Vay tiền ngân hàng rồi qua đời, số nợ có được ngân hàng xoá?

TUÂN NGUYỄN
06:29 01/04/2025

Người gửi tiền tại ngân hàng, khi qua đời, người thừa kế hưởng số tiền đó. Tương tự, người thừa kế cũng có nghĩa vụ trả nợ nếu người vay tiền qua đời, trừ khi có thoả thuận khác.

Ảnh minh hoạ: Phạm Hải.

Theo quy định tại Điều 615 Bộ luật Dân sự 2015, người thừa kế phải thực hiện nghĩa vụ do người chết để lại. Cụ thể, nghĩa vụ đó được quy định như sau:

Những người hưởng thừa kế có trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ trả tiền trong phạm vi di sản do người chết để lại, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

Trường hợp di sản chưa được chia thì nghĩa vụ trả tiền được người quản lý di sản thực hiện theo thỏa thuận của những người thừa kế trong phạm vi di sản do người chết để lại.

Trường hợp di sản đã được chia thì mỗi người thừa kế thực hiện nghĩa vụ trả tiền do người chết để lại tương ứng nhưng không vượt quá phần tài sản mà mình đã nhận, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

Điều 620 Bộ luật Dân sự 2015 quy định người thừa kế không được quyền từ chối nhận di sản trong trường hợp việc từ chối nhằm trốn tránh việc thực hiện nghĩa vụ tài sản của mình đối với người khác.

Chính vì vậy, khi người vay tiền không may qua đời, người thừa kế của người này phải thực hiện nghĩa vụ trả nợ trong phạm vi di sản thừa kế được hưởng, trừ trường hợp có thỏa thuận khác với người cho vay.

Tuy nhiên, nếu trong hợp đồng vay tiền cho thỏa thuận chỉ người vay là người phải trả nợ thì khi người này chết, hợp đồng vay tiền sẽ chấm dứt, theo quy định tại khoản 3 Điều 422 Bộ luật Dân sự.

Như vậy, khi người vay tiền chết, người thừa kế của người đó có nghĩa vụ trả tiền trong phạm vi di sản của người chết để lại, trừ trường hợp trong hợp đồng vay tiền thỏa thuận nghĩa vụ trả tiền phải do chính người vay trả hoặc có thỏa thuận khác.

Ngoài ra, bên cho vay có quyền yêu cầu người thừa kế của người vay trả tiền. Trường hợp người thừa kế cố ý không trả, bên cho vay có quyền khởi kiện tại TAND cấp huyện, nơi bị đơn cư trú. Bên cho vay cần phải có các giấy tờ chứng minh về việc vay tiền.

Người vay không trả nợ có bị truy cứu trách nhiệm hình sự?

Cũng theo Bộ luật Dân sự 2015, Điều 466 quy định: 

Bên vay tài sản là tiền thì phải trả đủ tiền khi đến hạn; nếu tài sản là vật thì phải trả vật cùng loại đúng số lượng, chất lượng, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

Trường hợp bên vay không thể trả vật thì có thể trả bằng tiền theo trị giá của vật đã vay tại địa điểm và thời điểm trả nợ, nếu được bên cho vay đồng ý. 

Điều này có nghĩa nếu trước đây vay vàng, nay có thể trả nợ bằng tiền theo giá vàng ở thời điểm trả nợ (nếu được bên cho vay đồng ý).

Trường hợp vay không có lãi mà khi đến hạn bên vay không trả nợ hoặc trả không đầy đủ thì bên cho vay có quyền yêu cầu trả tiền lãi với mức lãi suất theo quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật này trên số tiền chậm trả tương ứng với thời gian chậm trả, trừ trường hợp có thỏa thuận khác hoặc luật có quy định khác.

Trường hợp vay có lãi mà khi đến hạn bên vay không trả hoặc trả không đầy đủ thì bên vay phải trả lãi như sau:

Lãi trên nợ gốc theo lãi suất thỏa thuận trong hợp đồng tương ứng với thời hạn vay mà đến hạn chưa trả; trường hợp chậm trả thì còn phải trả lãi theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật này;

Lãi trên nợ gốc quá hạn chưa trả bằng 150% lãi suất vay theo hợp đồng tương ứng với thời gian chậm trả, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

Ngoài ra, Điều 175 Bộ luật Hình sự 2015 được sửa đổi bởi khoản 35 Điều 1 Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017 quy định về tội lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản như sau:

Người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây chiếm đoạt tài sản của người khác trị giá từ 4 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng hoặc dưới 4 triệu đồng nhưng đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi chiếm đoạt tài sản hoặc đã bị kết án về tội này hoặc về một trong các tội quy định tại các điều 168, 169, 170, 171, 172, 173, 174 và 290 của bộ luật này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm hoặc tài sản là phương tiện kiếm sống chính của người bị hại và gia đình họ, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm:

Vay, mượn, thuê tài sản của người khác hoặc nhận được tài sản của người khác bằng hình thức hợp đồng rồi dùng thủ đoạn gian dối hoặc bỏ trốn để chiếm đoạt tài sản đó hoặc đến thời hạn trả lại tài sản mặc dù có điều kiện, khả năng nhưng cố tình không trả;

Vay, mượn, thuê tài sản của người khác hoặc nhận được tài sản của người khác bằng hình thức hợp đồng và đã sử dụng tài sản đó vào mục đích bất hợp pháp dẫn đến không có khả năng trả lại tài sản.

Khung hình phạt cao nhất của tội này là 7 năm tù. 

Ngoài ra, phạm tội chiếm đoạt tài sản trị giá từ 200 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng, thì bị phạt tù từ 5 năm đến 12 năm.

Phạm tội chiếm đoạt tài sản trị giá 500 triệu đồng trở lên, thì bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm.

Bên cạnh đó, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10 triệu đến 100 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 năm đến 5 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.

(Theo Vietnamnet.vn)

  • Cùng chuyên mục
Vì sao cựu Chủ tịch UBND tỉnh Bạc Liêu bị khởi tố?

Vì sao cựu Chủ tịch UBND tỉnh Bạc Liêu bị khởi tố?

Vi phạm quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất, cựu Chủ tịch UBND tỉnh Bạc Liêu (cũ) Dương Thành Trung bị khởi tố.

Pháp luật - 09/07/2026 11:10

Hàng chục khách hàng mua dự án Asiana chưa được bàn giao căn hộ đúng hạn

Hàng chục khách hàng mua dự án Asiana chưa được bàn giao căn hộ đúng hạn

Thanh tra TP. Đà Nẵng xác định có 26 hợp đồng mua bán tại dự án khu căn hộ Asiana đã quá thời hạn bàn giao căn hộ theo cam kết, nhưng chủ đầu tư vẫn chưa bàn giao cho khách hàng.

Pháp luật - 09/07/2026 08:41

Chủ tịch Việt Phát bị tạm hoãn xuất cảnh

Chủ tịch Việt Phát bị tạm hoãn xuất cảnh

Bà Lê Thị Thanh Lệ, Chủ tịch HĐQT kiêm người đại diện theo pháp luật của CTCP Đầu tư Thương mại Xuất nhập khẩu Việt Phát (HoSE: VPG), bị cơ quan thuế áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh.

Pháp luật - 08/07/2026 14:29

Chính phủ đề xuất sửa 2 luật lớn liên quan đến bất động sản theo thủ tục rút gọn

Chính phủ đề xuất sửa 2 luật lớn liên quan đến bất động sản theo thủ tục rút gọn

Chính phủ đề nghị bổ sung dự án Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) vào chương trình kỳ họp không thường lệ thứ nhất của Quốc hội khóa XVI theo trình tự, thủ tục rút gọn.

Pháp luật - 08/07/2026 14:15

Nguyên Phó Tổng Giám đốc ACV Đỗ Tất Bình bị khai trừ khỏi Đảng

Nguyên Phó Tổng Giám đốc ACV Đỗ Tất Bình bị khai trừ khỏi Đảng

Ủy ban Kiểm tra Trung ương quyết định khai trừ khỏi Đảng đối với ông Đỗ Tất Bình, nguyên Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy, nguyên Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam.

Pháp luật - 08/07/2026 07:00

Khởi tố 12 bị can chiếm đoạt 900 tỷ đồng vụ hợp đồng kỳ nghỉ

Khởi tố 12 bị can chiếm đoạt 900 tỷ đồng vụ hợp đồng kỳ nghỉ

12 đối tượng đã chiếm đoạt khoảng 900 tỷ đồng thông qua gần 10.000 hợp đồng kỳ nghỉ được ký kết. Cơ quan chức năng đã kịp thời phong tỏa, ngăn chặn giao dịch đối với tài sản liên quan đến hành vi phạm tội trị giá khoảng 130 tỷ đồng.

Pháp luật - 07/07/2026 15:36

Doanh nghiệp FDI cần làm gì truớc những chính sách mới?

Doanh nghiệp FDI cần làm gì truớc những chính sách mới?

Trong bối cảnh khung pháp lý liên tục được điều chỉnh, việc chủ động cập nhật chính sách là yếu tố then chốt giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro pháp lý và tối ưu hóa hoạt động vận hành.

Pháp luật - 07/07/2026 14:02

Hé lộ số lượng kim cương PNJ tiêu thụ mỗi năm

Hé lộ số lượng kim cương PNJ tiêu thụ mỗi năm

Bình quân mỗi năm, PNJ sử dụng từ vài chục nghìn cho tới cả trăm nghìn carat kim cương, đồng thời tích cực tái sử dụng nguồn nguyên liệu này thông qua hoạt động thu đổi.

Pháp luật - 07/07/2026 14:02

Thanh tra làm rõ vướng mắc tại dự án Nam Cầu Dài của Tập đoàn Sơn Hải

Thanh tra làm rõ vướng mắc tại dự án Nam Cầu Dài của Tập đoàn Sơn Hải

Thanh tra tỉnh Quảng Trị vừa ban hành kết luận thanh tra về những khó khăn, vướng mắc kéo dài tại dự án Khu đô thị Nam Cầu Dài, trong đó làm rõ nguyên nhân doanh nghiệp dự án bị cưỡng chế thuế.

Pháp luật - 06/07/2026 10:06

Khi Mr Pips bị bắt, cha mẹ rút hàng trăm tỉ đồng mua 314 lượng vàng bỏ vào vali mang đi gửi

Khi Mr Pips bị bắt, cha mẹ rút hàng trăm tỉ đồng mua 314 lượng vàng bỏ vào vali mang đi gửi

Sau khi biết con trai là Phó Đức Nam (tức Mr Pips) bị bắt, bố mẹ của siêu lừa này đã gấp rút tất toán hàng trăm tỉ đồng khỏi ngân hàng để mua 500.000 USD cùng 314 lượng vàng SJC rồi chia vào vali, ba lô mang gửi người thân nhằm tránh bị cơ quan điều tra thu giữ.

Pháp luật - 05/07/2026 16:41

Vụ PNJ-LAB: Không phải cứ có giấy kiểm định là khách hàng được bồi thường

Vụ PNJ-LAB: Không phải cứ có giấy kiểm định là khách hàng được bồi thường

Vụ án buôn lậu kim cương có liên quan đến nguyên Giám đốc PNJ-LAB khiến nhiều người từng mua kim cương kèm giấy chứng nhận của đơn vị này không khỏi lo lắng. Theo luật sư, người tiêu dùng chưa nên quá hoang mang, bởi quyền yêu cầu đổi trả, bồi thường hay hủy giao dịch sẽ phụ thuộc vào việc có chứng minh được viên kim cương thực tế khác với thông tin đã được kiểm định hay không.

Pháp luật - 05/07/2026 09:44

Khoảng 2.600 tỷ đồng bị chiếm đoạt qua các vụ án 'hợp đồng kỳ nghỉ'

Khoảng 2.600 tỷ đồng bị chiếm đoạt qua các vụ án 'hợp đồng kỳ nghỉ'

Công an Hà Nội và TP.HCM đã tiếp nhận khoảng 2.500 đơn kiến nghị, tố giác liên quan đến "hợp đồng kỳ nghỉ", với tài sản bị chiếm đoạt bước đầu được đánh giá lên đến khoảng 2.600 tỷ đồng.

Pháp luật - 04/07/2026 17:47

Quy định mới về các trường hợp tạm hoãn xuất cảnh do nợ thuế

Quy định mới về các trường hợp tạm hoãn xuất cảnh do nợ thuế

Theo quy định mới của Chính phủ, cá nhân, chủ hộ kinh doanh có số tiền thuế nợ từ 50 triệu đồng trở lên và quá thời hạn nộp trên 120 ngày sẽ bị tạm hoãn xuất cảnh.

Pháp luật - 04/07/2026 09:43

Đấu giá sân vận động Chi Lăng lần thứ hai tiếp tục 'ế' khách

Đấu giá sân vận động Chi Lăng lần thứ hai tiếp tục 'ế' khách

Phiên đấu giá quyền sử dụng đất tại Khu phức hợp thương mại và dịch vụ cao tầng sân vận động Chi Lăng với giá khởi điểm hơn 9.550 tỷ đồng tiếp tục không có nhà đầu tư đăng ký tham gia. Đây là lần thứ hai liên tiếp khu "đất vàng" giữa trung tâm Đà Nẵng đấu giá bất thành, dù giá khởi điểm đã được điều chỉnh giảm.

Pháp luật - 04/07/2026 06:45

22 trường hợp nào được miễn thuế thu nhập cá nhân?

22 trường hợp nào được miễn thuế thu nhập cá nhân?

Nghị định mới của Chính phủ quy định chi tiết các khoản thu nhập được miễn thuế, trong đó có chuyển nhượng nhà đất duy nhất, kiều hối, lãi tiền gửi ngân hàng và nhiều khoản thu nhập liên quan đến đổi mới sáng tạo.

Pháp luật - 03/07/2026 13:58

Vụ án tiền số Onus: Điều tra dấu hiệu đồng phạm của một số KOL

Vụ án tiền số Onus: Điều tra dấu hiệu đồng phạm của một số KOL

Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an đang làm rõ việc các đối tượng thông qua những KOL để quảng bá hình ảnh và thu hút người tham gia sàn tiền số Onus rồi chiếm đoạt tài sản.

Pháp luật - 03/07/2026 11:29