Vay tiền ngân hàng rồi qua đời, số nợ có được ngân hàng xoá?

TUÂN NGUYỄN
06:29 01/04/2025

Người gửi tiền tại ngân hàng, khi qua đời, người thừa kế hưởng số tiền đó. Tương tự, người thừa kế cũng có nghĩa vụ trả nợ nếu người vay tiền qua đời, trừ khi có thoả thuận khác.

Ảnh minh hoạ: Phạm Hải.

Theo quy định tại Điều 615 Bộ luật Dân sự 2015, người thừa kế phải thực hiện nghĩa vụ do người chết để lại. Cụ thể, nghĩa vụ đó được quy định như sau:

Những người hưởng thừa kế có trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ trả tiền trong phạm vi di sản do người chết để lại, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

Trường hợp di sản chưa được chia thì nghĩa vụ trả tiền được người quản lý di sản thực hiện theo thỏa thuận của những người thừa kế trong phạm vi di sản do người chết để lại.

Trường hợp di sản đã được chia thì mỗi người thừa kế thực hiện nghĩa vụ trả tiền do người chết để lại tương ứng nhưng không vượt quá phần tài sản mà mình đã nhận, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

Điều 620 Bộ luật Dân sự 2015 quy định người thừa kế không được quyền từ chối nhận di sản trong trường hợp việc từ chối nhằm trốn tránh việc thực hiện nghĩa vụ tài sản của mình đối với người khác.

Chính vì vậy, khi người vay tiền không may qua đời, người thừa kế của người này phải thực hiện nghĩa vụ trả nợ trong phạm vi di sản thừa kế được hưởng, trừ trường hợp có thỏa thuận khác với người cho vay.

Tuy nhiên, nếu trong hợp đồng vay tiền cho thỏa thuận chỉ người vay là người phải trả nợ thì khi người này chết, hợp đồng vay tiền sẽ chấm dứt, theo quy định tại khoản 3 Điều 422 Bộ luật Dân sự.

Như vậy, khi người vay tiền chết, người thừa kế của người đó có nghĩa vụ trả tiền trong phạm vi di sản của người chết để lại, trừ trường hợp trong hợp đồng vay tiền thỏa thuận nghĩa vụ trả tiền phải do chính người vay trả hoặc có thỏa thuận khác.

Ngoài ra, bên cho vay có quyền yêu cầu người thừa kế của người vay trả tiền. Trường hợp người thừa kế cố ý không trả, bên cho vay có quyền khởi kiện tại TAND cấp huyện, nơi bị đơn cư trú. Bên cho vay cần phải có các giấy tờ chứng minh về việc vay tiền.

Người vay không trả nợ có bị truy cứu trách nhiệm hình sự?

Cũng theo Bộ luật Dân sự 2015, Điều 466 quy định: 

Bên vay tài sản là tiền thì phải trả đủ tiền khi đến hạn; nếu tài sản là vật thì phải trả vật cùng loại đúng số lượng, chất lượng, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

Trường hợp bên vay không thể trả vật thì có thể trả bằng tiền theo trị giá của vật đã vay tại địa điểm và thời điểm trả nợ, nếu được bên cho vay đồng ý. 

Điều này có nghĩa nếu trước đây vay vàng, nay có thể trả nợ bằng tiền theo giá vàng ở thời điểm trả nợ (nếu được bên cho vay đồng ý).

Trường hợp vay không có lãi mà khi đến hạn bên vay không trả nợ hoặc trả không đầy đủ thì bên cho vay có quyền yêu cầu trả tiền lãi với mức lãi suất theo quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật này trên số tiền chậm trả tương ứng với thời gian chậm trả, trừ trường hợp có thỏa thuận khác hoặc luật có quy định khác.

Trường hợp vay có lãi mà khi đến hạn bên vay không trả hoặc trả không đầy đủ thì bên vay phải trả lãi như sau:

Lãi trên nợ gốc theo lãi suất thỏa thuận trong hợp đồng tương ứng với thời hạn vay mà đến hạn chưa trả; trường hợp chậm trả thì còn phải trả lãi theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật này;

Lãi trên nợ gốc quá hạn chưa trả bằng 150% lãi suất vay theo hợp đồng tương ứng với thời gian chậm trả, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

Ngoài ra, Điều 175 Bộ luật Hình sự 2015 được sửa đổi bởi khoản 35 Điều 1 Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017 quy định về tội lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản như sau:

Người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây chiếm đoạt tài sản của người khác trị giá từ 4 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng hoặc dưới 4 triệu đồng nhưng đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi chiếm đoạt tài sản hoặc đã bị kết án về tội này hoặc về một trong các tội quy định tại các điều 168, 169, 170, 171, 172, 173, 174 và 290 của bộ luật này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm hoặc tài sản là phương tiện kiếm sống chính của người bị hại và gia đình họ, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm:

Vay, mượn, thuê tài sản của người khác hoặc nhận được tài sản của người khác bằng hình thức hợp đồng rồi dùng thủ đoạn gian dối hoặc bỏ trốn để chiếm đoạt tài sản đó hoặc đến thời hạn trả lại tài sản mặc dù có điều kiện, khả năng nhưng cố tình không trả;

Vay, mượn, thuê tài sản của người khác hoặc nhận được tài sản của người khác bằng hình thức hợp đồng và đã sử dụng tài sản đó vào mục đích bất hợp pháp dẫn đến không có khả năng trả lại tài sản.

Khung hình phạt cao nhất của tội này là 7 năm tù. 

Ngoài ra, phạm tội chiếm đoạt tài sản trị giá từ 200 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng, thì bị phạt tù từ 5 năm đến 12 năm.

Phạm tội chiếm đoạt tài sản trị giá 500 triệu đồng trở lên, thì bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm.

Bên cạnh đó, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10 triệu đến 100 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 năm đến 5 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.

(Theo Vietnamnet.vn)

  • Cùng chuyên mục
Nguyên Chủ tịch Vinaconex bị bắt

Nguyên Chủ tịch Vinaconex bị bắt

Ông Nguyễn Hữu Tới, Thành viên HĐQT, Phó Tổng Giám đốc, nguyên Chủ tịch HĐQT và ông Dương Văn Mậu, Thành viên HĐQT, Phó Tổng Giám đốc Vinaconex bị bắt giam vì vi phạm đấu thầu.

Pháp luật - 07/03/2026 16:36

Không sử dụng doanh thu khai thuế năm 2026 để xác định lại nghĩa vụ thuế các năm trước

Không sử dụng doanh thu khai thuế năm 2026 để xác định lại nghĩa vụ thuế các năm trước

Cục Thuế khẳng định, cơ quan thuế không sử dụng doanh thu khai thuế năm 2026 để xác định lại nghĩa vụ thuế các năm trước

Pháp luật - 07/03/2026 09:30

Chủ quản sàn thương mại điện tử khấu trừ, nộp thuế thay người bán

Chủ quản sàn thương mại điện tử khấu trừ, nộp thuế thay người bán

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 68/2026/NĐ-CP ngày 5/3/2026 quy định về chính sách thuế và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.

Pháp luật - 06/03/2026 13:35

Chủ tịch ACV bị bắt, doanh nghiệp quản lý hơn 20 sân bay nói gì?

Chủ tịch ACV bị bắt, doanh nghiệp quản lý hơn 20 sân bay nói gì?

Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam – CTCP (ACV) cho biết Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã bắt tạm giam ông Vũ Thế Phiệt, Chủ tịch HĐQT và ông Nguyễn Tiến Việt, Thành viên HĐQT, Phó Tổng giám đốc để điều tra hành vi vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng.

Pháp luật - 06/03/2026 11:09

Cục Thuế lưu ý quyết toán thuế thu nhập cá nhân năm 2025: Mức giảm trừ và biểu thuế vẫn theo quy định cũ

Cục Thuế lưu ý quyết toán thuế thu nhập cá nhân năm 2025: Mức giảm trừ và biểu thuế vẫn theo quy định cũ

Cục Thuế cho biết, đối với kỳ quyết toán năm 2025, mức giảm đối với người nộp thuế là 11 triệu đồng/tháng, đối với mỗi người phụ thuộc là 4,4 triệu đồng/tháng. Bắt đầu từ kỳ quyết toán năm 2026, mức này mới là 15,5 triệu đồng/tháng đối với người nộp thuế và 6,2 triệu đồng/tháng đối với người phụ thuộc.

Pháp luật - 05/03/2026 18:32

Khởi tố 30 đối tượng liên quan đường dây 'Xôi Lạc TV'

Khởi tố 30 đối tượng liên quan đường dây 'Xôi Lạc TV'

Dưới vỏ bọc là các công ty công nghệ, hệ thống web "Xôi Lạc TV" tiếp sóng bóng đá "lậu" lồng ghép, điều hướng tới các nền tảng liên quan hoạt động cờ bạc, đánh bạc.

Pháp luật - 05/03/2026 10:13

Mỹ có thể tăng thuế quan lên 15% tuần này, phục hồi mức thuế cũ năm nay

Mỹ có thể tăng thuế quan lên 15% tuần này, phục hồi mức thuế cũ năm nay

Sau thất bại pháp lý tại Tòa án Tối cao, chính quyền Trump đang nghiên cứu các phương án khác để áp thuế quan nhằm đạt các mục đích kinh tế, an ninh và ngoại giao.

Pháp luật - 05/03/2026 09:41

Hà Nội: Một người phụ nữ mất gần 1 tỷ đồng khi đăng nhập link lạ

Hà Nội: Một người phụ nữ mất gần 1 tỷ đồng khi đăng nhập link lạ

Công an TP. Hà Nội vừa phát đi thông báo về việc đăng nhập đường link lạ, người phụ nữ bị mất gần 1 tỷ đồng trong tài khoản.

Pháp luật - 04/03/2026 16:08

Cấp dưới của bà Nguyễn Thị Kim Tiến gợi ý 'luật chơi', doanh nghiệp răm rắp chi tiền

Cấp dưới của bà Nguyễn Thị Kim Tiến gợi ý 'luật chơi', doanh nghiệp răm rắp chi tiền

Để được trúng thầu, các doanh nghiệp đều phải đồng ý với gợi ý chi số tiền tương ứng 5% giá trị tạm ứng, thanh toán trước thuế cho cấp dưới của bà Nguyễn Thị Kim Tiến.

Pháp luật - 03/03/2026 08:00

Kiến nghị giải quyết hậu quả sai phạm liên quan đến bà Nguyễn Thị Kim Tiến

Kiến nghị giải quyết hậu quả sai phạm liên quan đến bà Nguyễn Thị Kim Tiến

Cơ quan CSĐT Bộ Công an kiến nghị Bộ Y tế chỉ đạo chủ đầu tư phối hợp các nhà thầu tập trung tối đa nguồn lực, đưa 2 dự án bệnh viện vào sử dụng theo chỉ đạo của Chính phủ.

Pháp luật - 02/03/2026 10:44

Những chính sách nổi bật có hiệu lực từ tháng 3

Những chính sách nổi bật có hiệu lực từ tháng 3

Trong tháng 3/2026, nhiều chính sách mới có hiệu lực, nổi bật như cấp mã định danh điện tử cho bất động sản; Luật Đầu tư 2025; Luật Quy hoạch 2025...

Pháp luật - 01/03/2026 13:05

Thanh tra chỉ ra nhiều tồn tại tại GVR: Bài toán chuyển hóa 86.000 tỷ đồng tài sản

Thanh tra chỉ ra nhiều tồn tại tại GVR: Bài toán chuyển hóa 86.000 tỷ đồng tài sản

Sau kết luận thanh tra chỉ ra nhiều tồn tại trong quản lý vốn và tài sản tại GVR, vấn đề thị trường quan tâm không chỉ là xử lý sai sót, mà là hiệu quả sử dụng nguồn lực của tập đoàn. Báo cáo tài chính 2025 cho thấy bức tranh lợi nhuận tăng trưởng nhưng cũng xuất hiện những biến động đáng chú ý.

Pháp luật - 01/03/2026 10:34

Mua kí gạo, đổi bình gas cũng phải cung cấp mã định danh?

Mua kí gạo, đổi bình gas cũng phải cung cấp mã định danh?

Theo chuyên gia thuế, để đảm bảo tiêu chí "thuận mua vừa bán", hóa đơn điện tử của hộ kinh doanh không nhất thiết phải bắt buộc có mã số thuế, mã định danh nếu người mua là cá nhân không kinh doanh.

Pháp luật - 01/03/2026 09:54

Phán quyết của Tòa án Mỹ trao cho Trung Quốc lợi thế trước thượng đỉnh Trump-Tập

Phán quyết của Tòa án Mỹ trao cho Trung Quốc lợi thế trước thượng đỉnh Trump-Tập

Bằng việc vô hiệu hóa IEEPA như là cơ sở để áp thuế, phán quyết của Tòa án Tối cao Mỹ đã vô hình trung cân bằng lại không gian đàm phán trước cuộc gặp của hai nhà lãnh đạo.

Pháp luật - 28/02/2026 06:45

Bà Nguyễn Thị Kim Tiến cùng đồng phạm gây thất thoát hơn 803 tỷ

Bà Nguyễn Thị Kim Tiến cùng đồng phạm gây thất thoát hơn 803 tỷ

Cựu Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến bị đề nghị truy tố trong vụ án liên quan hai dự án Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện Việt Đức cơ sở 2.

Pháp luật - 27/02/2026 19:05

Loạt doanh nghiệp điện gió tại Quảng Trị vào diện thanh tra

Loạt doanh nghiệp điện gió tại Quảng Trị vào diện thanh tra

Thanh tra tỉnh Quảng Trị vừa ban hành kế hoạch thanh tra năm 2026, trong đó có 6 doanh nghiệp điện gió đang đầu tư, vận hành các dự án trên địa bàn.

Pháp luật - 27/02/2026 12:48