Vụ giám đốc tự tử tại tòa ở Đà Nẵng: Vì sao Sudico không sử dụng đất 11 năm không bị thu hồi?

THẠC SỸ NGUYỄN VĂN ĐỈNH - Chuyên gia pháp lý đầu tư, bất động sản
09:20 22/12/2021

Chính những sai sót của chính quyền Đà Nẵng thời kỳ trước cộng với quy định chưa đủ chặt chẽ của pháp luật đã khiến Sudico có thể giữ đất 11 năm không sử dụng mà vẫn không bị thu hồi và cũng không lo bị thu hồi.

Luật Đất đai quy định rõ: Đất được Nhà nước giao, cho thuê để thực hiện dự án mà không được sử dụng trong 12 tháng liên tục hoặc tiến độ sử dụng đất chậm 24 tháng thì được gia hạn tối đa 24 tháng; hết thời hạn thì Nhà nước có thể thu hồi. Như vậy, doanh nghiệp chỉ có thể chậm sử dụng đất tối đa 4 năm. Vậy tại sao Sudico giữ đất 11 năm không bị thu hồi?

Chính quyền có sai sót?

Đất đai là tài nguyên vô cùng quý giá, là tư liệu sản xuất đặc biệt của mọi nền kinh tế mà Việt Nam cũng không phải ngoại lệ. Đặc biệt, đất tại đô thị lại càng giá trị. Làm thế nào tiếp cận được đất đai luôn là câu hỏi mấu chốt của mọi doanh nghiệp và quyết định thành - bại của hoạt động sản xuất kinh doanh.

Bởi vậy, chính sách pháp luật của nhà nước luôn có xu hướng đôn đốc người sử dụng đất để mau chóng đưa đất vào sử dụng để tránh lãng phí tài nguyên. Điều 6 Luật Đất đai đề ra nguyên tắc sử dụng đất là “tiết kiệm, có hiệu quả”. Điều 12 Luật Đất đai quy định “không sử dụng đất” là hành vi bị nghiêm cấm. Nếu người dân có tài sản quý như vàng, ô tô... mà cất giữ vào kho, két, không sử dụng thì nhà nước không can thiệp. Nhưng nếu doanh nghiệp được giao đất, cho thuê đất mà “quây tôn”, không sử dụng thì lại là hành vi vi phạm pháp luật (dù doanh nghiệp vẫn nộp tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đầy đủ, đúng hạn).

Trong vụ kiện gây xôn xao dư luận giữa Land Hà Hải và Sudico mà ông Võ Văn Cường, Giám đốc Land Hà Hải đã uống thuốc độc tự tử ngay sau khi tòa tuyên án, có thể thấy Sudico đã nắm quyền sử dụng 12,04ha “đất vàng” view biển Mỹ Khê từ năm 2010 mà không hề sử dụng cho đến năm 2017, khi doanh nghiệp này ký hợp đồng chuyển nhượng cho Land Hà Hải và đến nay Sudico vẫn chưa bị thu hồi.

dat-vang-da-nang

Một góc 2 lô đất vàng trong vụ kiện gây xôn xao dư luận giữa Land Hà Hải và Sudico mà ông Võ Văn Cường, Giám đốc Land Hà Hải đã uống thuốc độc tự tử ngay sau khi tòa tuyên án. Ảnh: Thành Vân.

Phải chăng chính quyền TP. Đà Nẵng đã không quyết liệt xử lý hành vi “không sử dụng đất” của Sudico? Một kịch bản được đặt ra: nếu như Sudico bị thu hồi đất thì đã không có bản hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất với Land Hà Hải, tất nhiên vụ kiện không xảy ra và không có sự việc ông Võ Văn Cường tự tử ngay giữa “pháp đình”.

Câu trả lời là chính quyền TP. Đà Nẵng không thể thu hồi đất của Sudico. Nguyên nhân đầu tiên nằm ở “kẽ hở” của Luật Đất đai. Và nguyên nhân quan trọng không kém là một serie sai sót của chính quyền TP. Đà Nẵng thời kỳ trước.

Như tôi đã phân tích trong bài viết “Góc khuất bí ẩn phía sau vụ giám đốc doanh nghiệp bất động sản tự tử tại tòa”, ở thời điểm năm 2010, lãnh đạo TP. Đà Nẵng và các cơ quan chuyên môn ở đã làm trái pháp luật khi tổ chức đấu giá quyền sử dụng đất với 2 lô “đất vàng” tại Khu đô thị mới Hoà Hải 1-3, phường Khuê Mỹ và Mỹ An, quận Ngũ Hành Sơn khi chưa lập quy hoạch, chưa lập dự án đầu tư (cho phép đấu giá như đất nền).

Sai sót trong đấu giá quyền sử dụng đất dẫn đến lô đất rơi vào tay cá nhân thay vì doanh nghiệp có năng lực đầu tư, kinh doanh bất động sản. Cá nhân trúng đấu giá là ông Ngô Áng Hùng, anh rể ông Phan Văn Anh Vũ (tức Vũ “nhôm”). Ông Hùng đã hoàn thành nộp tiền trúng đấu giá, được cấp 2 giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và lập tức sang tên cho Sudico để kiếm lời.

Sai sót tiếp theo của chính quyền Đà Nẵng thời kỳ này là cho phép giảm tiền sử dụng đất 10% cho ông Ngô Áng Hùng, do đã nộp tiền sử dụng đất sớm. Đây là chính sách chung của thành phố thời kỳ này nhằm khuyến khích nộp tiền sử dụng đất sớm.

Cụ thể, theo quyết định số 6644/QĐ-UBND ngày 28/8/2009 của UBND TP. Đà Nẵng thì nếu người sử dụng đất nộp đủ tiền sử dụng đất trong 60 ngày thì được giảm 10%. Chính sách “đặc thù” nhưng trái pháp luật này đã bị Thanh tra Chính phủ phát hiện và yêu cầu thu hồi tại kết luận thanh tra số 2852/KL-TTCP ngày 02/11/2012.

Thêm một sai sót nữa là ông Ngô Áng Hùng được cấp “sổ đỏ” với thời hạn lâu dài thay vì thời hạn sử dụng tối 50 năm theo quy định của Luật Đất đai đối với đất thương mại dịch vụ.

Những vấn đề kể trên là một phần nguyên nhân khiến thủ tục chuyển nhượng 2 lô đất của Sudico cho Land Hà Hải bị “ách tắc”. Chính quyền Đà Nẵng thời kỳ sau yêu cầu Sudico phải khắc phục các sai sót của chính quyền thời kỳ trước thì mới được phép chuyển nhượng dự án.

Tại sao không thu hồi?

Cho đến thời điểm này, Sudico đã không sử dụng đất trong suốt 11 năm, là hành vi bị nghiêm cấm theo Điều 12 Luật Đất đai như đã nêu ở trên nhưng không hề bị xử lý.

dat-vang-da-nang5

Sudico 11 năm không sử dụng diện tích đất vàng mà vẫn không bị thu hồi. Ảnh: Thành Vân.

Theo một báo cáo của Sở TN&MT Đà Nẵng thì đầu năm 2018, sở này có mời đại diện Sudico đến làm việc về vi phạm không sử dụng đất và yêu cầu Sudico lập thủ tục gia hạn sử dụng đất nhưng Sudico không ký biên bản làm việc.

Điểm i khoản 1 Điều 64 Luật Đất đai quy định “Đất được Nhà nước giao, cho thuê để thực hiện dự án đầu tư mà không được sử dụng trong thời hạn 12 tháng liên tục hoặc tiến độ sử dụng đất chậm 24 tháng so với tiến độ ghi trong dự án đầu tư kể từ khi nhận bàn giao đất trên thực địa phải đưa đất vào sử dụng; trường hợp không đưa đất vào sử dụng thì chủ đầu tư được gia hạn sử dụng 24 tháng [...]; hết thời hạn được gia hạn mà chủ đầu tư vẫn chưa đưa đất vào sử dụng thì Nhà nước thu hồi đất...”

Có thể thấy rằng quy định này đã tạo ra “kẽ hở” bởi chỉ xử lý được trường hợp đất được Nhà nước trực tiếp giao hoặc cho thuê để thực hiện dự án. Sudico không được Nhà nước giao hoặc cho thuê đất trực tiếp mà “mua” của cá nhân và mặt khác khu đất chưa có dự án đầu tư nên không thể áp dụng quy định tại điểm i khoản 1 Điều 64 Luật Đất đai.

Quan điểm này cũng được Sudico trình bày trong văn bản gửi UBND TP. Đà Nẵng và Sở TN&MT vào đầu năm 2018. Tại văn bản này, Sudico nhấn mạnh: “Sudico không thuộc đối tượng bị điều chỉnh bởi điểm i khoản 1 Điều 64 Luật Đất đai, hay nói cách khác, Sudico không bị coi là không đưa đất vào sử dụng trong thời hạn 12 tháng liên tục hoặc tiến độ sử dụng đất chậm 24 tháng so với tiến độ ghi trong dự án đầu tư”.

Chính những sai sót của chính quyền thời kỳ trước cộng với quy định chưa đủ chặt chẽ của pháp luật đã khiến Sudico có thể giữ đất 11 năm không sử dụng mà không bị thu hồi và cũng không lo bị thu hồi.

  • Cùng chuyên mục
Bộ Xây dựng cắt giảm gần 7.000 tỷ đồng chi phí thủ tục hành chính

Bộ Xây dựng cắt giảm gần 7.000 tỷ đồng chi phí thủ tục hành chính

Sau khi hợp nhất với Bộ GTVT, Bộ Xây dựng đang thực hiện một đợt cải cách thủ tục hành chính quy mô lớn, với hàng trăm thủ tục được cắt giảm, hàng nghìn tỷ đồng chi phí tuân thủ được tiết kiệm và mục tiêu số hóa toàn bộ quy trình giải quyết hồ sơ.

Pháp luật - 20/05/2026 10:06

Từ 1/7, kinh doanh mua bán nợ không phải xin giấy phép

Từ 1/7, kinh doanh mua bán nợ không phải xin giấy phép

Kinh doanh khoáng sản, mua bán nợ, dịch vụ giám định về sở hữu trí tuệ... không còn là ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện từ 1/7.

Pháp luật - 20/05/2026 06:45

Gỡ điểm nghẽn thể chế: Thành bại tại bộ máy thực thi

Gỡ điểm nghẽn thể chế: Thành bại tại bộ máy thực thi

Các chuyên gia cho rằng, nước ta đang trong cuộc tổng tấn công tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, tuy nhiên thành công hay không phụ thuộc vào thay đổi tư duy của bộ máy thực thi.

Pháp luật - 19/05/2026 07:06

Người nộp thuế cần lưu ý gì để tránh bị hoãn xuất cảnh do nợ thuế?

Người nộp thuế cần lưu ý gì để tránh bị hoãn xuất cảnh do nợ thuế?

Việc nắm rõ các quy định về tạm hoàn xuất cảnh do nợ thuế giúp người nộp thuế chủ động trong triển khai kế hoạch cá nhân và công việc.

Pháp luật - 18/05/2026 15:00

Ông Trịnh Văn Tuấn: Người tạo dấu ấn tại PC1 và cú rẽ bất ngờ cuối sự nghiệp

Ông Trịnh Văn Tuấn: Người tạo dấu ấn tại PC1 và cú rẽ bất ngờ cuối sự nghiệp

Hơn 2 thập kỷ gắn bó với PC1, ông Trịnh Văn Tuấn được xem là người đặt nền móng cho quá trình chuyển đổi từ một doanh nghiệp xây lắp điện truyền thống thành tập đoàn đa ngành hiện diện ở nhiều lĩnh vực như năng lượng, bất động sản, khu công nghiệp và khai khoáng. Tuy nhiên, khi hành trình mở rộng của doanh nghiệp vẫn đang dang dở, biến cố pháp lý bất ngờ xảy ra đã tạo nên cú rẽ lớn nhất trong sự nghiệp của vị doanh nhân sinh năm 1958.

Pháp luật - 17/05/2026 16:50

Xâm phạm quyền tác giả: Khi nào bị xử lý hình sự?

Xâm phạm quyền tác giả: Khi nào bị xử lý hình sự?

Tùy theo quy mô khai thác, mức thu lợi và mức độ xâm hại quyền lợi, người vi phạm có thể bị xử phạt hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Pháp luật - 17/05/2026 09:00

Chủ tịch Trịnh Văn Tuấn cùng nhiều lãnh đạo PC1 bị khởi tố

Chủ tịch Trịnh Văn Tuấn cùng nhiều lãnh đạo PC1 bị khởi tố

Sau chuỗi phiên lao dốc mạnh của cổ phiếu PC1 kể từ sau ĐHĐCĐ thường niên 2026, doanh nghiệp đã công bố thông tin bất thường liên quan đến việc Chủ tịch HĐQT Trịnh Văn Tuấn cùng nhiều lãnh đạo, nhân sự bị khởi tố. Doanh nghiệp đồng thời lên kế hoạch tổ chức đại hội cổ đông bất thường trong tháng 7 tới.

Pháp luật - 16/05/2026 22:59

Ca sỹ Quang Lập cùng loạt doanh nhân bị khởi tố vì xâm phạm quyền tác giả

Ca sỹ Quang Lập cùng loạt doanh nhân bị khởi tố vì xâm phạm quyền tác giả

Ca sỹ Quang Lập cùng lãnh đạo các công ty Lululola, Mây Sài Gòn, BH Media vừa bị công an khởi tố do vi phạm bản quyền.

Pháp luật - 16/05/2026 13:42

Buông lỏng quản lý, Giám đốc Sở NN&MT Huế bị đề nghị kỷ luật

Buông lỏng quản lý, Giám đốc Sở NN&MT Huế bị đề nghị kỷ luật

Ông Nguyễn Đình Đức, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) TP. Huế bị Ủy ban Kiểm tra Thành ủy Huế đề nghị kỷ luật vì liên quan đến sai phạm trong chương trình nông thôn mới.

Pháp luật - 16/05/2026 09:04

Tập đoàn Tiến Thịnh Phát sản xuất hơn 400.000 sản phẩm nước yến, yến sào giả

Tập đoàn Tiến Thịnh Phát sản xuất hơn 400.000 sản phẩm nước yến, yến sào giả

Sản xuất hàng trăm nghìn sản phẩm nước yến, yến sào giả buôn bán qua mạng, Giám đốc Công ty TNHH Tập đoàn Tiến Thịnh Phát bị bắt.

Pháp luật - 16/05/2026 08:50

Thủ tướng yêu cầu hoàn thành xử lý các cơ sở nhà đất dôi dư trong quý II

Thủ tướng yêu cầu hoàn thành xử lý các cơ sở nhà đất dôi dư trong quý II

Công điện của Thủ tướng nêu, việc thực hiện quản lý, khai thác, xử lý nhà, đất dôi dư là một trong những tiêu chí để đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ (KPI) đối với người đứng đầu bộ ngành, địa phương.

Pháp luật - 15/05/2026 08:46

Khi giấy phép xây dựng không còn là 'cửa ải' với người dân

Khi giấy phép xây dựng không còn là 'cửa ải' với người dân

Luật Xây dựng 2025 đang tạo ra thay đổi đáng chú ý trong quản lý xây dựng khi mở rộng diện công trình được miễn giấy phép xây dựng (GPXD) và sẽ có hiệu lực từ đầu tháng 7. Trong đó, đáng quan tâm nhất là quy định miễn GPXD đối với nhà ở riêng lẻ dưới 7 tầng, tổng diện tích sàn dưới 500 m2 tại nhiều khu vực.

Pháp luật - 14/05/2026 07:55

Loạt dự án du lịch, y tế ở Huế vào diện thanh tra

Loạt dự án du lịch, y tế ở Huế vào diện thanh tra

17 dự án tồn đọng kéo dài thuộc các lĩnh vực du lịch, đô thị, y tế, môi trường, công nghiệp và tái định cư trên địa bàn TP. Huế nằm trong diện thanh tra.

Pháp luật - 13/05/2026 15:26

Giám sát hoạt động 'phím hàng' chứng khoán trên mạng xã hội

Giám sát hoạt động 'phím hàng' chứng khoán trên mạng xã hội

UBCKNN yêu cầu tăng cường rà soát và giám sát hoạt động của người hành nghề chứng khoán trên mạng xã hội.

Pháp luật - 13/05/2026 09:43

Điều gì khiến 'đất vàng'  sân Chi Lăng 9.700 tỷ đồng không có người trả giá?

Điều gì khiến 'đất vàng' sân Chi Lăng 9.700 tỷ đồng không có người trả giá?

Không có nhà đầu tư tham gia đấu giá khu đất sân vận động Chi Lăng với giá khởi điểm hơn 9.706 tỷ đồng cho thấy nghịch lý của thị trường bất động sản hiện nay: ngay cả những khu “đất vàng” nằm giữa trung tâm Đà Nẵng cũng khó tìm được dòng tiền đủ lớn và sẵn sàng chấp nhận những rủi ro pháp lý kéo dài hơn một thập kỷ.

Pháp luật - 12/05/2026 07:59

Nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế của hộ kinh doanh lên 1 tỷ đồng/năm, ai hưởng lợi?

Nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế của hộ kinh doanh lên 1 tỷ đồng/năm, ai hưởng lợi?

Khoảng 2,5 triệu hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ đồng/năm sẽ được hưởng lợi từ chính sách thuế mới. Song, nhiều chuyên gia cho rằng, cần có những nghiên cứu làm cơ sở, đánh giá phù hợp với tình hình kinh tế - xã hội trong từng thời kỳ về mức doanh thu bắt đầu tính thuế.

Pháp luật - 11/05/2026 11:56