Đằng sau biến động 'ghế nóng' REE Corporation

Công ty cổ phần Cơ điện lạnh – REE Corporation (mã: REE) công bố Nghị quyết HĐQT thay đổi Tổng Giám đốc lần 2 trong năm. Công ty miễn nhiệm chức vụ Tổng Giám đốc đối với ông Lê Nguyễn Minh Quang theo thỏa thuận chấm dứt hợp đồng lao động kể từ ngày 22/11, sau gần 5 tháng. Được biết, ông Quang được bổ nhiệm làm Tổng Giám đốc công ty từ 1/7 thay ông Huỳnh Thanh Hải với thời hạn bổ nhiệm 3 năm.

Thay vào đó, bà Nguyễn Thị Mai Thanh từ nhiệm Chủ tịch HĐQT để đảm nhận chức vụ Tổng Giám đốc kiêm người đại diện theo pháp luật.

Bà Mai Thanh là nữ tướng lão làng trên thị trường chứng khoán. REE Corporation thành lập được 46 năm thì bà Mai Thanh đã cống hiến 42 năm. Đồng thời, từ thời điểm REE cổ phần hóa năm 1993, bà đã giữ cương vị Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc, dẫn dắt REE từng bước từ xí nghiệp cơ điện lạnh đến tập đoàn đa ngành như hiện nay.

Vào tháng 7/2020, để tuân thủ tách bạch chức danh Chủ tịch HĐQT và Tổng Giám đốc theo quy định, bà rút khỏi vị trí Tổng Giám đốc để chuyển giao cho ông Huỳnh Thanh Hải. Tại thời điểm đó, REE không chỉ làm lễ bổ nhiệm vị trí CEO thông thường mà còn là một buổi lễ chuyển giao thế hệ tập đoàn đầy xúc động. Khác với ông Quang là người mới tại REE nhưng ông Hải trước khi được bổ nhiệm làm CEO đã đảm nhiệm Phó Tổng Giám đốc trong 7 năm, trải qua thời gian dài thử thách cùng 2 năm ra nước ngoài đào tạo – theo lời chia sẻ của bà Mai Thanh tại kỳ họp ĐHĐCĐ thường niên năm 2020.

Tuy nhiên, ông Huỳnh Thanh Hải bị miễn nhiệm sau 4 năm ngồi "ghế nóng". Người được HĐQT công ty tin tưởng giao trọng trách thay ông Hải cũng bị thay thế sau gần 5 tháng. Ở tuổi 72, người phụ nữ thép - Mai Thanh lại trở lại làm Tổng Giám đốc tập đoàn.

Như vậy, từ cương vị đại diện cổ đông giám sát hoạt động của Tổng Giám đốc nói riêng và ban điều hành nói chung, bà Mai Thanh trở thành người chịu trách nhiệm chính cho hoạt động kinh doanh của công ty.

Người thay bà đảm đương Chủ tịch HĐQT là ông Alain Xavier Cany. Tân Chủ tịch HĐQT trước đó là Phó Chủ tịch HĐQT không điều hành, tham gia vào HĐQT REE từ 2021 dưới sự đề cử của quỹ ngoại Platinum Victory Pte.Ltd (nắm 35,07% vốn tập đoàn).

REE Corporation là tập đoàn lớn với quy mô tổng tài sản trên 1,4 tỷ USD, hoạt động trong 4 lĩnh vực gồm năng lượng, nước và môi trường, bất động sản, cơ điện lạnh và thương mại. Do đó, người nắm giữ vị trí Tổng Giám đốc cũng có áp lực nhất định.

Trong năm 2023, tiền lương của ông Huỳnh Thanh Hải là 4,8 tỷ đồng, tương đương với 400 triệu đồng mỗi tháng, bằng tổng tiền lương của 2 vị phó Tổng Giám đốc là ông Nguyễn Ngọc Thái Bình và Nguyễn Quang Tuyền. Nửa đầu năm 2024, tiền lương và thưởng của ông Hải là 7,3 tỷ đồng, gấp 1,6 lần tổng lương và thưởng của ông Thái Bình cùng ông Tuyền. Đảm nhận vị trí Tổng Giám đốc từ 1/7, ông Lê Nguyễn Minh Quang cũng được trả đến 750 triệu đồng mỗi tháng.

Lợi nhuận đi xuống từ quý II/2023

Biến động "ghế nóng CEO" diễn ra trong bối cảnh lợi nhuận của tập đoàn đi xuống. Trong 3 năm 2020-2022, REE ghi nhận đột phá doanh thu từ dưới 5.000 tỷ đồng lên hơn 9.300 tỷ đồng và lợi nhuận từ 1.600 tỷ đồng lên gần 2.700 tỷ đồng. Tuy nhiên, qua năm 2023, doanh thu giảm 8,5% xuống 8.579 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế của cổ đông công ty mẹ giảm 19% xuống 2.188 tỷ đồng.

Trong 9 tháng năm nay, tập đoàn tiếp tục ghi nhận doanh thu giảm 7% xuống 6.048 tỷ đồng, thực hiện 57% kế hoạch năm. Lợi nhuận sau thuế của cổ đông công ty mẹ đạt 1.315 tỷ đồng, giảm 22% và thực hiện 55% kế hoạch năm.

Xét theo quý, nếu trước quý I/2023, tập đoàn ghi nhận lợi nhuận khoảng 700 tỷ đồng mỗi quý thì sáng đến quý II/2023 giảm về còn khoảng 500 tỷ đồng, quý II/2024 thậm chí còn rơi về 355 tỷ đồng.

Nguyên nhân là do mảng cơ điện lạnh bị sụt giảm doanh thu mạnh từ 2021 đến nay chưa phục hồi đáng kể, trong khi mảng năng lượng cũng đi xuống từ năm 2023. Còn mảng bất động sản chưa có sự bứt phá, duy trì ổn định mang về doanh thu khoảng 1.000 tỷ đồng mỗi năm nhờ hoạt động cho thuê văn phòng.

Tập đoàn cho biết mảng năng lượng giảm chủ yếu do thủy văn không thuận lợi trong nửa đầu năm, đến quý III mới có sự cải thiện. Trong 9 tháng, mảng năng lượng giảm 18% doanh thu trong khi mảng cơ điện lạnh tăng 5%, bất động sản cũng tăng 9%.

Dù vậy, tập đoàn cũng đạt được một số kết quả nhất định. Đó là REE Evergy đã thực hiện thành công 2 thương vụ M&A, bao gồm mua 100% vốn Công ty cổ phần Thủy điện Trà Khúc 2 và 70% vốn Công ty cổ phần Điện gió Duyên Hải.

Nhà máy thủy điện Trà Khúc 2 có công suất thiết kế 30 MW, sản lượng điện bình quân 120 triệu kWh, tổng đầu tư 1.200 tỷ đồng. Dự án đã được khởi công vào tháng 6/2024 và dự kiến hoạt động từ tháng 9/2026.

Nhà máy Điện gió Duyên Hải có công suất thiết kế 48 MW, sản lượng điện 150 triệu kWh, tổng vốn đầu tư 2.200 tỷ đồng. Công ty đang chuẩn bị công tác đầu tư, dự kiến quý I/2025 hoàn thành lực chọn nhà thầu và từ quý II bắt đầu xây dựng. Dự án được kỳ vọng đi vào vận hành thương mại từ tháng 12/2025.

Mảng bất động sản được kỳ vọng khởi sắc hơn nhờ REE Land bắt đầu ghi nhận kết quả kinh doanh từ dự án The Light Square. Đây là dự án nhà ở thương mại, khu dân cư Bồ Xuyên tại thành phố Thái Bình. Giai đoạn 1 dự án gồm 45 căn nhà thấp tầng và hạ tầng kỹ thuật cùng tầng hầm để xe chung. Dự án được mở bán từ giữa quý II và công ty đang tập trung bán toàn bộ số căn còn lại trong quý IV.

Dịch vụ cơ điện lạnh ghi nhận tổng giá trị hợp đồng ký mới lũy kế đến cuối quý III đạt 3.902 tỷ đồng, gấp 4 lần cùng kỳ nhờ hợp đồng dự án đầu tư xây dựng Cảng hàng không Quốc tế Long Thành. Ở mảng REE Tech, sản lượng tiêu thụ máy điều hòa không khí thương hiệu Reetech tăng 36,6% so với cùng kỳ, chủ yếu đến từ hợp đồng cung cấp máy điều hòa không khí cho các dự án.