Bloomberg: Khu công nghiệp Bàu Bảng, Thuận Thành, Becamex, Kinh Bắc nhận quan tâm đặc biệt từ các công ty muốn rời Trung Quốc

Cuộc chiến thương mại của Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump, đang khiến doanh nhân Peter Chang tận dụng cơ hội. 60 nhà sản xuất linh kiện cung cấp cho Foxconn Technology Group và Samsung Electronics Co. đã đến gõ cửa khu công nghiệp của ông ở phía đông bắc Hà Nội trong vòng 3 tháng qua.

"Họ đang tìm cách 'né' thuế quan của Hoa Kỳ đối với các sản phẩm của Trung Quốc. Họ cần phải vào Việt Nam bây giờ, ngay lập tức", Peter Chang, Phó tổng giám đốc của Công ty TNHH Phát triển Nhà đất Shun Far, nhà điều hành Khu công nghiệp Thuận Thành II, cách Hà Nội khoảng 45 phút lái xe.

Ông Chang đang gấp rút đàm phán với các chủ đất lân cận để chuyển đổi các ruộng lúa thành dây chuyền lắp ráp nhằm tận dụng sự bùng nổ trong kinh doanh. Tuy nhiên, ông Chang cũng nhận ra rằng xu hướng này có thể không kéo dài. Ngay cả khi các công ty nước ngoài đang xếp hàng tại các khu công nghiệp của Việt Nam, chính quyền Tổng thống Trump vẫn đang gia tăng áp lực đối với các nhà lãnh đạo trong nước để kiềm chế thặng dư thương mại đang gia tăng với Hoa Kỳ.

Việt Nam bị kẹt giữa các lực lượng mâu thuẫn bởi cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung, đồng thời có nguy cơ bị tấn công bởi các lệnh trừng phạt của Mỹ. Các nhà lãnh đạo trong nước đang nỗ lực thuyết phục chính quyền của ông Trump rằng các nhà sản xuất của Việt Nam là những người "chơi đẹp" khi tìm cách bảo vệ hàng xuất khẩu sang Hoa Kỳ, vốn bằng 20% ​​tổng sản phẩm quốc nội trong năm ngoái và gần 26% trong nửa đầu năm 2019.

Việt Nam có lực lượng lao động trẻ và tương đối rẻ, chính phủ ổn định và môi trường kinh doanh thân thiện với doanh nghiệp. Những điều này đã biến quốc gia Đông Nam Á trở thành một lựa chọn hấp dẫn cho các nhà đầu tư đến từ Trung Quốc.

Các nhà sản xuất giày thể thao và máy chơi game cũng đang tìm cách di chuyển sản xuất sang Việt Nam để trốn thuế quan của Mỹ đối với hàng hóa Trung Quốc. Nintendo Co. và Sharp Co. là những công ty đa quốc gia về công nghệ gần đây nhất công bố kế hoạch di dời các hoạt động tại Trung Quốc.

Vào ngày 1/8, ông Trump đã đe doạ sẽ áp thuế 10% lên hàng nhập khẩu trị giá 300 tỷ USD của Trung Quốc có hiệu lực bắt đầu từ 1/9.

Hiện tại, Chính phủ Việt Nam đã cấp giấy phép đầu tư cho hơn 1.720 dự án trong 6 tháng đầu năm, tăng 26% so với cùng kỳ năm ngoái. Việt Nam cũng đang dự kiến tăng trưởng kinh tế trong năm 2019 sẽ đại 6,8%, nằm trong số các quốc gia tăng trưởng nhanh nhất thế giới. Tuy nhiên, sự phụ thuộc vào xuất khẩu khiến cho Việt Nam dễ bị tổn thương trước sự gia tăng của chủ nghĩa bảo hộ.

Thặng dư thương mại hàng năm của Việt Nam với Mỹ đã tăng nhanh chóng, đạt 40 tỷ USD trong năm 2018. Con số này trong trong 6 tháng đầu năm là 25,3 tỷ USD, cao hơn 39% so với cùng kỳ năm ngoái.

Chính quyền Donald Trump đã từng có các biện pháp nhằm giảm sự mất cân bằng này khi tìm ra các bằng chứng cho thấy một số công ty Việt Nam đang phân phối các sản phẩm sản xuất tại Trung Quốc gắn nhãn "Made in Vietnam" để tránh thuế quan, biến Việt Nam thành nơi trung chuyển hàng sang Mỹ. Vào tháng 7, Mỹ đã đánh thuế 400% đối với thép nhập khẩu từ Việt Nam có nguồn gốc từ Hàn Quốc và Đài Loan.

Washington đang tạo áp lực lên Hà Nội bằng nhiều cách. Đại diện Thương mại Hoa Kỳ Robert Lighthizer đã cảnh báo Việt Nam rằng họ phải hành động để giảm thâm hụt thương mại giữa Mỹ và Việt Nam.

Sian Fenner, nhà kinh tế học người Singapore tại Oxford econom, nói rằng các sản phẩm của Việt Nam như hàng dệt may, máy tính và hải sản xuất khẩu sang Mỹ đặc biệt có nguy cơ. Vì Mỹ hiện tại đang ngày càng có thái độ khắt khe hơn khiến một số công ty Việt Nam suy nghĩ lại chiến lược của họ.

Eclat Textile Co., một công ty Đài Loan chuyên sản xuất đồ thể thao cho Nike và Lululemon Athletica, cho biết họ có thể sẽ chuyển sản xuất ra khỏi Việt Nam đề phòng trường hợp nước này vướng vào cuộc chiến thuế quan của ông Donald Trump.

Không giống như phản ứng của Trung Quốc đối với thuế quan của Mỹ, Việt Nam có phần ôn hoà hơn vì một lý do đơn giản: Việt Nam cần Mỹ hơn là Mỹ cần Việt Nam. Mỹ đã xuất khẩu hàng hoá trị giá dưới 10 tỷ USD đến Việt Nam vào năm ngoái.

Trước đó, Việt Nam đã cam kết với Mỹ sẽ mua nhiều hàng hoá của họ hơn, từ máy bay của Boeing đến các sản phẩm năng lượng, có thể là khí đột tự nhiên hoá lỏng để giúp thu hẹp thặng dư thương mại. Để xoa dịu ông Trump, Chính phủ Việt Nam có thể đề nghị các doanh nghiệp Mỹ tiếp cận vào các lĩnh vực dịch vụ của mình như viễn thông, tài chính và bảo hiểm, ông Fenner nói.

Ngoài ra, Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc đã chỉ đạo các cơ quan ban ngành tăng cường nỗ lực kiểm soát chặt các nhà xuất khẩu hàng hoá đến từ Trung Quốc, định tuyến lại các sản phẩm trong nước.

"Việt Nam sẵn sàng tham gia liên lạc thường xuyên với Mỹ để khắc phục kịp thời mọi vấn đề phát sinh", Nguyễn Phương Trà, Phó phát ngôn viên Bộ ngoại giao Việt Nam cho biết.

Trong khi đó, các khu công nghiệp ở Việt Nam đang nhận sự quan tâm đặc biệt đến từ các công ty đang tìm cách trốn thuế quan của Mỹ đánh lên hàng hóa Trung Quốc.

Tại khu công nghiệp Bàu Bàng, phía bắc TPHCM, những bức tường nhà máy mọc lên từ những khu đất nơi hàng cây cao su từng đứng đó. Nhà ở cho hàng ngàn công nhân, và cả bệnh viện đang được hoàn thành. Có một nhà hàng Đài Loan gần đó. Một trong những nhà điều hành khu công nghiệp tiếp đón chuyến thăm từ khoảng 18 nhà cung cấp nước ngoài mỗi tuần.

Con số này cao gấp 3 lần so với năm ngoái, theo Rose Chang, giám đốc tài chính của DDK Group, công ty liên quan đến một liên doanh với Becamex IDC (Bình Dương). Becamex IDC được quỹ đầu tư Warburg Pincus hậu thuẫn để vận hành một khu công nghiệp rộng 200 mẫu sẽ là ngôi nhà chung của các công ty Đài Loan sản xuất các sản phẩm như tai nghe, xe đẩy trẻ em, hồ bơi, đồ nội thất...

Ông Phan Anh Dũng, Phó tổng giám đốc Tập đoàn Kinh Bắc, nơi điều hành khu công nghiệp tương tự trên cả nước, đã tiếp đón 90 công ty nước ngoài đang tìm cách di chuyển vào một trong những khu công nghiệp phía bắc Việt Nam trong năm nay. Vào một buổi sáng gần đây, ông được nghỉ ngơi sau khi gặp gỡ với đại diện của một công ty Trung Quốc tìm cách để thiết lập hoạt động tại một trong những khu công nghiệp của tập đoàn, khoảng 45 km (28 dặm) từ Hà Nội.

GoerTek Inc., một nhà cung cấp của Apple Inc. có trụ sở tại Trung Quốc, đã bắt đầu xây dựng một dự án mở rộng nhà máy trị giá 260 triệu USD tại đây. "Tôi chưa bao giờ thấy bất cứ điều gì như thế này trước đây", ông Dũng nói.

(Theo Reuters)

Bài liên quan

Chiến tranh thương mại đang lan đến các gia đình Mỹ

CIEM dự báo 3 kịch bản diễn biến chiến tranh thương mại Mỹ - Trung

Bắc Kinh sẽ làm gì để theo đuổi cuộc chiến tranh thương mại Mỹ - Trung?

'Vũ khí' của Huawei trong chiến tranh thương mại: Hơn 56.000 bằng sáng chế