Giải pháp phát triển bền vững Khu thương mại tự do Hải Phòng

Ngày 11/12, Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng phối hợp cùng Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Tài chính) tổ chức Hội nghị tiềm năng và cơ hội đầu tư tại Hải Phòng với chủ đề “Khu thương mại tự do thành phố Hải Phòng - Điểm đến của kỷ nguyên mới”.

Khu thương mại tự do Hải Phòng là ưu đãi chưa từng có tiền lệ

Với việc Quốc hội thông qua Nghị quyết thành lập Khu thương mại tự do Hải Phòng, thành phố Cảng chính thức bước vào kỷ nguyên mới của tự do thương mại, hội nhập sâu rộng và công nghệ đỉnh cao.

Khu thương mại tự do Hải Phòng có quy mô 6.292ha, được bố trí tại ba vị trí chiến lược, không liền kề, gắn với 2 khu kinh tế động lực là KKT Đình Vũ - Cát Hải và KKT ven biển phía Nam.

Theo nhận định của giới chuyên gia, Khu thương mại tự do Hải Phòng là một ưu đãi chưa từng có tiền lệ. Đây không chỉ là một mô hình mới, mà còn là hướng đi chiến lược nhằm nâng cao vai trò, vị thế của Việt Nam nói chung và Hải Phòng nói riêng trong chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu.

Phó Chủ tịch UBND TP. Hải Phòng Lê Trung Kiên nhấn mạnh, đây là mô hình Khu thương mại tự do đầu tiên tại miền Bắc, xây dựng dựa trên kinh nghiệm thành công của thế giới nhưng kết hợp hài hòa với thực tiễn và lợi thế đặc thù của Hải Phòng. Khu thương mại tư do Hải Phòng sẽ kiến tạo hành lang pháp lý thông thoáng, giúp hàng hóa lưu thông thuận lợi nhất, giải quyết hiệu quả bài toán chuỗi cung ứng toàn cầu cho doanh nghiệp.

Còn ông Phạm Văn Thép, Trưởng ban Ban quản lý Khu kinh tế Hải Phòng cho biết, sự phân bổ không gian vị trí của Khu thương mại tự do Hải Phòng được thành phố cân nhắc tỉ mỉ, tính toán với chiến lược cụ thể, nhằm tận dụng tối đa tiềm năng về hạ tầng hiện hữu, quy hoạch và giao thông, kiến tạo một tổng thể Khu thương mại tự do linh hoạt, hiệu quả và có khả năng thích ứng cao...

Đánh giá từ góc độ quốc tế, ông Bruno Jaspaert, Chủ tịch EuroCham Việt Nam khẳng định, Hải Phòng sở hữu những lợi thế cốt lõi để tiên phong trong mô hình Khu thương mại tự do thế hệ mới với cảng nước sâu, kết nối đường cao tốc, đường sắt với Châu Âu và Trung Quốc cùng các chuỗi cung ứng toàn cầu.

Ông Bruno Jaspaert cho biết, các nhà đầu tư hiện tại đã đóng góp 28 tỷ USD và sẵn sàng mở rộng quy mô nếu Khu TMTD áp dụng các tiêu chuẩn hài hòa với quy tắc và chuẩn mực của Liên minh Châu Âu (EU).

Đề xuất giải pháp phát triển bền vững Khu thương mại tự do Hải Phòng

Hiện nay trên thế giới đang có hơn 7.000 KKT đặc biệt và khu thương mại tự do đang hoạt động. Mô hình Khu thương mại tư do ngày càng mở rộng chức năng, kết hợp sản xuất công nghiệp, đô thị, dịch vụ, tài chính, công nghệ cao và đổi mới sáng tạo.

Để phát triển bền vững và tối ưu hóa lợi thế, ông Nguyễn Anh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Tài chính), đề xuất Hải Phòng cần tập trung thu hút FDI thế hệ mới theo ba nhóm trọng tâm, phù hợp với Nghị quyết của Bộ Chính trị.

Thứ nhất, cần ưu tiên thu hút các dự án trong lĩnh vực bán dẫn, AI, tự động hóa, R&D và các ngành công nghiệp phụ trợ công nghệ cao, tạo động lực cho sự chuyển dịch cơ cấu. Thứ hai, cần phát huy lợi thế cảng, thu hút đầu tư vào phát triển dịch vụ logistics, cảng biển thông minh, hình thành các trung tâm phân phối và trung chuyển quốc tế. Cuối cùng, cần đẩy mạnh thu hút các dự án sử dụng hiệu quả tài nguyên, tiết kiệm năng lượng, hướng tới mục tiêu xây dựng thành phố cảng xanh, trung hòa carbon.

Đại diện nhà đầu tư nước ngoài, ông Bruno Jaspaert, kiến nghị ba trụ cột để xây dựng Khu thương mại tự do đạt chuẩn quốc tế. Đó là phát triển cổng thông tin minh bạch hiện đại, thiết lập mô hình quản trị Khu thương mại tự do minh bạch, áp dụng các khuôn khổ ưu đãi dễ dự đoán theo kiểu EU. Bên cạnh đó, thúc đẩy kho bãi được cấp chứng chỉ xanh, thí điểm các khu vực mua sắm năng lượng sạch, đưa ra ưu đãi cho sản xuất tuần hoàn và logistics xanh. Đồng thời, sử dụng AI/IoT để quản lý hàng hóa, tối ưu hóa năng lượng và bảo trì dự đoán. và phát triển cặp đôi số (Digital Twin) để lập kế hoạch cơ sở hạ tầng và khả năng chống chịu khí hậu.

Ông Koen Soenens, Giám đốc Kinh doanh, Tiếp thị & Dịch vụ Khách hàng Tổ hợp KCN DEEP C bổ sung, các nhà đầu tư tiềm năng cần sự ổn định, thủ tục hải quan đơn giản, logistics đa phương thức và kỳ vọng vào logistics xanh, hiện đại, số hóa. Và Khu thương mại tự do Hải Phòng có thể đáp ứng chính xác những điều đó.

Khu Thương mại tự do Hải Phòng là một lời hứa: Một lời hứa rằng Hải Phòng sẽ tiếp tục vươn lên như trung tâm công nghiệp và logistics của miền Bắc Việt Nam. Nếu chúng ta triển khai với sự rõ ràng, phối hợp và nhất quán, thì Hải Phòng không chỉ cạnh tranh - mà sẽ trở thành điểm đến không thể bỏ qua.

Từ góc nhìn doanh nghiệp đầu tư trong nước, ông Nguyễn Thành Phương, Tổng Giám đốc Tập đoàn Đầu tư Sao Đỏ kiến nghị, cần xây dựng cơ chế ưu đãi cho dự án FDI cam kết nội địa hóa, hình thành quỹ phát triển công nghiệp hỗ trợ. Bên cạnh đó, cần phát triển Chương trình nâng cấp năng lực (Supplier Development Program), hỗ trợ các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ tại Hải Phòng đạt chứng nhận quản trị chất lượng quốc tế (ISO/IATF); xây dựng nền tảng số kết nối cung - cầu, xây dựng CSDL nhà cung ứng (hồ sơ năng lực, chứng chỉ, năng lực sản xuất) để các nhà đầu tư FDI tìm kiếm. Đây là các giải pháp chi phí thấp nhưng hiệu quả cao giúp rút ngắn thời gian chọn nhà cung ứng.

Hải Phòng hiện nằm trong top 3 địa phương dẫn đầu cả nước về thu hút FDI, với tổng vốn lũy kế hơn 45,6 tỷ USD. Việc thành lập Khu thương mại tự do Hải Phòng là một động lực tăng trưởng mới, tạo sự đột phá mạnh mẽ cho thành phố, đồng thời lan tỏa sức bật cho cả vùng Đồng bằng sông Hồng.

Phó Chủ tịch UBND TP. Hải Phòng Lê Trung Kiên khẳng định, thay vì chỉ dựa vào ưu đãi thuế, Hải Phòng cam kết kiến tạo một môi trường đầu tư với thủ tục hành chính được tối giản, quyền lợi nhà đầu tư được bảo đảm bằng những chính sách vượt trội. Và quan trọng nhất, đó là cam kết của chính quyền thành phố về việc luôn đồng hành, sẵn sàng thay đổi để phục vụ sự phát triển của doanh nghiệp.

Đại diện Cục Đầu tư nước ngoài, ông Nguyễn Anh Tuấn cũng cam kết sẽ đồng hành xuyên suốt, hỗ trợ Hải Phòng từ bước xây dựng mô hình, hoàn thiện thể chế đến vận hành Khu thương mại tự do, thúc đẩy cải cách mạnh mẽ và kết nối rộng rãi với cộng đồng nhà đầu tư quốc tế…