Đầu tư công sẽ là động lực chính cho tăng trưởng kinh tế 2025?

ĐÌNH DUY
05:38 05/04/2025

Khó khăn từ chính sách thuế quan mới của Mỹ đặt ra thách thức lớn đối với xuất khẩu và thu hút đầu tư nước ngoài (FDI) - động lực tăng trưởng quan trọng của nền kinh tế Việt Nam. Trong bối cảnh đó, chúng ta cần có giải pháp bù đắp thiếu hụt, kích thích tăng trưởng nội địa để đảm bảo mục tiêu tăng trưởng kinh tế.

Ngày 3/4, Mỹ chính thức công bố áp dụng chính sách thuế quan diện rộng nhắm vào nhiều nhóm hàng hoá và đối tác thương mại chủ chốt. Là một nền kinh tế có độ mở cao và phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu cũng như thu hút đầu tư nước ngoài (FDI), Việt Nam không thể tránh khỏi những tác động trực tiếp từ động thái này.

Thách thức lớn đối với nền kinh tế

Chính sách thuế mới của chính quyền Tổng thống Donald Trump không khác gì một “cú sốc” giáng thẳng vào nền kinh tế toàn cầu, khiến các chỉ số chứng khoán lớn như Dow Jones, S&P 500, Nasdaq… đồng loạt lao dốc. Tại Việt Nam, chỉ số VN-Index cùng hàng loạt mã cổ phiếu cũng giảm sâu, cho thấy tâm lý lo ngại của nhà đầu tư khi mà Mỹ áp đặt mức thuế đối ứng (retaliatory tariff) lên tới 46% đối với hàng hoá nhập khẩu từ Việt Nam, dự kiến có hiệu lực ngay từ 9/4.

Số liệu của Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) cho biết, trong nhiều năm qua, Mỹ là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam. Riêng trong năm 2024, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang Mỹ đạt 119,5 tỷ USD, chiếm 29,5% tổng kim ngạch xuất khẩu. Vì thế, mức thuế 46% áp dụng cho Việt Nam sẽ ảnh hưởng lớn đến nhiều ngành nghề, doanh nghiệp Việt xuất khẩu sang thị trường Mỹ.

Chứng khoán giảm sâu sau chính sách thuế mới của Mỹ. Ảnh. PV

Theo TS. Cấn Văn Lực, Việt Nam có 5 nhóm ngành chính (chiếm 64,3% tổng kim ngạch xuất khẩu vào Mỹ năm 2024) sẽ bị tác động mạnh nhất trong đợt áp thuế này, bao gồm: Điện tử (các mặt hàng máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện; điện thoại các loại và linh kiện; máy ảnh, máy quay phim và linh kiện (chiếm 28,6% tổng kim ngạch xuất khẩu); Dệt may, da giầy (chiếm 21,9%); Gỗ và sản phẩm từ gỗ (chiếm 7,6%); Nông - thủy - hải sản (chiếm 3,5%); Thép và nhôm (chiếm 2,7%).

Không chỉ tác động tiêu cực tới các ngành hàng xuất khẩu, mà chính sách thuế mới của Mỹ còn ảnh hưởng lớn tới chiến lược thu hút và duy trì đầu tư FDI. Mức thuế đối ứng cao sẽ làm giảm lợi thế cạnh tranh của Việt Nam trong xuất khẩu, một số doanh nghiệp FDI có thể chuyển hướng đầu tư sang các nước khác. Dòng vốn FDI giảm sẽ gây tác động dây chuyền khiến bất động sản công nghiệp và thương mại bị chững lại do thiếu nhu cầu từ các tập đoàn nước ngoài.

Củng cố nội lực bằng đầu tư công

Trong bối cảnh xuất khẩu và thu hút FDI có thể chững lại, thậm chí sụt giảm vì chính sách thuế mới của Mỹ, mục tiêu tăng trưởng GDP hơn 8% trong năm 2025 mà Chính phủ đặt ra thực sự là một thách thức. Để đối phó với áp lực từ bên ngoài và đảm bảo mục tiêu tăng trưởng, nền kinh tế Việt Nam cần một “cú hích” đủ mạnh từ nội lực, đồng thời tìm kiếm các giải pháp hạn chế thâm hụt kinh tế.

Theo các chuyên gia kinh tế, trong ngắn hạn, việc đẩy mạnh đầu tư công được xem là giải pháp hữu hiệu và khả thi nhất để kích thích kinh tế trong nước, bù dắp cho khối ngành hàng sản xuất xuất khẩu từ đó duy trì đà tăng trưởng trong bối cảnh Mỹ áp dụng chính sách thuế quan mới.

Khi dòng vốn đầu tư công được đẩy mạnh, nhóm ngành xây dựng hạ tầng giao thông sẽ là đối tượng hưởng lợi rõ rệt nhất và được dự báo sẽ tiếp tục khẳng định vị thế “đầu tàu” thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Bởi trên thực tế, chính sách thuế của Mỹ nhắm đến danh mục hàng hóa nhằm bảo hộ nền công nghiệp sản xuất của Mỹ như may mặc, linh kiện điện tử, thép,... và không ảnh hưởng nhiều đến nhóm ngành xây dựng, đặc biệt là xây dựng hạ tầng giao thông.

Các dự án đầu tư công với kỳ vọng với kỳ vọng bù đắp cho xuất khẩu. Ảnh minh họa sân bay Long Thành giai đoạn 1:  PV

Để phục vụ các dự án trọng điểm quốc gia, đặc biệt là dự án cao tốc Bắc - Nam phía Đông, Chính phủ và các địa phương đã có sự chuẩn bị tương đối tốt về quy hoạch các mỏ vật liệu xây dựng thông thường (đá, cát, sỏi). Nhờ đó, nguồn cung được đảm bảo, gần như không phụ thuộc vào nhập khẩu và tiết kiệm chi phí trong bối cảnh thương mại quốc tế bất ổn.

Hơn nữa, các mặt hàng chủ lực phục vụ xây dựng như sắt thép, xi măng và gạch men… phần lớn được sản xuất trong nước. Nguồn cung nội địa hoàn toàn có khả năng đáp ứng nhu cầu từ các dự án đầu tư công. Nhờ đó, các dự án hạ tầng ít bị ảnh hưởng bởi biến động giá cả và nguồn cung thế giới, đồng thời tạo ra cơ hội tiêu thụ lượng hàng có thể tồn kho do xuất khẩu gặp khó.

Bên cạnh đó, các dự án đầu tư công không chỉ thúc đẩy ngành xây dựng mà còn thu hút lượng lớn lao động, góp phần giải quyết bài toán việc làm và kích thích tiêu dùng trong nước - một yếu tố quan trọng để bù đắp cho sự suy giảm từ thị trường xuất khẩu.

Triển vọng tăng trưởng của các doanh nghiệp Việt Nam thuộc nhóm ngành xây dựng hạ tầng giao thông trong ngắn hạn là rất tích cực. Trong đó, nhóm doanh nghiệp có tỷ trọng lớn trong lĩnh vực hạ tầng, xây dựng giao thông như HHV (CTCP Đầu tư Hạ tầng Giao thông Đèo Cả), VCG (Vinaconex), C4G (Cienco4) và FCN (Fecon)… nổi lên như những ứng viên “sáng giá” trên thị trường nhờ đón đầu dòng vốn đầu tư công gia tăng. Trên thực tế, các công ty này hiện cũng đang được đánh giá cao nhờ giành được nhiều gói thầu lớn và sở hữu backlog dồi dào, bảo đảm nguồn doanh thu cho các năm tới.

Nổi trội như HHV, tính đến cuối năm 2024, giá trị backlog đạt hơn 2.500 tỷ đồng, cao gấp gần 2,5 lần doanh thu của mảng xây lắp trong năm. Ngoài ra, với chủ trương đầu tư dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam và quy hoạch mạng lưới đường bộ thời kỳ 2021 - 2030, dư địa mảng xây lắp trong giai đoạn tới của doanh nghiệp là rất lớn.

Nếu tận dụng tốt các tiềm năng, lợi thế sẵn có, đây sẽ là bước chạy đà quan trọng để các doanh nghiệp nêu trên bứt phá, góp phần tích cực vào sự phát triển của nền kinh tế Việt Nam.

  • Cùng chuyên mục
Hà Nội chuyển mình mạnh mẽ trong thu hút FDI

Hà Nội chuyển mình mạnh mẽ trong thu hút FDI

Với định hướng trở thành đô thị thông minh, hạ tầng xanh, trung tâm công nghệ - bán dẫn,... bên cạnh các dự án bất động sản tỷ USD vừa cấp phép, Hà Nội tiếp tục tập trung thu hút đầu tư nước ngoài vào các dự án công nghệ cao, thân thiện môi trường, đặc biệt vào các lĩnh vực tạo giá trị gia tăng lớn.

Đầu tư - 05/08/2025 15:11

Chiến lược đầu tư cần định hình theo chu kỳ tăng trưởng mới

Chiến lược đầu tư cần định hình theo chu kỳ tăng trưởng mới

Trong bối cảnh nền kinh tế đang bước vào chu kỳ tăng trưởng mới, ông Nguyễn Việt Cường, Phó Chủ tịch HĐQT CTCP Chứng khoán Kafi nhìn nhận chiến lược đầu tư cũng cần được định hình lại theo hướng trung, dài hạn và có chọn lọc, phù hợp với khẩu vị rủi ro.

Đầu tư - 05/08/2025 11:22

Cuối năm 2026 sẽ là thời điểm thị trường địa ốc vươn mình mạnh mẽ

Cuối năm 2026 sẽ là thời điểm thị trường địa ốc vươn mình mạnh mẽ

Cho rằng thị trường BĐS TP.HCM vẫn còn một số khó khăn trong năm nay, Chủ tịch HoREA Lê Hoàng Châu dự báo, cuối năm 2026 sẽ thời điểm thị trường sẽ vươn dậy mạnh hơn khi cơ chế, chính sách đi vào cuộc sống.

Đầu tư - 05/08/2025 07:06

Apple 'đập đi xây lại' AI

Apple 'đập đi xây lại' AI

Apple tập hợp một nhóm chuyên gia, đảm nhận nhiệm vụ xây dựng chatbot AI đủ sức đối đầu với ChatGPT.

Đầu tư - 05/08/2025 07:05

Do đâu dự án Nhiệt điện LNG Quỳnh Lập 2 tỷ USD bị lùi thời gian chấp thuận chủ trương đầu tư?

Do đâu dự án Nhiệt điện LNG Quỳnh Lập 2 tỷ USD bị lùi thời gian chấp thuận chủ trương đầu tư?

Do những vướng mắc về cơ sở pháp lý, Sở Tài chính tỉnh Nghệ An đã xin lùi thời gian chấp thuận chủ trương đầu tư dự án Nhiệt điện LNG Quỳnh Lập.

Đầu tư - 04/08/2025 16:08

Vlasta - Thủy Nguyên nhận giải thường 'Khu đô thị kiến tạo phong cách sống có thiết kế cảnh quan đẹp nhất Việt Nam'

Vlasta - Thủy Nguyên nhận giải thường 'Khu đô thị kiến tạo phong cách sống có thiết kế cảnh quan đẹp nhất Việt Nam'

31/7 vừa qua, trong buổi lễ công bố giải thưởng Dot Property Vietnam Awards 2025, dự án Vlasta - Thủy Nguyên của Công ty Cổ phần Phát triển Bất động sản Văn Phú đã được hội đồng chuyên môn vinh danh tại hạng mục “Best Lifestyle Township Landscape Design Vietnam 2025 - Khu đô thị kiến tạo phong cách sống có thiết kế cảnh quan đẹp nhất Việt Nam”.

Bất động sản - 04/08/2025 15:49

Vì sao một số tỉnh thành tạm dừng tiếp nhận hồ sơ đăng ký dự án đầu tư?

Vì sao một số tỉnh thành tạm dừng tiếp nhận hồ sơ đăng ký dự án đầu tư?

Một số tỉnh thành đang tạm dừng tiếp nhận hồ sơ đăng ký dự án đầu tư để chờ Chính phủ có quy định về hồ sơ và nội dung thẩm định đề nghị chấp thuận chủ trương đầu tư theo Điều 33 Luật Đầu tư và ban hành Nghị định 31 sửa đổi.

Đầu tư - 04/08/2025 11:54

Bộ Tài chính đề nghị Quảng Trị nghiên cứu kỹ về dự án cao tốc Cam Lộ - Lao Bảo

Bộ Tài chính đề nghị Quảng Trị nghiên cứu kỹ về dự án cao tốc Cam Lộ - Lao Bảo

Bộ Tài chính lưu ý tỉnh Quảng Trị nghiên cứu về tính cấp bách, sự cần thiết, mức độ sẵn sàng về nguồn lực đầu tư dự án cao tốc Cam Lộ - Lao Bảo.

Đầu tư - 04/08/2025 09:36

Dòng vốn đầu tư liên tục 'chảy' vào Khánh Hòa, loạt khu đô thị được khởi động

Dòng vốn đầu tư liên tục 'chảy' vào Khánh Hòa, loạt khu đô thị được khởi động

Nửa đầu năm 2025, Khánh Hòa đã thu hút được 61 dự án đầu tư ngoài ngân sách với tổng vốn đăng ký khoảng 388,9 nghìn tỷ đồng. Tới đây, nhiều dự án khu đô thị nghìn tỷ, dự án trọng điểm sẽ được khởi công.

Đầu tư - 03/08/2025 15:24

Hàn Quốc 'rót' hơn 1,3 tỷ USD vào Đà Nẵng

Hàn Quốc 'rót' hơn 1,3 tỷ USD vào Đà Nẵng

Tính đến nay, TP. Đà Nẵng có 345 dự án đầu tư từ Hàn Quốc với tổng vốn đầu tư khoảng 1,332 tỷ USD, tập trung chủ yếu vào lĩnh vực công nghiệp sản xuất và dịch vụ.

Đầu tư - 03/08/2025 09:32

Chính phủ đồng ý mở rộng cao tốc Bắc – Nam phía Đông theo phương thức PPP

Chính phủ đồng ý mở rộng cao tốc Bắc – Nam phía Đông theo phương thức PPP

Văn phòng Chính phủ vừa có thông báo kết luận của Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà về nghiên cứu đầu tư mở rộng các đoạn tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông theo phương thức PPP.

Đầu tư - 02/08/2025 17:52

Sau Trung Quốc, doanh nghiệp Việt Nam muốn xây 'chung cư' nghìn tỷ để nuôi lợn

Sau Trung Quốc, doanh nghiệp Việt Nam muốn xây 'chung cư' nghìn tỷ để nuôi lợn

Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) vừa có tờ trình báo cáo và xin ý kiến của Thủ tướng Chính phủ về triển khai mô hình chăn nuôi lợn trong nhà nhiều tầng.

Đầu tư - 02/08/2025 11:10

Khu thương mại tự do: 'Cú hích' cho tăng trưởng

Khu thương mại tự do: 'Cú hích' cho tăng trưởng

Bên cạnh mô hình trung tâm tài chính quốc tế, khu thương mại tự do cũng là một trong những mô hình kinh tế mới được kỳ vọng sẽ tạo sự đột phá cho tăng trưởng kinh tế. Đó là lý do nhiều địa phương đang nuôi tham vọng phát triển mô hình này.

Đầu tư - 01/08/2025 14:40

Sớm có cơ chế tháo gỡ vướng mắc tại dự án BOT thua lỗ

Sớm có cơ chế tháo gỡ vướng mắc tại dự án BOT thua lỗ

Sẽ sớm có đủ quy định chi tiết để 11 dự án BOT giao thông ký kết trước ngày 1/1/2021 hiện bị vỡ phương án tài chính được chia sẻ phần giảm doanh thu hoặc được chi trả chi phí chấm dứt hợp đồng trước thời hạn.

Đầu tư - 01/08/2025 11:31

Lo 'vỡ tiến độ' trạm dừng nghỉ trên cao tốc

Lo 'vỡ tiến độ' trạm dừng nghỉ trên cao tốc

Dự án đã được duyệt thì chậm giải phóng mặt bằng, dự án đã có mặt bằng sạch 100% thì lại chưa tìm được nhà đầu tư..., nhiều trạm dừng nghỉ trên cao tốc Bắc - Nam phía Đông đang chậm tiến độ, lo không kịp về đích cuối năm nay.

Đầu tư - 31/07/2025 10:41

Định giá đất: Nên theo giá thị trường hay Nhà nước?

Định giá đất: Nên theo giá thị trường hay Nhà nước?

Dự thảo Luật sửa đổi Luật Đất đai 2024 đã bỏ xác định giá đất theo nguyên tắc thị trường. Việc sửa đổi luật này chỉ sau 1 năm thực thi cũng đang nhận được nhiều ý kiến trái chiều.

Đầu tư - 29/07/2025 16:05