Giải mã dòng tiền chính của thị trường năm 2022

Một năm nhiều kỷ lục

Điểm số cao nhất mà VN-Index đạt được trong năm 2021 là ở mức trên 1.500 điểm vào ngày 25-11, đúng như dự báo của hầu hết các tổ chức đưa ra đầu năm. Còn tính đến ngày 31-12-2021, chỉ số VN Index đạt 1.498 điểm, tăng 35,7 % so với cuối năm 2020, trong khi chỉ số HNX-Index đạt gần 474 điểm, tăng gần 130%, còn UpCom Index ở mức hơn 112 điểm, tăng 55%.

Từ giá trị giao dịch bình quân/phiên dưới mốc 20.000 tỉ đồng thời điểm đầu năm, càng về các tháng sau này giá trị giao dịch càng tăng vọt, nhất là sau khi hệ thống giao dịch trên sàn HOSE khắc phục được tình trạng nghẽn lệnh.

Những phiên giao dịch tỉ đô la Mỹ ngày càng thường xuyên hơn, với đỉnh điểm là hai tháng cuối năm với giá trị giao dịch bình quân lên tới 40.000 tỉ đồng/phiên, trong đó kỷ lục là phiên ngày 19-11 với giá trị giao dịch hơn 56.000 tỉ đồng. Tính chung cho năm 2021, giá trị giao dịch bình quân đạt hơn 26.500 tỉ đồng/phiên, tăng 258% so với bình quân năm 2020.

Cùng với sự tăng trưởng mạnh mẽ về điểm số và thanh khoản, mức vốn hóa thị trường cổ phiếu cũng tăng vọt khi nhiều doanh nghiệp mới, trong đó có những doanh nghiệp vốn hóa khủng, đặc biệt là nhóm ngân hàng, hoàn tất việc niêm yết trên sàn. Tính đến ngày 31-12-2021, mức vốn hóa thị trường đạt gần 7,7 triệu tỉ đồng, tăng hơn 44% so với cuối năm 2020.

Dòng tiền cuồn cuộn đổ vào thị trường của các nhà đầu tư cá nhân trong nước được xem là động lực chính dẫn dắt đà đi lên của thị trường trong năm vừa qua, xóa nhòa những tác động tiêu cực từ việc bán ròng không dứt của khối ngoại, cũng như động thái chốt lời của khối tự doanh các công ty chứng khoán.

Ước tính đã có xấp xỉ 1,5 triệu tài khoản mở mới trong năm 2021, cao hơn 1,6 lần so với giai đoạn 2018-2020, đưa số tài khoản chứng khoán tăng thêm hơn 50% so với cuối năm 2020. Giá trị giao dịch của các nhà đầu tư cá nhân đã chiếm hơn 85% tổng giá trị giao dịch trên thị trường, và mỗi khi dòng tiền này có sự thay đổi thì xu hướng của thị trường cũng bị tác động mạnh mẽ.

Dòng tiền nào dẫn dắt năm 2022?

Không thể phủ nhận động thái bán ròng liên tiếp của khối ngoại với giá trị khủng trong hai năm liên tiếp 2020-2021, một phần do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19, dù đã phần nào tác động tiêu cực lên tâm lý thị trường, nhưng vẫn không ảnh hưởng mấy đến đà phục hồi mạnh mẽ của TTCK Việt Nam từ tháng 4-2020 cho đến nay.

Bước sang năm 2022, dù có thể chịu tác động từ chính sách tiền tệ thắt chặt trở lại của các ngân hàng trung ương toàn cầu, cũng như lo ngại hiệu ứng Taper Tantrum, vẫn có không ít những kỳ vọng nhà đầu tư nước ngoài có thể quay lại mua ròng trên TTCK Việt Nam.

Ngoài việc TTCK Việt Nam có định giá hấp dẫn, kỳ vọng về cơ hội được thông báo nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp FTSE trong đợt đánh giá phân loại thị trường hàng năm vào tháng 9-2022 cũng có thể thu hút dòng tiền của các nhà đầu tư nước ngoài rót vào trước để đón đầu.

Đáng lưu ý là không như những dự báo cho rằng khi Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) nâng lãi suất, sẽ khiến dòng vốn đầu tư quốc tế tại các thị trường đang phát triển và mới nổi quay ngược về Mỹ, hiệu ứng ngược lại vẫn có thể xảy ra. Đơn giản là khi một quốc gia thắt chặt chính sách tiền tệ tác động xấu lên các kênh đầu tư, dòng vốn rút ra khỏi thị trường này có thể tìm kiếm những nền kinh tế vẫn đang duy trì chính sách tiền tệ nới lỏng, mà sẽ giúp các kênh đầu tư tại nước đó tiếp tục đi lên và mang lại cơ hội sinh lời cao hơn.

Do đó, không loại trừ khả năng dòng vốn nhà đầu tư nước ngoài sẽ lấy lại vị thế trên TTCK Việt Nam trong giai đoạn tới, nhất là khi Việt Nam được kỳ vọng sẽ vẫn duy trì chính sách tiền tệ nới lỏng để hỗ trợ kinh tế phục hồi, cộng thêm rủi ro tỷ giá ở mức rất thấp khi tiền đồng năm vừa qua bất ngờ tăng giá so với đô la Mỹ, trong khi hầu hết các đồng tiền khác đều mất giá trước sự mạnh lên của đô la Mỹ.

Trong khi đó, dòng tiền của các nhà đầu tư tổ chức trong nước sẽ tiếp tục dồi dào, trong bối cảnh hàng loạt công ty chứng khoán đã tăng mạnh được vốn điều lệ trong thời gian qua, cũng như tích cực vay hợp vốn từ các định chế tài chính quốc tế.

Với nguồn vốn mới, các tổ chức này sẽ có thêm nguồn lực để phục vụ cho hoạt động tự doanh cũng như cho vay ký quỹ. Đáng lưu ý là việc các công ty chứng khoán nội địa được các tổ chức tài chính nước ngoài cho vay tín chấp với giá trị lớn cho thấy uy tín của thị trường vốn Việt Nam nói chung và ngành chứng khoán Việt Nam nói riêng.

Dù vậy, dòng tiền của các nhà đầu tư cá nhân trong nước vẫn sẽ nắm giữ vị thế cầm trịch thị trường như năm vừa qua, bất chấp tâm lý của nhóm này cũng khá bất ổn và dễ bị xao động trước những tin tức tiêu cực. Hầu hết công ty chứng khoán đều tin rằng dòng tiền của nhà đầu tư cá nhân trong nước có thể tiếp tục chảy vào TTCK trong bối cảnh lãi suất huy động vẫn đang ở vùng thấp lịch sử.

Trong năm 2022, dù lãi suất huy động có thể tăng nhẹ 0,2-0,5 điểm phần trăm nhưng sẽ vẫn thấp hơn đáng kể so với mặt bằng lãi suất trước đại dịch. Trong bối cảnh như thế, nhà đầu tư cá nhân sẽ tiếp tục chuyển hướng sang các kênh đầu tư khác có lợi suất cao hơn, tiêu biểu là đầu tư chứng khoán vốn có tính thanh khoản cao và nhiều tiện lợi.

Hãy nghĩ đơn giản như thế này, khi chúng ta gửi ngân hàng, rút trước hạn sẽ bị áp lãi suất không kỳ hạn; nếu mua nhà đất, khi cần gấp một khoản tiền sẽ khó có thể cắt ra một phần căn nhà/miếng đất để bán mà buộc phải bán cả căn nhà/miếng đất và mất nhiều thời gian. Trong khi đó, nếu mua cổ phiếu thì chỉ cần bán bớt một lượng cổ phiếu trong danh mục đầu tư để có tiền mặt trong những lúc cần kíp.

Theo Công ty Chứng khoán Rồng Việt, mức sinh lời cao của kênh đầu tư chứng khoán trong năm 2020-2021 đã thu hút sự quan tâm của một bộ phận lớn nhà đầu tư cá nhân Việt Nam. Công ty này tin rằng điều này sẽ tiếp tục diễn ra trong năm 2022, với ước tính bình quân mỗi tháng sẽ có thêm khoảng 150.000 tài khoản mở mới.

Cũng cần biết rằng trong kế hoạch cơ cấu nền kinh tế giai đoạn 2021-2025, ở nội dung phát triển thị trường tài chính đã đặt ra mục tiêu tiếp tục nâng số lượng nhà đầu tư trên thị trường đạt mức 5% dân số. Do đó, các cơ quan quản lý sẽ còn nỗ lực triển khai thêm nhiều giải pháp để xã hội hóa và bình dân hóa kênh đầu tư này, hướng đến mọi thành phần trong xã hội, trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng nhất cho mục tiêu phát triển kinh tế.

(Theo Thời báo kinh tế Sài Gòn)

Bài liên quan

Kỷ lục 1,5 triệu tài khoản chứng khoán mở mới năm 2021

Sập bẫy đội lái xúi giục chơi chứng khoán trên Facebook, Zalo

'Mang tiền về cho mẹ', một thế hệ tỷ phú giàu lên từ chứng khoán tặng bố mẹ cả nhà, xe ô tô

Bộ trưởng Tài chính: Chứng khoán là kênh hút vốn quan trọng, không nên tăng thuế