Đằng sau cách hạch toán kỳ lạ của Bảo hiểm Viễn Đông
Với thương vụ mua lại nhà đất của "Shark" Liên, Bảo hiểm Viễn Đông không chỉ hụt đi dòng tiền kinh doanh mà còn đối mặt với khoản lỗ 369 tỷ đồng chia đều cho 20 năm tới. Đó là chưa tính tới mức lãi mỗi năm 12,6 tỷ đồng cho 15 năm tiếp theo.
Đằng sau cách hạch toán kỳ lạ của Bảo hiểm Viễn Đông
Chi trăm tỷ mua nhà chị gái Chủ tịch
Ngày 5/12/2017, HĐQT CTCP Bảo hiểm Viễn Đông (VASS) có Nghị quyết về việc mua công trình xây dựng và nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất để làm trụ sở tại địa chỉ số 19 Phùng Khắc Khoan, Phường Đa Kao, Quận 1, TP.HCM. Khu đất có diện tích 291,68 m2, quy mô 5 tầng nổi và 2 tầng hầm, diện tích sàn 1.583,58 m2. Giá mua dự kiến là 325 tỷ đồng. Chủ sở hữu căn nhà là bà Đỗ Thị Kim Liên ("Shark" Liên) - chị gái Chủ tịch VASS Đỗ Thị Minh Đức.
Ngay sau khi có Nghị quyết, VASS trong ít ngày cuối năm 2017 đã mau chóng thu xếp chuyển cho bà Đỗ Thị Kim Liên 200 tỷ tiền đặt cọc. Đáng chú ý là thương vụ này diễn ra trong bối cảnh VASS thua lỗ nặng nề, âm vốn chủ sở hữu tới 534 tỷ đồng vào thời điểm đầu năm 2017. Cũng trong năm đó, VASS đã tiến hành tăng vốn điều lệ lên 500 tỷ đồng, một động thái nhằm đảm bảo các tỷ lệ an toàn tài chính. Thật trùng hợp là số tiền tăng vốn này đúng bằng con số 200 tỷ đồng đặt cọc mua nhà đất của bà Đỗ Thị Kim Liên.
Đến cuối năm 2018, VASS tiếp tục tạm ứng thêm 180 tỷ đồng, nâng tổng số tiền trả trước cho bà Kim Liên lên 380 tỷ đồng. Phần lớn số tiền tạm ứng thêm được vay từ Indovina Bank theo hợp đồng tín dụng kỳ hạn 15 năm ký ngày 3/10/2018 với lãi suất 10,5%/ năm, giá trị 120 tỷ đồng.
Nửa đầu năm 2019, VASS đã hoàn tất thương vụ, chuyển đổi nhà đất 19 Phùng Khắc Khoan thành tài sản của mình và thanh toán đủ 380 tỷ đồng cho bà Đỗ Thị Kim Liên, cao hơn 17% so với Nghị quyết HĐQT cuối năm 2017 (325 tỷ đồng).
Trung bình, VASS đã trả cho Shark Liên 1,3 tỷ đồng cho mỗi m2 đất tại Phùng Khắc Khoan. Đây là mức giá gây xôn xao giới buôn đất Sài Thành bởi giá nhà đất mặt tiền trên tuyến đường Phùng Khắc Khoan, Trần Cao Vân chỉ vào khoảng 300-400 triệu đồng/m2.
Theo nguồn tin của Nhadautu.vn, khu đất 19 Phùng Khắc Khoan được bà Đỗ Thị Kim Liên mua lại từ ông Mai Phúc. Sau khi nhận hàng trăm tỷ tiền cọc từ VASS, vợ chồng bà Kim Liên - ông Lê Toàn ngày 9/10/2018 đã ký hợp đồng mua lại một bất động sản cách đó không xa, là ngôi nhà số 174 Nguyễn Văn Thủ, phường Đakao, Quận 1 từ vợ chồng ông bà Phạm Quang Hàng - Phan Thị Khánh.
Bỏ số tiền không nhỏ đi mua bất động sản của chị gái Chủ tịch HĐQT trong bối cảnh thua lỗ nặng nề, nhiều ý kiến nghi ngại rằng VASS, với sự chi phối của Chủ tịch Đỗ Thị Minh Đức, đang tìm cách "tuồn" ngược tài sản trở lại nhóm lãnh đạo.
Trước đó, như Nhadautu.vn đã đưa tin, VASS từng đầu tư 195 tỷ đồng trái luật vào CTCP Đầu tư Xây dựng Toàn Mỹ 14 - pháp nhân thuộc sở hữu của bà Đỗ Thị Minh Đức. Bản thân bà Đỗ Thị Kim Liên từng đứng tên Chủ tịch HĐQT tại doanh nghiệp này. Bộ Tài chính sau đó đã yêu cầu VASS phải thu hồi khoản đầu tư này. Dù vậy, tới cuối quý III/2019, VASS vẫn còn nắm 2,99 triệu cổ phần Toàn Mỹ 14 với giá trị 73 tỷ đồng.
Ở một chi tiết đáng chú ý khác, khá bất ngờ khi trong tổng số 380 tỷ đồng tài sản tăng lên sau thương vụ 19 Phùng Khắc Khoan, VASS chỉ ghi tăng 11 tỷ đồng giá trị quyền sử dụng đất, trong khi ghi tăng tới 369 tỷ đồng cho nhà cửa, vật kiến trúc, tương đương chừng 246 triệu đồng cho mỗi m2 sàn xây dựng, đây là mức rất cao so với mặt bằng chung hiện nay (5-7 triệu đồng/ m2 xây mới).
Không rõ vì sao VASS lại hạch toán như vậy. Biết rằng báo cáo tài chính quý III/2019 thể hiện doanh nghiệp này đã điều chỉnh thời gian tính khấu hao đối với nhà cửa, vật kiến trúc từ 40 năm về còn 20 năm, tương ứng chi phí khấu hao gần 19 tỷ đồng mỗi năm trong hai thập kỷ tới. Trong khi tài sản cố định vô hình là quyền sử dụng đất lại không chịu khấu hao.
Bên cạnh đó, khoản vay 120 tỷ đồng từ Indovina Bank khiến VASS chịu chi phí lãi khoảng 12,6 tỷ đồng mỗi năm trong 15 năm tới.
Như vậy, cái lợi chưa thấy đâu, song cách hạch toán của VASS sẽ khiến doanh nghiệp này lỗ thêm hơn 30 tỷ đồng mỗi năm trong một thời gian không hề ngắn.
Đằng sau cách hạch toán kỳ lạ
Thương vụ này càng phản ánh vai trò chi phối của gia đình nhà "Shark" Liên tại VASS. Trong các thành viên HĐQT VASS thông qua Nghị quyết nhận chuyển nhượng công trình 19 Phùng Khắc Khoan, có 2/4 người liên quan mật thiết tới bà Đỗ Thị Kim Liên. Cụ thể, bà Đỗ Thị Minh Đức (Chủ tịch HĐQT) là em gái bà Đỗ Thị Kim Liên và bà Trương Ngô Sen (Thành viên HĐQT) trong các năm 2005 – 6/2013 là Giám đốc Pháp chế, Giám đốc nhân sự - Đào tạo tại CTCP Bảo hiểm AAA – doanh nghiệp do bà Liên sáng lập.
Ngược về giai đoạn 2012-2015 khi VASS chìm trong thua lỗ, Bộ Tài chính cho phép doanh nghiệp này cắt lỗ, giảm vốn từ 400 tỷ đồng về 40 tỷ đồng, đồng thời chấp thuận cho bà Đỗ Thị Minh Đức thông qua CTCP Bamboo Capital đầu tư 260 tỷ đồng để nắm 87% vốn điều lệ VASS.
Trong năm 2017, như đã đề cập, VASS đã tăng vốn lên 500 tỷ đồng với sự góp mặt của 6 cổ đông cá nhân mới, trong đó không ít cái tên quen thuộc trong hệ sinh thái của “Shark” Liên, gồm: Đỗ Minh Sơn (9%), Tạ Bình Nguyên (9%), Trương Ngô Sen (9%), Vũ Thanh Nga (8%), Hoàng Văn Thao (3%), Đỗ Thị Kiều Trang (2%). Tỷ lệ sở hữu của nhóm cổ đông cũ (trước năm 2012) chỉ còn 8%.
Hiện nay, có những dấu hiệu cho thấy cơ cấu sở hữu của VASS đang ngày càng cô đặc, song song với diễn biến bà Kim Liên đang muốn mua gom cổ phần VASS. Cụ thể, ĐHĐCĐ thường niên 2018 ghi nhận có 44 cổ đông, người được cổ đông ủy quyền tham dự họp, đại diện cho 46.102.425 cổ phần thì đến ĐHĐCĐ thường niên 2019, con số này chỉ là 34 cổ đông đại diện cho 46.097.575 cổ phần.
ĐHĐCĐ thường niên 2019 đã thông qua kế hoạch phát hành thêm 20 triệu cổ phần cho 5 nhà đầu tư (trong đó có "Shark" Liên và người liên quan), qua đó sẽ tiếp tục kéo mạnh tỷ lệ sở hữu của nhóm cổ đông cũ xuống thấp. Ngoài ra, Đại hội cũng đã chấp thuận cho phép bà Liên cùng nhóm công ty liên quan được giao dịch mua cổ phần từ cổ đông hiện hữu mà không cần chào mua công khai.
Với diễn biến như vậy, việc đẩy chi phí lên cao một cách có chủ đích (đồng nghĩa với lãi giảm, lỗ tăng) khiến giới đầu tư không khỏi liên hệ đến kịch bản chị em "Shark" Liên đang muốn gom nốt số cổ phần nhỏ lẻ còn lại. Khi đó, nhóm chủ sở hữu VASS sẽ có không ít lựa chọn, trong đó nhượng lại VASS cho một nhà đầu tư ngoại như cái cách vợ chồng bà Kim Liên sang tay Bảo hiểm AAA cho AIG Group của Úc năm 2010 cũng không phải là một phương án tồi.
Tất nhiên, đây chỉ là một hướng tư duy, còn bản chất sự việc ra sao chỉ có người trong cuộc mới nắm tường tận!
- Cùng chuyên mục
NCS: Lợi nhuận năm 2025 cao thứ hai lịch sử, 'xóa sạch' lỗ lũy kế
CTCP Suất ăn Hàng không Nội Bài (UPCOM: NCS) ghi nhận kết quả kinh doanh khởi sắc trong năm 2025 khi lợi nhuận đạt mức cao thứ hai trong lịch sử hoạt động và chính thức xóa sạch khoản lỗ lũy kế.
Tài chính - 23/01/2026 13:59
NHNN kiên định ưu tiên mục tiêu kiểm soát lạm phát khoảng 4,5%
Thống đốc NHNN yêu cầu điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, kiên định ưu tiên mục tiêu kiểm soát lạm phát năm 2026 bình quân khoảng 4,5%.
Tài chính - 23/01/2026 13:58
Hải Hà Petro sạch nợ với Pharbaco
Tại ngày 31/12/2025, Hải Hà Petro không còn khoản nợ dài hạn hơn 137 tỷ đồng với CTCP Dược phẩm Trung ương I - Pharbaco.
Tài chính - 23/01/2026 12:06
Lãi suất tạo mặt bằng mới: Nhóm doanh nghiệp nào hưởng lợi?
Mặt bằng lãi suất huy động đang dần hình thành vùng cao mới sau giai đoạn “tiền rẻ” kéo dài. Diễn biến này không chỉ tác động đến dòng tiền trên thị trường chứng khoán mà còn tạo ra sự phân hóa rõ nét giữa các nhóm doanh nghiệp, trong đó bảo hiểm và những công ty nắm giữ lượng tiền mặt lớn, ít nợ vay được đánh giá là hưởng lợi trực tiếp.
Tài chính - 22/01/2026 15:20
TCBS đã nộp hồ sơ kinh doanh tài sản số, muốn phát triển sàn vàng số
TCBS đã nộp hồ sơ xin cấp phép kinh doanh tài sản số. Cùng với đó công ty kết hợp với Techcombank hoàn tất công tác chuẩn bị để triển khai hoạt động kinh doanh vàng số khi được cơ quan quản lý cho phép.
Tài chính - 22/01/2026 13:21
Chưa bị loại khỏi VN30, cổ phiếu DGC trần 2 phiên liền
Cổ phiếu DGC vẫn được ở lại nhóm VN30 dù vốn hóa tại cuối năm 2025 chỉ đạt khoảng 26.000 tỷ đồng, lọt khỏi top 50 tại HoSE.
Tài chính - 22/01/2026 12:11
Nhiệt điện Quảng Ninh không còn nợ vay, vượt kế hoạch lợi nhuận
CTCP Nhiệt điện Quảng Ninh (mã QTP) không còn nợ vay tài chính ngắn hạn lẫn dài hạn tại ngày 31/12/2025. Cùng với đó, doanh nghiệp báo lãi khủng và vượt xa kế hoạch đặt ra.
Tài chính - 22/01/2026 10:56
Do đâu cổ phiếu HCM bị bán sàn mạnh?
Cổ phiếu HCM bị bán sàn mạnh với hơn 7% vốn trao tay phiên 21/1. Công ty đã bán hàng loạt cổ phiếu có diễn biến tăng mạnh tháng đầu năm và hạn mức cho vay gần chạm trần.
Tài chính - 22/01/2026 08:44
Lộ diện ‘câu lạc bộ’ ngân hàng lãi trên 30.000 tỷ đồng: Quốc doanh giữ trụ cột, tư nhân phân hóa mạnh
Năm 2025 ghi dấu mốc chưa từng có khi 6 ngân hàng Việt Nam ghi nhận lợi nhuận trước thuế trên 30.000 tỷ đồng. Trong khi khối quốc doanh tiếp tục giữ vai trò trụ cột nhờ quy mô và chi phí vốn, các ngân hàng tư nhân lại cho thấy sự phân hóa rõ nét về chiến lược tăng trưởng và khẩu vị rủi ro.
Tài chính - 22/01/2026 06:45
Thị trường bùng nổ, nhiều công ty chứng khoán báo lợi nhuận kỷ lục
Đà tăng mạnh của VN-Index cùng thanh khoản duy trì ở mức cao trong năm 2025 đã tạo nền tảng quan trọng cho kết quả kinh doanh của các công ty chứng khoán, nhiều doanh nghiệp ghi nhận lợi nhuận tăng trưởng đột biến, thậm chí xác lập kỷ lục mới.
Tài chính - 21/01/2026 17:14
Quý cuối năm bứt phá, Savimex báo lãi khủng năm 2025
Năm 2025, CTCP Hợp tác Kinh tế và Xuất nhập khẩu Savimex (Savimex, Mã: SAV) tăng trưởng cả về doanh thu và lợi nhuận. Trong đó, doanh thu tăng nhẹ 7,3% còn lợi nhuận bùng nổ, tăng mạnh 76,6% lên hơn 32,5 tỷ đồng.
Tài chính - 21/01/2026 17:07
Haxaco muốn phục hồi vị thế bằng xe điện VinFast
Kinh doanh không hiệu quả, CTCP Dịch vụ Ô tô Hàng Xanh (Haxaco - mã: HAX) muốn "lấn sân" phân phối thêm xe điện VinFast trong bối cảnh thị trường xe điện đang bùng nổ.
Tài chính - 21/01/2026 16:57
PNJ lãi kỷ lục quý IV nhờ biên gộp cải thiện, dự kiến thưởng cổ phiếu 50%
PNJ báo lãi gần 3.000 tỷ đồng năm 2025, riêng quý cuối năm đóng góp 1.219 tỷ đồng. Biên lợi nhuận gộp cải thiện thúc đẩy lợi nhuận trong khi doanh thu giảm.
Tài chính - 21/01/2026 14:29
Giá RAM tăng sốc: MWG, FRT, DGW ảnh hưởng thế nào?
Giá RAM tăng mạnh trong nửa cuối năm 2025 đang tạo áp lực rõ rệt lên biên lợi nhuận của các doanh nghiệp kinh doanh thiết bị công nghệ. Doanh thu vẫn tăng nhờ nhu cầu thị trường, nhưng lợi nhuận trên mỗi đồng doanh số bắt đầu co hẹp, phản ánh thách thức ngày càng lớn trong việc hấp thụ chi phí linh kiện.
Tài chính - 21/01/2026 13:31
Kỳ vọng gì vào cái ‘bắt tay’ giữa Sony Music và YeaH1?
Sau rót vốn vào 1Label, Sony Music tiếp tục “bắt tay” YeaH1 thành lập một liên doanh để phát triển nhóm nhạc nam thần tượng UPRIZE. Mục tiêu đặt ra cuối năm tổ chức concert quy mô 10.000 khán giả.
Tài chính - 21/01/2026 11:16
Doanh nghiệp mua bán tín chỉ carbon qua tài khoản chứng khoán
Doanh nghiệp sẽ mua bán tín chỉ carbon qua tài khoản chứng khoán và được thanh toán tức thời, theo quy định thí điểm vận hành sàn giao dịch đến năm 2028.
Tài chính - 21/01/2026 11:13
- Đọc nhiều
Đáng đọc
- Đáng đọc
Siết tín dụng bất động sản: Nhà đầu tư lo ngại, chuyên gia thấy cơ hội
Tài chính - Update 6 day ago
'Đồ hộp Hạ Long xứng đáng được cứu, xứng đáng được lấy lại niềm tin'
Pháp luật - Update 1 week ago
Cổ phiếu POM tăng nóng, kỳ vọng có vượt quá tiềm năng?
Tài chính - Update 6 day ago
Vàng sẽ tiếp tục là 'ngôi sao' trong năm 2026
Thị trường - Update 4 week ago
