5 sẽ đấu giá công khai tại HoSE toàn bộ hơn 12 triệu cổ phần, tương đương 34,71% vốn điều lệ của DMC, giá khởi điểm cả lô cổ phần hơn 1.531 tỷ đồng, tương ứng khoảng 127.000 đồng/CP và mức giá này cao gấp đôi so với mức giá đóng cửa ngày 29/4 (62.300 đồng/cổ phiếu).

Chưa kể, vẫn còn nhiều “bom tấn” IPO như CTCP Chứng khoán Kỹ thương (TCBS) và các doanh nghiệp lớn chuyển sàn từ UPCOM lên HoSE, như MCH của CTCP Hàng tiêu dùng Masan là cái tên điển hình. Đây đều được kỳ vọng sẽ là cú huých lớn với thị trường chứng khoán trong nước trong bối cảnh thị trường rơi vào vùng trống thông tin sau mùa BCTC quý I/2025 và ĐHĐCĐ thường niên năm 2025.

"Niêm yết" mới tạo cú huých cho TTCK

Theo ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối Nghiên cứu và Phát triển khách hàng cá nhân của Chứng khoán Yuanta Việt Nam, bức tranh của TTCK Việt Nam đang rơi vào vòng luẩn quẩn khi thị trường thiếu các “gương mặt” mới và sản phẩm mới. Điều này dẫn đến TTCK khó thu hút dòng tiền mới gia nhập.

 “Việt Nam mới gia nhập WTO từ đầu năm 2007, thời điểm đó nhiều doanh nghiệp mới chuyển mình từ mô hình hợp tác xã, các mô hình kinh doanh truyền thống khác thành Công ty TNHH, Công ty cổ phần. Khoảng thời gian như vậy phần nào lý giải vì sao TTCK Việt Nam ít có doanh nghiệp lớn, hoặc các tên tuổi lớn không chịu lên sàn”, ông Minh nói.

Việc các doanh nghiệp nhà nước cổ phần hóa lên sàn sẽ đem đến các tác động tích cực về mặt tâm lý cho TTCK. Minh chứng là VN-Index giai đoạn 2016-2018 đã có “sóng” tăng mạnh với động lực từ thoái vốn và cổ phần hóa. Trong đó, các phiên đấu giá cổ phiếu như Vinamilk, Sabeco, Nhựa Bình Minh thu hút hàng tỷ USD vốn nước ngoài. Theo hiệu ứng, hàng loạt cổ phiếu có vốn Nhà nước cũng hút tiền tốt.

Bên cạnh việc thiếu vắng “hàng” mới, ông Minh nhìn nhận chất lượng hàng hóa trên TTCK cũng là vấn đề, khi nhiều doanh nghiệp không hoàn toàn minh bạch với cổ đông. Ông kỳ vọng việc Ủy ban Chứng khoán Nhà nước tăng cường chế tài xử phạt, áp chuẩn kế toán IFRS, công bố thông tin bằng tiếng Anh, sửa đổi một số điểm trong Luật Chứng khoán 2019… sẽ giúp nâng chất cho thị trường.

Dù vậy, việc thoái vốn Nhà nước đang đối diện với không ít thách thức từ việc dòng vốn nước ngoài rút mạnh. Trong bối cảnh chênh lệch lãi suất giữa USD và tiền đồng cao, tỷ giá tăng mạnh, khối ngoại đã bán ròng kỷ lục khoảng 93.000 tỷ đồng trên HoSE, tương đương 3,7 tỷ USD năm 2024. Tính riêng quý I/2025, họ bán ròng hơn 1 tỷ USD.

Cùng với đó, thông tin từ Chính sách thuế đối ứng của Chính quyền Hoa Kỳ cũng ảnh hưởng tiêu cực các đợt đấu giá, nhất là các doanh nghiệp trong nhóm bất động sản khu công nghiệp. Điển hình là kế hoạch đấu giá cổ phiếu trên HoSE của Tổng Công ty Đầu tư và Phát triển công nghiệp (Becamex IDC – HoSE: BCM) đã tạm hoãn triển khai.