Quý kinh doanh tích cực của doanh nghiệp cảng biển

Các doanh nghiệp cảng biển đã có mùa BCTC quý II/2025 tích cực với nhiều điểm sáng. Trong đó, ấn tượng nhất là CTCP Container Việt Nam (HoSE: VSC) và các công ty thành viên đồng loạt báo lãi ròng tăng trưởng.

Cụ thể, doanh thu thuần VSC quý II/2025 đạt 807 tỷ đồng, tăng trưởng 12,55% so với cùng kỳ năm trước. Lãi ròng tăng đến 62,51% lên 148,7 tỷ đồng. Lũy kế 6 tháng, doanh thu gần 1.495 tỷ đồng và lãi trước thuế 315 tỷ đồng, lần lượt tăng 15% và 55% so với cùng kỳ. Đây là mức doanh thu và lợi nhuận bán niên cao nhất của doanh nghiệp kể từ khi công bố số liệu định kỳ năm 2009.

Kết quả trên giúp VSC thực hiện gần 54% kế hoạch doanh thu và xấp xỉ 79% mục tiêu lợi nhuận năm.

Không chỉ VSC, các công ty con, công ty liên kết của đơn vị này cũng báo lãi quý II tăng tốt. Dữ liệu BCTC quý II cho thấy CTCP Cảng Xanh VIP (UPCOM: VGR) – công ty con Viconship, báo lợi nhuận quý II/2025 tăng 35% đạt 125,2 tỷ đồng.

Ngoài ra còn có CTCP Vận tải và Xếp dỡ Hải An (HoSE HAH), công ty do Viconship nắm 13,5% vốn. HAH báo doanh thu thuần quý II/2025 đạt 1.274 tỷ đồng, tăng 34% so với cùng kỳ năm trước; lãi sau thuế hợp nhất đạt 414,3 tỷ đồng, tăng 227,3% so với mức 126,5 tỷ đồng của quý II/2024. Đây cũng là mức lợi nhuận theo quý cao nhất từ trước đến nay.

Ngoài nhóm Viconship, CTCP Cảng Sài Gòn (UPCOM: SGP) cũng gây ấn tượng với kết quả lãi ròng quý II/2025 tăng 49,58% đạt 106,8 tỷ đồng.

SGP cho biết kết quả lợi nhuận tăng trưởng nhờ vào tăng lãi tiền gửi ngân hàng (6 tỷ đồng), tăng lãi chênh lệch tỷ giá (8,46 tỷ đồng); ngoài ra, lãi công ty liên doanh liên kết quý II/2025 tăng 38,6 tỷ đồng do lợi nhuận sau thuế quý II của Công ty LD Dịch vụ Container Quốc tế CSG – SSA tăng 33,8 tỷ đồng so với cùng kỳ năm trước. Không những thế, công ty còn có khoản lợi nhuận khác quý II/2025 tăng 17,6 tỷ đồng nhờ giảm khoản phát sinh tiền chậm nộp và phạt thuế (17,05 tỷ đồng).

Tương tự, CTCP Gemadept (HoSE: GMD) cũng có quý kinh doanh tích cực với doanh thu quý II/2025 đạt 1.496,96 tỷ đồng, tăng 26,7% so với cùng kỳ năm trước và lợi nhuận sau thuế đạt 581,54 tỷ đồng, tăng 39,1%.

Luỹ kế nửa đầu năm 2025, GMD đạt doanh thu 2.773,9 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế đạt 1.109,2 tỷ đồng. Nếu loại trừ lợi nhuận thoái vốn Cảng Nam Hải, lợi nhuận sau thuế tăng 44,8% so với cùng kỳ năm trước. Tính ra, Gemadept đã hoàn thành 70% so với kế hoạch đăng ký và hoàn thành 63% so với kế hoạch phấn đấu.

Chiều ngược lại, bộ đôi CTCP Cảng Hải Phòng (UPCOM: PHP) và Tổng Công ty Hàng hải Việt Nam (UPCOM: MVN) lại báo lãi quý II/2025 giảm lần lượt 18,22% và 46,76%. MVN hiện là cổ đông lớn nhất nắm 92,56% vốn PHP.

Tiềm năng ngành cảng biển Việt Nam

Theo Cục Hàng hải Việt Nam, sự gia tăng cỡ tàu vận chuyển container là xu hướng tất yếu của ngành hàng hải toàn cầu, nhằm mục đích tối ưu hóa chi phí vận hành và đáp ứng nhu cầu vận chuyển ngày càng cao.

Nhận thấy điều này, Bộ Xây dựng đã phê duyệt quy hoạch phát triển chi tiết cho ba khu vực cảng biển trọng điểm: Hải Phòng, Đà Nẵng và TP.HCM. Đến năm 2030, các khu vực này đặt mục tiêu thông lượng lần lượt đạt 215 triệu tấn, 29 triệu tấn và 253 triệu tấn, tương ứng với tốc độ tăng trưởng kép hàng năm (CAGR) lần lượt là 12,4%, 13,1% và 6,1%.

Để phát huy tối đa lợi thế cảng biển Việt Nam, việc phát triển hạ tầng hỗ trợ là yếu tố then chốt. Các tuyến đường cao tốc kết nối cảng nước sâu với các khu công nghiệp và kinh tế trọng điểm là rất cần thiết, điều này giúp giải quyết các nút thắt vận tải, giảm chi phí cho khách hàng, cải thiện hiệu quả kinh doanh cho các cảng nước sâu. Hơn nữa, việc kết hợp phát triển hạ tầng bổ trợ như các khu thương mại tự do và trung tâm tài chính sẽ thu hút thêm vốn đầu tư và nguồn hàng ổn định cho khu vực cảng biển, giúp tăng cường hiệu quả hoạt động và nâng cao lợi thế cạnh tranh của cảng biển Việt Nam so với các đối thủ trong khu vực.

Các chuyên gia Chứng khoán MB kỳ vọng với những nỗ lực không ngừng trong phát triển cảng nước sâu và nâng cấp hạ tầng hỗ trợ, ngành cảng biển Việt Nam sẽ sớm được nâng tầm, đưa Việt Nam vươn lên vị trí thứ 9 trong kỳ đánh giá EMLI (chỉ số Logistics Thị trường Mới nổi  của Agility) tiếp theo vào năm 2026.

Với tiềm năng phát triển cảng nước sâu và hạ tầng hỗ trợ ngày càng cải thiện, Chứng khoán MBS cũng kỳ vọng phí bốc dỡ container sẽ có tiềm năng tăng trưởng đáng kể trong giai đoạn 2025-2026.

Phân tích về những lợi thế của ngành cảng biển tại Việt Nam, ông Nguyễn Anh Quân, chuyên gia của CTCP Chứng khoán DNSE cho biết, ngành cảng biển sở hữu 4 động lực tăng trưởng là xuất nhập khẩu tăng, dòng vốn FDI tăng, hạ tầng được chú trọng và cơ hội từ biến động thuế quan.

Số liệu của Cục Thống kê (Bộ Tài chính) cho thấy, trong riêng tháng 7, tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu hàng hóa đạt 82,27 tỷ USD, tăng 8,0% so với tháng trước và tăng 16,8% so với cùng kỳ năm trước. Tính chung bảy tháng năm 2025, tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu hàng hóa đạt 514,7 tỷ USD, tăng 16,3% so với cùng kỳ năm trước, trong đó xuất khẩu tăng 14,8%; nhập khẩu tăng 17,9%. Cán cân thương mại hàng hóa xuất siêu 10,18 tỷ USD.

Theo ông Quân, sự tăng trưởng mạnh mẽ này trực tiếp thúc đẩy nhu cầu trung chuyển hàng hoá qua các cảng biển.

"Thứ hai, FDI tăng trưởng mạnh mẽ. Theo số liệu Cục Thống kê (Bộ Tài chính) mới công bố, tổng vốn FDI đăng ký vào Việt Nam trong 7 tháng đầu năm 2025 đạt 24,09 tỷ USD, tăng 27,3% so với cùng kỳ năm trước.

Không chỉ vậy, dòng vốn FDI vô cùng đa dạng từ các quốc gia giúp các ngành sản xuất, logistics của Việt Nam hưởng lợi khi tham gia vào các Hiệp định thương mại quốc tế. Từ đó, giúp lượng cầu hàng hoá thông quan tăng cao, đẩy mạnh vai trò cảng biển", ông Quân nhận định.

Điều này cũng tác động đến yếu tố thứ ba, đầu tư hạ tầng cảng biển đang được chú trọng.

"Đầu tư công cho hệ thống giao thông kết nối, nhất là cảng biển đang ngày càng được ưu tiên, với các dự án nâng cấp luồng hàng hải Hà Nam và Cái Mép sẽ hoàn thành trong năm nay, từ đó, nâng cao năng lực đón tàu, thu hút nhiều đối tác mới. Các bến mới như Lạch Huyện 36 ở Hải Phòng, Phước An ở Đồng Nai sau khi đi vào khai thác đã cải thiện đáng kể năng lực vận hành và thu hút thêm được nhiều tàu lớn", chuyên gia của DNSE cho biết.

Yếu tố cuối cùng và cũng là quan trọng nhất, là ảnh hưởng của thuế quan. "Căng thẳng thương mại đã khiến các doanh nghiệp quốc tế dịch chuyển và đa dạng hoá chuỗi cung ứng mà không chỉ tập trung vào 1 hoặc 2 quốc gia. Với lợi thế lớn, các quốc gia trong khu vực Đông Nam Á sẽ trở thành điểm đến sản xuất mới. Việt Nam với sự ổn định về chính trị và cơ sở hạ tầng được đầu tư mạnh mẽ sẽ được hưởng lợi từ xu hướng này", ông Quân phân tích.

Ngoài ra, các hãng tàu quốc tế như CMS, CGM, MAERSK... đang mở rộng đầu tư hạ tầng cảng tại Việt Nam, giúp quốc gia trăm triệu dân trở thành mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu.