Mủ cao su được giá, loạt doanh nghiệp báo lãi đậm

Theo dữ liệu từ Investing.com, giá cao su thiên nhiên (RSS3 – sàn TOCOM, Nhật Bản) hiện duy trì ổn định quanh mức 1.700 USD/tấn, sụt giảm khoảng 15% so với đầu năm nhưng vẫn duy trì ở mức cao hơn khoảng 10–15% so với bình quân giai đoạn 2020–2023.

Theo Tổng cục Hải quan, trong 9 tháng đầu năm 2025, Việt Nam đã xuất khẩu khoảng 1,3 triệu tấn, trị giá 2,32 tỷ USD; gần như đi ngang về lượng nhưng tăng 10,8% về giá trị so với cùng kỳ 2024. Giá xuất khẩu bình quân đạt khoảng 1.785 USD/tấn, phản ánh xu hướng giá mủ duy trì ở vùng cao ổn định.

Giá cao su neo ở vùng cao kèm tỷ giá tăng mạnh đang hỗ trợ tích cực cho lợi nhuận doanh nghiệp. Hầu hết các doanh nghiệp lớn trong ngành đều có mức tăng trưởng lợi nhuận tốt trong 9 tháng 2025, đặc biệt là quý III.

Những khoản lợi nhuận đột biến

CTCP Cao su Đồng Phú (mã: DPR) vừa công bố BCTC hợp nhất quý III với kết quả ấn tượng. Sản lượng tiêu thụ quý III đạt 5.761 tấn, tăng 25,6% so với cùng kỳ (4.587 tấn). Giá bán bình quân đạt 48,46 triệu đồng/tấn, tăng 4,9% so với năm trước (46,19 triệu đồng/tấn). Doanh thu 482 tỷ đồng, tăng 38% so với cùng kỳ năm trước. Biên lợi nhuận gộp tăng từ 23,6% lên 38%, lợi nhuận gộp gấp 2,2 lần lên 183 tỷ đồng. Đồng thời, chi phí bán hàng, quản lý doanh nghiệp cùng giảm thúc đẩy lợi nhuận sau thuế lên 137,2 tỷ đồng, gấp 3 lần quý III/2024.

Lũy kế 9 tháng, doanh thu thuần đạt 886 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 293 tỷ đồng, lần lượt tăng 15,4% và 44% so với cùng kỳ.

Tính đến cuối năm 2024, Cao su Đồng Phú sở hữu khoảng 9.000 ha vùng nguyên liệu trong và ngoài nước, trong đó diện tích khai thác gần 6.000 ha. Quy mô này mang lại lợi thế tự chủ lớn trong bối cảnh giá mủ cao su neo ở mức cao.

Tương tự, CTCP Cao su Phước Hòa (mã: PHR) cũng có kết quả kinh doanh khả quan trong quý III. Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ đạt 617 tỷ đồng, tăng 50% so với cùng kỳ năm ngoái, chủ yếu nhờ giá bán mủ cao su cải thiện và sản lượng tiêu thụ ổn định. Doanh thu tài chính cũng ghi nhận mức tăng gần 98%, từ 47 tỷ đồng lên 93 tỷ đồng. Hoạt động khác mang về khoản lãi đột biến 120 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ chỉ 791 triệu đồng.

Nhờ sự tăng trưởng đồng thời ở cả hoạt động sản xuất, tài chính và khác, Cao su Phước Hòa đạt lợi nhuận sau thuế 264 tỷ đồng, tăng mạnh 154% so với cùng kỳ năm trước (104 tỷ đồng).

Công ty cho biết trong kỳ ghi nhận các khoản bồi thường, hỗ trợ liên quan đến việc giao đất về địa phương thực hiện dự án, trong đó có dự án đường cao tốc TP.HCM – Thủ Dầu Một – Chơn Thành với số tiền 6,92 tỷ đồng, dự án khu công nghiệp VSIP III là 120,15 tỷ đồng.

Lũy kế 9 tháng, doanh thu công ty đạt 1.296 tỷ đồng, tăng 28,6% và lợi nhuận sau thuế 462 tỷ đồng, tăng 82% so với cùng kỳ năm trước. Biên lợi nhuận gộp cải thiện đáng kể từ 21% lên 26,8 cho thấy Cao su Phước Hòa đang tận dụng tốt xu hướng giá mủ duy trì ở mức cao trong năm 2025.

CTCP Cao su Tây Ninh (mã: TRC) ghi nhận lợi nhuận sau thuế quý III đạt 117 tỷ đồng, tăng 60% so với quý III/2024. Bên cạnh việc giá bán bình quân mủ cao su tăng thì doanh thu bán thanh lý cây cao su tăng khiến lợi nhuận khác tăng và chi phí lãi vay của công ty con – Công ty Tây Ninh Siêm Riệp PTCS (Campuchia) giảm làm giảm chi phí hoạt động.

Với sự khởi sắc của loạt công ty con như DPR, PHR và TRC trong mảng kinh doanh mủ cao su, công ty mẹ – Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam (mã: GVR) thông báo doanh thu thuần quý III đạt 9.294 tỷ đồng, tăng 20% so với cùng kỳ; lợi nhuận gộp tăng 66% lên 2.648 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 2.187 tỷ đồng, gần gấp đôi so với năm ngoái. Lũy kế 9 tháng, doanh thu tăng 20% lên 20.433 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế tăng 93% lên 5.217 tỷ đồng.

Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam là một đơn vị đa ngành với nhiều mảng kinh doanh như thủy điện, khu công nghiệp, chế biến gỗ, cao su và chế biến cao su. Tuy nhiên, mảng kinh doanh mủ cao su vẫn chiếm tỷ trọng lớn, gần 92% tổng doanh thu. Tập đoàn dự kiến năm 2025 sẽ là năm có giá bán mủ cao su bình quân cao nhất kể từ năm 2014 đến nay, kỳ vọng ở mức 47 triệu - 47.5 triệu đồng/ tấn.

Tiềm năng và cơ hội

Mặc dù Việt Nam nằm trong top 3 nước xuất khẩu cao su lớn nhất thế giới (sau Thái Lan và Indonesia), nhưng tỷ trọng hàng thô còn cao (~80%), trong khi Thái Lan chỉ khoảng 60%. Đồng thời, hiện hơn 70% sản lượng cao su Việt Nam xuất sang Trung Quốc cho thấy đang khá phụ thuộc vào 1 thị trường.

Để đảm bảo sự phát triển bền vững cho ngành cao su, B & Company (một Công ty nghiên cứu thị trường của Nhật Bản tại Việt Nam), khuyến nghị Việt Nam cần đa dạng hóa thị trường xuất khẩu.

Hoa Kỳ đang nổi lên như một thị trường tiềm năng, với nhu cầu cao về cao su chất lượng. Năm 2024, Việt Nam đã xuất khẩu 29.200 tấn cao su sang Hoa Kỳ, trị giá 50,6 triệu USD. Mặc dù con số này còn thấp so với các đối thủ cạnh tranh trong khu vực, nhưng thị trường Hoa Kỳ có tiềm năng tăng trưởng lớn nếu các nhà sản xuất cao su Việt Nam cải thiện chất lượng sản phẩm để đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe.

Khi mà đương kim tổng thống Donald Trump chủ trương kéo sản xuất trở lại trong nước. Tại hội nghị cấp cao ASEAN vừa qua, Hoa Kỳ đã ký thỏa thuận thương mại với Malaysia, trong đó mặt hàng cao su được áp thuế suất 0% (theo The Star – Malaysia). Động thái này cho thấy nhu cầu cao su thiên nhiên tại Hoa Kỳ vẫn rất lớn, nhất là cho ngành sản xuất ôtô.

Đối với Việt Nam, Hoa Kỳ hiện áp mức thuế đối ứng 20% theo thỏa thuận khung mới, song chính quyền Trump để ngỏ khả năng miễn thuế một số mặt hàng trong giai đoạn đàm phán tiếp theo. Đây là tín hiệu tích cực nếu Việt Nam nâng được chất lượng mủ và truy xuất nguồn gốc đạt chuẩn Mỹ – EU.

B & Company cũng chỉ ra Việt Nam hiện có khoảng 930.000 ha đồn điền cao su. Song, trong mục tiêu đến 2030 mà Chính phủ đề ra, tổng diện tích cao su cả nước đạt khoảng 800.000 – 850.000 ha và 100% mủ và gỗ cao su sẽ có mã vùng trồng để truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Như vậy, hiện tại diện tích cao su tại Việt Nam đã vượt mục tiêu đề ra, dư địa mở rộng diện tích trong nước gần như đã đạt đỉnh, thậm chí còn bị thu hẹp bởi các dự án khu công nghiệp và đô thị. Vì vậy, nhiều doanh nghiệp như DPR, PHR, GVR đã có chiến lược tái canh giống mới, đầu tư ra nước ngoài (Campuchia, Lào).

Ngoài ra, ngành cao su Việt Nam cũng đang phải đối mặt với áp lực từ các quy định quốc tế mới, đặc biệt là Quy định về phá rừng của EU (EUDR), có hiệu lực từ tháng 12/2024. Việt Nam phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu cao su từ Campuchia, nơi mà khả năng truy xuất nguồn gốc khó đảm bảo. Để ứng phó với thách thức này, Việt Nam đang khuyến khích thành lập các hợp tác xã và đầu tư vào các công cụ theo dõi kỹ thuật số nhằm tăng cường tính minh bạch của chuỗi cung ứng.

Cùng với đó, việc đầu tư vào công nghệ hiện đại, đa dạng hóa thị trường và tăng cường kiểm soát chất lượng sẽ là những yếu tố then chốt giúp ngành cao su Việt Nam duy trì khả năng cạnh tranh trong bối cảnh toàn cầu hóa và sự gia tăng cạnh tranh từ các quốc gia khác.

Dự báo của Future Market Insights về thị trường cao su thiên nhiên giai đoạn 2025- 2035 cho biết giá trị thị trường cao su thiên nhiên toàn cầu năm 2025 ước khoảng 20,3 tỷ Usd, và dự báo sẽ đạt USD 34,3 tỷ Usd vào 2035. Tuy nhiên, nguồn cung được dự báo thiếu hụt do đặc thù chu kỳ sinh trưởng dài và hạn chế mở rộng diện tích trồng mới.