'Mặt trận' mới Sông Đà - Sông Đuống
Khi hoàn thành phân kỳ 1, giai đoạn 1 vào năm 2021, Nhà máy nước mặt Xuân Mai sẽ là đối thủ cạnh tranh trực tiếp của Nhà máy nước mặt Sông Đà.
Hai nhà máy của "Shark" Liên và doanh nhân 8x Tuấn "Gelex" sẽ cùng dùng chung nguồn nước mặt Sông Đà ở hạ lưu Đập thuỷ điện Hoà Bình
Hình ảnh người dân xếp hàng chờ cấp nước tưởng chừng chỉ là hồi ức của một thời bao cấp, vừa qua được tái hiện một cách không thể chân thực hơn trong đợt mất nước Nhà máy Sông Đà hồi đầu tháng 10.
Vụ án đổ trộm dầu thải (hiện đang điều tra) khiến nước hồ Đồng Bài (nguồn nước của nhà máy) bị ô nhiễm nghiêm trọng. Thật tình cờ, đầu bên kia của Thủ đô, chỉ trước đó ít tuần, dự án Nhà máy nước mặt Sông Đuống được giới thiệu hiện đại nhất Đông Nam Á rôm rả khánh thành với tổng vốn đầu tư 5.000 tỷ đồng, công suất 300.000 m3/ngđ, ngang bằng với quy mô của Nhà máy nước Sông Đà.
Hai sự việc diễn ra vào cùng thời điểm khiến dư luận hướng sự chú ý sang nhà máy được đầu tư bởi Tập đoàn Aqua One của bà Đỗ Thị Kim Liên - nữ doanh nhân đang tham gia chương trình Thương vụ Bạc tỷ (Shark Tank), đi kèm với đó, tất nhiên là không thiếu đồn đoán cùng các thuyết âm mưu.
Dù vậy, phải làm rõ rằng hai nhà máy không phải đối thủ cạnh tranh trực tiếp, bởi thị trường cung cấp khác nhau, với Nhà máy Sông Đà là khu vực phía Tây, trong khi Nhà máy Sông Đuống là phía Đông Hà Nội. Cả hai đều nằm trong quy hoạch cấp nước Thủ đô theo Quyết định số 499/QĐ-TTg của Thủ tướng ngày 21/3/2013.
Cụ thể, đến năm 2020, Nhà máy Sông Đà cung cấp 600.000 m3/ngđ, Nhà máy Sông Đuống (phần cấp cho Hà Nội) là 240.000 m3/ngđ; ngoài ra còn một nhà máy nước mặt là Nhà máy Sông Hồng cấp 300.000 m3/ngđ. Tổng cộng 3 nhà máy nước mặt nằm trong quy hoạch cung cấp 1.140.000 m3/ngđ, chiếm 65% tổng công suất toàn Hà Nội. Tỷ lệ này sẽ tăng lên 77,6% năm 2030 và 82,6% vào năm 2050, khi các nhà máy nước ngầm giảm dần công suất.
Với hơn 20 lần vỡ ống và lùm xùm dầu thải vừa qua, Nhà máy nước mặt Sông Đà nên có "đối thủ" cạnh tranh để nâng cao chất lượng sản phẩm. Tuy nhiên việc cấp phép cho "đối thủ" này cần minh bạch và tuân theo quy hoạch, nhằm tránh cung vượt cầu, lãng phí nguồn lực xã hội. Ảnh: Nhà máy nước mặt Sông Đà
"Va chạm" lợi ích
Tuy nhiên, không phải là không có sự "va nhau" giữa hai nhà đầu tư nước sạch hàng đầu hiện nay: Aqua One Group của vợ chồng bà Đỗ Thị Kim Liên và Gelex Group của Chủ tịch 8x Nguyễn Văn Tuấn (công ty mẹ của Nước sạch Sông Đà).
Một số cơ quan truyền thông những ngày vừa qua đồng loạt đưa tin UBND TP. Hà Nội trong một công văn trả lời ý kiến cử tri huyện Ứng Hoà cho biết đã giao CTCP Aqua One triển khai dự án Nhà máy nước mặt Xuân Mai.
Thông tin chính thức trên website Aquaone.vn, Tập đoàn Aqua One mô tả dự án là nhà máy quy mô cấp nước vùng với công suất 150.000 m3/ngđ khi hoàn thành hợp phần 1 giai đoạn 1(2021), hợp phần 2 giai đoạn 1 (2023) nâng lên 300.000 m3/ngđ, giai đoạn 2 (2030) nâng lên 600.000 m3/ngđ và sau năm 2030 đạt 900.000 m3/ngđ.
Tổng mức đầu tư 4.295 tỷ đồng, trong đó nhà máy và hệ thống cấp nước 3.040 tỷ đồng, tuyến ống truyền tải nước sạch là 1.255 tỷ đồng.
Nhà máy thứ hai của Aqua One cũng sẽ lấy nước trực tiếp từ Sông Đà, nằm không xa hồ Đồng Bài, nơi đặt Nhà máy Sông Đà và cấp nước cho quận Hà Đông, một phần quận Thanh Xuân, Nam Từ Liêm và huyện Hoài Đức; Phía Nam: Từ vành đai 3 theo quốc lộ 1A về phía Nam gồm huyện Thường Tín và Phú Xuyên; Phía Tây và Tây Nam: huyện Thanh Oai, Chương Mỹ, Mỹ Đức và Ứng Hòa; Phía Đông: bổ sung cho các quận nội thành cũ và một số huyện tỉnh Hòa Bình (Kỳ Sơn, Lương Sơn, một phần thành phố Hòa Bình) dọc tuyến ống.
Có nghĩa rằng khi bắt đầu đi vào hoạt động sau đây 2 năm, Nhà máy Xuân Mai của Aqua One sẽ là đối thủ cạnh tranh trực tiếp của Nhà máy Sông Đà.
Đáng chú ý là Nhà máy Xuân Mai không có trong quy hoạch cấp nước theo Quyết định 499 của Thủ tướng, dẫn tới nguy cơ dư cung một khi bộ đôi nhà máy này hoạt động hết công suất. Mà với lĩnh vực nước sạch, công suất phải ở mức cao nhất thì lợi nhuận mới tối ưu. Xung đột lợi ích giữa hai nhà máy nước lớn nhất Hà Nội (khi hoàn thành) là viễn cảnh không khó dự đoán.
Việc có thêm nhiều nhà cung cấp giúp thị trường tăng khả năng cạnh tranh, kéo giá xuống và chất lượng đi lên. Tuy nhiên nếu đầu tư ồ ạt sẽ dẫn tới lãng phí nguồn lực của xã hội. Do vậy nên chăng cần tính toán lại nhu cầu trung, dài hạn, tránh thực trạng cung vượt cầu. Trong trường hợp cần thiết đầu tư, có thể giảm công suất thiết kế trong tương lai của cả Nhà máy Sông Đà và Xuân Mai.
Xã Mông Hoá, huyện Kỳ Sơn, tỉnh Hoà Bình - nơi đặt Nhà máy nước mặt Xuân Mai. Ảnh: Google Maps
Đón đầu quy hoạch
Ngày 13/9/2016, UBND TP. Hà Nội ban hành Thông báo số 335/TB-UBND truyền đạt Kết luận của tập thể lãnh đạo UBND Thành phố tại cuộc họp về chủ trương lập điều chỉnh quy hoạch cấp nước Thủ đô Hà Nội đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050. Cuộc họp diễn ra chỉ ít tháng sau khi nhóm Aqua One được chỉ định dự án nước Sông Đuống, đã chấp thuận chủ trương điều chỉnh tổng thể Quy hoạch cấp nước Thủ đô Hà Nội (cùng một số quy hoạch liên quan) do các quy hoạch này đã đến thời hạn rà soát, điều chỉnh.
Đến ngày 10/7/2019, HĐND TP. Hà Nội có Nghị quyết số 11/NQ-HĐND thông qua Đồ án điều chỉnh quy hoạch cấp nước Thủ đô đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050; giao UBND Thành phố hoàn thiện một số nội dung của Đồ án trên cơ sở tiếp thu ý kiến thẩm tra của Ban Đô thị, ý kiến của các đại biểu HĐND Thành phố; báo cáo Bộ Xây dựng thẩm định, trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt điều chỉnh.
Nhà máy nước mặt Xuân Mai không có trong quy hoạch cấp nước Hà Nội theo Quyết định 499 của Thủ tướng năm 2013
Một nội dung quan trọng của Đồ án là cập nhật điều chỉnh các dự án ưu tiên đang nghiên cứu triển khai như Nhà máy nước mặt Xuân Mai, nước mặt Ba Vì..., điều chỉnh phân kỳ đầu tư các dự án và các giải pháp để thu hút các nguồn lực tham gia đầu tư phát triển và quản lý vận hành thống cấp nước theo hình thức xã hội hóa.
Như vậy, cho đến thời điểm hiện tại, dự án Nhà máy nước mặt Xuân Mai không có trong quy hoạch cấp nước của Hà Nội, và vẫn chưa chắc đã có trong quy hoạch được Thủ tướng phê duyệt thay thế Quyết định 499. Vậy thì nếu quả thực UBND TP. Hà Nội giao Aqua One triển khai dự án Nhà máy Xuân Mai như thông tin vừa qua, phải chăng Hà Nội lẫn nhà đầu tư đã "chốt hạ" đối với dự án rất lớn này, kể cả khi nó còn chưa có trong quy hoạch?
Sự tự tin của Aqua One thể hiện rõ qua việc tập đoàn của bà Kim Liên vào tháng 3/2018 đã thành lập công ty con 100% vốn là Công ty TNHH Nước sạch Hoà Bình - Xuân Mai (vốn điều lệ 530 tỷ đồng) để triển khai dự án. Nếu Aqua One tiếp tục được chỉ định làm chủ đầu tư Nhà máy Xuân Mai thì đây sẽ là dấu hỏi không nhỏ về tính minh bạch trong cấp phép dự án. Như đã đề cập, ở dự án Nhà máy Sông Đuống, nhóm Aqua One đã bán cổ phần cho tập đoàn WHA của Thái Lan với giá 60.000 đồng/CP, gấp 6 lần giá vốn chỉ sau 3 năm đầu tư - mức lãi cho thấy độ "màu mỡ" của lĩnh vực cấp nước ở Hà Nội!
- Cùng chuyên mục
De Heus - Hùng Nhơn muốn xây dựng chuỗi nông nghiệp chuẩn quốc tế tại Gia Lai
Liên doanh De Heus - Hùng Nhơn mong muốn đầu tư hàng loạt dự án từ chăn nuôi, chế biến và phát triển vùng nguyên liệu quy mô lớn tại Gia Lai.
Đầu tư - 09/12/2025 06:45
'Nóng' vấn đề hỗ trợ vốn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa TP. Hà Nội
Nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa của TP. Hà Nội cho biết, dù doanh nghiệp có đơn hàng, có thị trường, nhưng khó khăn lớn nhất vẫn là dòng tiền và vấn đề tiếp cận vốn.
Đầu tư - 08/12/2025 15:32
Sắp khởi công Dự án BOT giao thông lớn nhất từ trước tới nay
Dự án mở rộng cao tốc TP.HCM - Trung Lương - Mỹ Thuận có quy mô hơn 36.000 tỷ đồng được đầu tư theo hình thức đối tác công tư, loại hợp đồng BOT với 100% vốn huy động từ tư nhân. Đây cũng là dự án BOT giao thông do tư nhân huy động vốn lớn nhất cả nước từ trước đến nay.
Đầu tư - 08/12/2025 15:25
FPT sở hữu cổ phần của công ty tư vấn - dịch vụ CNTT hàng đầu Hàn Quốc
FPT thông qua công ty thành viên tại Hàn Quốc đã ký kết Thỏa thuận Đầu tư Chiến lược và Thỏa thuận Dịch vụ Tổng thể (MSA) với Blueward, công ty tư vấn - dịch vụ CNTT độc lập hàng đầu Hàn Quốc trong lĩnh vực SAP/ERP. Theo đó, FPT sẽ sở hữu tối đa 10% cổ phần của Blueward. Khoản đầu tư này dự kiến sẽ hoàn tất trước thời điểm Blueward IPO vào năm 2028.
Công nghệ - 08/12/2025 15:23
Căn hộ trung tâm TP.HCM vẫn 'âm thầm' tăng giá
Kể cả những dự án mới lẫn dự án cũ ở khu vực trung tâm TP.HCM vẫn cho thấy đà tăng giá mạnh nhờ vào yếu tố khan hiếm, vị trí đắc địa và hạ tầng đồng bộ.
Đầu tư - 08/12/2025 14:08
Đà Nẵng trải 'thảm đỏ' đón vốn FDI vào Khu thương mại tự do
Hàng loạt ưu đãi về thuế, đất đai, thủ tục và quyền sở hữu đang được Đà Nẵng kích hoạt nhằm thu hút dòng vốn đầu tư, đặc biệt là FDI vào Khu thương mại tự do (TMTD).
Đầu tư - 08/12/2025 14:06
Nhiều nhà đầu tư ngoại muốn thâu tóm VLM Đức Thịnh
Công ty TNHH Công nghệ vật liệu mới Đức Thịnh - chủ đầu tư dự án Nhà máy sản xuất và chế biến bột đá siêu mịn 300 tỷ ở Nghệ An đang được nhiều nhà đầu tư nước ngoài muốn mua phần vốn góp vào công ty.
Đầu tư - 08/12/2025 07:00
Gia Lai chạy đua hoàn thiện thủ tục cao tốc Quy Nhơn - Pleiku trước 'giờ G'
Dự án thành phần 1 thuộc cao tốc Quy Nhơn - Pleiku dài 22km, vốn đầu tư gần 7.000 tỷ đồng được chính quyền tỉnh Gia Lai phấn đấu khởi công vào ngày 19/12.
Đầu tư - 07/12/2025 13:38
TP.HCM cần 'đánh thức' tiềm năng từ không gian biển Cần Giờ
TP.HCM đang bước vào giai đoạn có tính bản lề để tiệm cận mô hình "siêu đô thị" của khu vực, trong đó, quy hoạch phát triển không gian biển Cần Giờ đóng vai trò quan trọng.
Đầu tư - 07/12/2025 09:23
Đà Nẵng kêu gọi đầu tư vào sân bay Chu Lai và hệ sinh thái 10 tỷ USD
Đà Nẵng kiến nghị dự án đầu tư, khai thác sân bay Chu Lai và hệ sinh thái kinh tế - đô thị sân bay theo phương thức PPP, với tổng vốn đầu tư 10 tỷ USD.
Đầu tư - 07/12/2025 06:45
Thách thức kết nối TP.HCM tới sân bay Long Thành
Bài toán kết nối tối ưu giữa TP.HCM với sân bay Long Thành thực sự cấp bách. Trong khi các tuyến đường sắt còn chưa thành hình thì ở đường bộ, việc di chuyển từ trung tâm TP.HCM tới siêu sân bay này mất rất nhiều thời gian.
Đầu tư - 06/12/2025 20:37
Giải ngân vốn FDI 11 tháng cao nhất trong 5 năm
Cùng với việc vốn đầu tư công được giải ngân mạnh, dòng vốn FDI thực hiện tăng ổn định góp phần thúc đẩy nền tảng công nghiệp và giữ vững sức hút của Việt Nam.
Đầu tư - 06/12/2025 15:16
Doanh nghiệp của bầu Đức trở lại mảng bất động sản bằng dự án hơn 590 tỷ
Hoàng Anh Gia Lai sẽ đầu tư dự án Khu phức hợp nhà ở cao tầng và thương mại Phù Đổng (tại đường Nguyễn Tất Thành, phường Pleiku), tổng vốn hơn 590 tỷ đồng.
Đầu tư - 06/12/2025 06:45
Số phận dự án bến du thuyền liên quan đến Vũ 'nhôm' sẽ ra sao?
Đà Nẵng thống nhất hướng xử lý, ưu tiên phục vụ công cộng đối với dự án nhà hàng, bến du thuyền trên đường Bạch Đằng do Công ty TNHH I.V.C của Phan Văn Anh Vũ đầu tư.
Đầu tư - 05/12/2025 16:45
TP.HCM: 5 dự án quy mô lớn sắp khởi công, động thổ
Tuyến đường sắt Bến Thành - Cần Giờ, tổng mức đầu tư hơn 85.600 tỷ đồng do VinSpeed đề xuất đầu tư, dự kiến khởi công vào ngày 19/12; tuyến đường sắt đô thị số 2 (Bến Thành - Tham Lương), tổng mức đầu tư hơn 47.800 tỷ đồng, khởi công vào tháng 1/2026; 3 dự án quy mô lớn khác là Khu liên hợp thể dục thể thao Rạch Chiếc, cầu Cần Giờ và cầu Phú Mỹ 2 dự kiến động thổ vào tháng 1/2026.
Đầu tư - 05/12/2025 14:56
Loạt dự án trăm tỷ của Sài Gòn Land ở Nghệ An được gia hạn tiến độ
3 dự án của CTCP Tổng công ty Sài Gòn Land vừa được UBND tỉnh Nghệ An cho phép gia hạn tiến độ sử dụng đất.
Đầu tư - 05/12/2025 07:00
- Đọc nhiều
Đáng đọc
- Đáng đọc
Lập 'Quỹ tái thiết miền Trung', tại sao không?
Sự kiện - Update 1 week ago
Gần 1 tỷ USD trái phiếu 'chảy về' một Group
Tài chính - Update 1 month ago
'Cơn sốt' vàng bao giờ chấm dứt?
Thị trường - 1 month
