Anh quốc tính bung thêm 8 'cảng mở' để kích thích phát triển kinh tế
Dự kiến đến cuối 2021 này, sẽ có thêm 8 cửa khẩu hàng hải, đường sông hoặc sân bay tại Anh quốc được nhận quy chế 'freeport', tức đặc khu miễn thuế nhập khẩu, nhằm tạo sức mạnh kích thích phát triển kinh tế, theo tin từ BBC.
Theo đó, một phần quan trọng của Luật Ngân sách mà Bộ trưởng Tài chính Rishi Sunak trình bày trước Quốc hội Anh cho tài khoá 2021-22 là dự án mở nhiều 'cảng tự do' hay cảng mở (freeports) trên khắp nước Anh.

Có 30 cảng và sân bay ở nước Anh đã đăng ký nhận quy chế 'cửa khẩu tự do' nhưng chỉ có 8 được chọn. Ảnh minh họa Getty Images
Các vùng khác của Liên hiệp Vương quốc Anh và Bắc Ireland dự kiến có thêm ít nhất hai 'freeport' nữa.
Khi Anh còn đang đàm phán với Liên hiệp châu Âu (EU), Thủ tướng Anh Boris Johnson nói hồi năm 2019 Anh không thể mở các cửa khẩu - đặc khu tự do thương mại vì còn là thành viên EU.
Nay, các ràng buộc đó không còn, nên theo lời Bộ trưởng Tài chính Sunak, các cửa khẩu tự do này sẽ là "cú hích cho kinh tế nước Anh'.
Ông Sunak còn chia sẻ trên Twitter trong ngày 03/03/2021 đồ họa ghi các địa danh sẽ được biến thành 'freeport'.
Đáng chú ý là vùng hạ lưu sông Thames gồm một phần của thủ đô London cũng sẽ nhận quy chế 'cửa khẩu - cảng tự do' như vậy', theo những gì chính phủ Anh công bố.
Không chỉ ở England mà Scotland, Wales và Bắc Ireland sẽ công bố các địa điểm trúng thầu mở 'cảng tự do' sắp tới nhưng chưa rõ con số và địa điểm.
Freeport là gì?
Tám cảng tự do mới ở England gồm: Sân bay East Midlands, Felixstowe và Harwich, Vùng Humber, Vùng đô thị Liverpool City, Plymouth, Solent, Sông Thames gồm một phần London, và Teesside
Tại Scotland, các đặc khu xuất nhập khẩu sẽ có tên là 'green ports' (cảng xanh), hàm ý phát triển cần bền vững, vì môi trường.
Cromarty, Aberdeen và Dundee là các địa danh được báo Scotland nêu ra gần đây như 'ứng viên' nhận quy chế 'cảng xanh'.
Tại Wales, chính phủ hy vọng biến một phần Newport, hoặc Cardiff và Barry thành 'freeport' sẽ ngay lập tức giúp tạo ra nhiều việc làm.
Ở Bắc Ireland, tin tức nói các chính trị gia địa phương đang vận động chính phủ trung ương cho mở ít nhất một cảng tự do, hoặc ở Larne, hoặc vùng East Antrim.
Tuy thế, vì thoả thuận Brexit đặt Bắc Ireland trong khu vực thuế quan EU, tầm vóc của cảng tự do ở đây có thể bị hạn chế, như đặt ra chế độ thuế VAT đơn giản hóa hơn hiện nay.
Theo BBC Business đánh giá lại các hoạt động của bảy cửa khẩu tự do mà Anh từng vận hành (1984-2021) thì 'freeport' thực chất là đặc khu kinh tế - tài chính (special economic zone) phục vụ xuất nhập khẩu quốc tế và nhận đầu tư thương mại.
"Hàng hóa tới 'cửa khẩu tự do' sẽ được miễn thuế nhập nếu chỉ tạm nhập tái xuất sang lãnh thổ khác.
Hàng sẽ phải đóng thuế nếu nhập vào nước Anh. Các mức thuế, bảo hiểm xã hội, tiền thuê mặt bằng đều thấp hơn mức bình thường."
"Công ty có thể nhập nguyên vật liệu vào để sản xuất, chế biến trong các khu chế xuất này và chịu thuế doanh nghiệp thấp".
Anh từng có các 'freeport' gồm Liverpool, Southampton và cảng Tilbury trên sông Thames, phía Đông London.
Nhưng tám cửa khẩu tự do mới sẽ có tầm vóc lớn hơn nhiều, dự kiến mỗi cơ sở rộng khoảng 45 km.
Tuy thế các dự án freeport của chính phủ Anh đang bị phe đối lập chỉ trích là việc dồn sức vào hàng chục 'freeport' trên cả nước chỉ thu hút nguồn vốn vào những điểm nhỏ, gây mất cân bằng kinh tế, và có thể thất thu về thuế cho ngân sách.
Cảng tự do và các thương cảng trên thế giới
Thống kê của Hạ viện Hoa Kỳ nói đến cuối 2020 có khoảng 3.500 'đặc khu xuất nhập khẩu' có thể gọi là 'freeport' ở 135 nước.
Một khi còn nằm trong Khu vực Thuế quan của EU, Anh không thể nào phát triển cơ chế cảng tự do được vì quy chế thuế xuất nhập khẩu của EU.
Nay, tham vọng của Boris Johnson và Đảng Bảo thủ với ước mơ từ lâu nay là biến vùng London thành 'Singapore bên sông Thames' có cơ hội thành hiện thực.
Trong lịch sử thế giới, người Anh đã từng mở ra nhiều thương cảng với quy chế xuất nhập khẩu cởi mở trên toàn cầu, mà Singapore, Hong Kong là nổi tiếng hơn cả ở châu Á.
Người di dân Đức cũng lập ra các 'freeport' tại lục địa Bắc Mỹ, còn người Hà Lan lập ra cảng New Amsterdam mà nay là một phần của thành phố New York.
Hà Tiên trấn thời các chúa Nguyễn của Việt Nam cũng là một thương cảng có tính chất tương tự.
Đô thị Hội An từng đóng vai trò quan trọng cho thương thuyền Nhật, Hà Lan, Bồ Đào Nha ở vùng Đông Nam Á.
Sang thời hiện đại, tùy mức độ, tầm vóc của cơ chế lãnh thổ đặc biệt mà người ta có thiên đường thuế (tax havens, nhỏ nhất), cho tới cảng tự do (chủ yếu nhắm vào xuất nhập khẩu) và đặc khu kinh tế (SEZ- khái niệm rộng nhất).
Việc thiết kế các khu vực đặc biệt về thuế quan tuy đem lại nguồn lợi kinh tế nhưng cũng hay bị phê phán là 'gây mất chủ quyền' cho nước sở tại.
Tờ The Guardian hôm 03/03 có bài viết nói kế hoạch 'freeport' của Anh là 'sleaze port' (cảng nhầy nhụa), hàm ý chế độ thuế ưu đãi chỉ có lợi cho giới chủ giàu có, bỏ tiền vào để 'trốn thuế'.
- Cùng chuyên mục
Giá căn hộ vẫn 'neo' ở mức cao
Dù không còn tăng nóng như trước đây, nhưng giá nhà ở thương mại đang neo ở mức cao, khiến người lao động tại đô thị lớn "mệt mỏi" cho giấc mơ an cư, lạc nghiệp.
Đầu tư - 10/08/2025 18:56
Quảng Ninh trao giấy chứng nhận đầu tư cho 2 dự án gần 1.200 tỷ đồng
Ban Quản lý Khu kinh tế Quảng Ninh vừa trao giấy chứng nhận đầu tư cho 2 dự án đầu tư trên địa bàn phường Móng Cái 3 với tổng vốn gần 1.200 tỷ đồng.
Đầu tư - 10/08/2025 14:04
Trạm dừng nghỉ 340 tỷ trên cao tốc Nghi Sơn - Diễn Châu đang vướng mặt bằng
UBND tỉnh Nghệ An yêu cầu các sở, ngành phối hợp với chính quyền địa phương, nhà đầu tư sớm giải quyết những vướng mắc trong GPMB trạm dừng nghỉ trên cao tốc Nghi Sơn – Diễn Châu.
Đầu tư - 10/08/2025 06:14
FPT 'bắt tay' công ty công nghệ của tập đoàn hàng không lớn nhất Nhật Bản
FPT vừa ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược toàn diện với ANA Systems – công ty CNTT trực thuộc ANA Group, tập đoàn hàng không lớn nhất Nhật Bản – nhằm thúc đẩy đổi mới sáng tạo và tối ưu hóa hiệu quả vận hành cho ngành hàng không.
Công nghệ - 09/08/2025 14:01
TP.HCM mới thu hút 6,19 tỷ USD vốn FDI
Vốn đầu tư nước ngoài (FDI) đổ vào TP.HCM mới tăng mạnh, với hơn 6,19 tỷ USD. Điều này được lý giải khi TP.HCM sáp nhập với các địa phương vốn có thể mạnh về thu hút FDI là Bà Rịa - Vũng Tàu và Bình Dương.
Đầu tư - 09/08/2025 12:59
Làn sóng đầu tư trở lại, đất nền ở Đà Nẵng thiết lập giá mới
Bất động sản Đà Nẵng đang chứng kiến sự trở lại mạnh mẽ của các nhà đầu tư từ phía Bắc và Nam, đặc biệt nhiều khu vực đã thiết lập mức giá mới.
Đầu tư - 09/08/2025 08:46
Một tiêu chí quan trọng ít được doanh nghiệp niêm yết chú ý
Thúc đẩy ESG trên thị trường chứng khoán là một phần quan trọng trong công cuộc nâng hạng và thu hút nhà đầu tư nước ngoài tham gia thị trường chứng khoán Việt Nam.
Đầu tư - 08/08/2025 08:55
‘Thị trường Halal đang mở ra nhiều cơ hội cho doanh nghiệp Việt Nam’
Bà Shariza binti Abdul Rasheed, Giám đốc sản phẩm Halal, Maybank Malaysia cho biết thị trường Halal toàn cầu được dự báo đạt 5 nghìn tỷ USD vào năm 2030, riêng Malaysia là 113,2 nghìn tỷ USD.
Đầu tư - 08/08/2025 08:51
CPI 7 tháng năm 2025 tăng 3,26% so với cùng kỳ
Đóng góp chủ yếu vào mức tăng 3,26% CPI 7 tháng năm 2025 bao gồm nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống; nhóm nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng; nhóm thuốc và dịch vụ y tế.
Đầu tư - 08/08/2025 08:50
Quảng Ninh cần làm gì để đảo chiều đà sụt giảm của dòng vốn FDI?
Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu biến động, vốn FDI vào Quảng Ninh trong nửa đầu năm 2025 ghi nhận sự sụt giảm mạnh, nhưng không đồng nghĩa với việc đánh mất vị thế.
Đầu tư - 08/08/2025 08:49
Tập đoàn hàng không giá rẻ lớn nhất Đông Nam Á muốn làm tổ hợp công nghiệp hàng không tại Quảng Trị
Tập đoàn T&T cùng với Tập đoàn Capital A (Malaysia) đề xuất đầu tư Tổ hợp công nghiệp hàng không và đô thị sân bay tại Quảng Trị.
Đầu tư - 08/08/2025 06:45
Có thể thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa trong tháng 8
Bộ Tài chính đang hoàn tất đề án thí điểm thị trường tài sản mã hóa, sau quá trình nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế và thực tiễn trong nước.
Đầu tư - 07/08/2025 18:57
VCBS: Dù chịu thuế quan cao hơn 1 số nước, Việt Nam vẫn thu hút vốn FDI trong dài hạn
Dù lạc quan với triển vọng thu hút vốn FDI của Việt Nam trong thời gian tới, song các chuyên gia VCBS vẫn lưu ý rủi ro từ hàng trung chuyển sang nước ta.
Đầu tư - 07/08/2025 15:47
Khánh Hòa tăng tốc điện hạt nhân, hiện thực hóa 'cực năng lượng chiến lược'
Với tiềm năng lớn để trở thành "cực năng lượng chiến lược" sau sáp nhập, Khánh Hòa đang tập trung nguồn lực triển khai các dự án điện sạch, năng lượng tái tạo, đặc biệt là dự án điện hạt nhân.
Đầu tư - 07/08/2025 08:30
Chạy đua với thời gian trên cao tốc Quảng Ngãi - Hoài Nhơn
Dự án Đầu tư xây dựng công trình đường bộ cao tốc Bắc - Nam, đoạn Quảng Ngãi - Hoài Nhơn đang được các đơn vị thi công tập trung nguồn lực, tăng tốc thi công, nỗ lực sớm về đích.
Đầu tư - 06/08/2025 16:31
Viettel, VinaPhone lọt top toàn cầu về tốc độ mạng di dộng và 5G
Viettel đứng thứ 3 bảng xếp hạng mạng di động nhanh nhất thế giới trong khi VinapPhone đứng thứ 2 ở hạng mục mạng 5G.
Công nghệ - 06/08/2025 16:00
- Đọc nhiều
Đáng đọc
- Đáng đọc
Tổng Bí thư Tô Lâm: 'Bộ tứ trụ cột' để giúp đất nước cất cánh
Sự kiện - Update 2 month ago
Thủ tướng: Cần truyền cảm hứng cho doanh nhân cống hiến vì đất nước
Sự kiện - Update 2 month ago
Chuyên gia: Không nên quá ‘hoảng loạn’ với con số thuế 46% từ Mỹ
Tài chính - Update 4 month ago