Quản lý nợ thuế bằng ứng dụng Big data

Báo cáo của Tổng cục Thuế cho biết, lũy kế tính đến cuối tháng 7/2024 ước thu nợ được 50.527 tỷ đồng, tăng 26% so với cùng kỳ, trong đó: Thu bằng biện pháp quản lý nợ là 47.547 tỷ đồng; Thu bằng biện pháp cưỡng chế nợ là 2.980 tỷ đồng.

Cũng theo Báo cáo của Tổng cục Thuế, trong 7 tháng năm 2024, ngành thuế thực hiện thông báo tạm hoãn xuất cảnh đối với 17.952 trường hợp với số tiền thuế nợ là 30.388 tỷ đồng.

Tại Hội nghị trực tuyến công tác quản lý nợ và cưỡng chế nợ thuế vừa được Tổng cục Thuế tổ chức mới đây, đại diện Vụ Quản lý nợ và cưỡng chế nợ thuế (Tổng cục Thuế) xác nhận, ước thu nợ lũy kế đến hết tháng 8/2024 của toàn ngành Thuế tăng 26% so với cùng kỳ năm trước. “Điều này cho thấy tình hình thu nợ thuế đã có nhiều tiến bộ”, đại diện Vụ Quản lý nợ và cưỡng chế nợ thuế đánh giá.

Để có được kết quả này, trong thời gian qua Tổng cục Thuế đã quyết liệt chỉ đạo các Cục Thuế địa phương bên cạnh việc triển khai đồng bộ các biện pháp cưỡng chế, đẩy mạnh việc nâng cấp ứng dụng hỗ trợ việc triển khai thu nợ thuế, như đã thực hiện nâng cấp nhiều phiên bản ứng dụng công nghệ thông tin trong đó có nâng cấp chức năng tại phân hệ Quản lý nợ và công nghệ thông tin trên hệ thống ứng dụng Quản lý thuế tập trung (TMS), đẩy mạnh triển khai xây dựng một số ứng dụng như Ứng dụng công nghệ trợ lý ảo trong công tác quản lý nợ, trên eTax mobile và biện pháp tạm hoãn xuất cảnh.

Chủ trì Hội nghị với 63 Cục Thuế cả nước, trên cơ sở đánh giá tình hình nợ thuế, để tăng cường công tác quản lý và thu hồi nợ thuế đạt hiệu quả, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế Đặng Ngọc Minh đã yêu cầu Vụ Quản lý nợ và cưỡng chế nợ thuế tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Cục Thuế các địa phương kiên quyết áp dụng đầy đủ các biện pháp cưỡng chế nợ thuế đối với người nộp thuế thuộc trường hợp phải áp dụng biện pháp cưỡng chế.

Bên cạnh đó, cơ quan thuế phải tiếp tục rà soát, phát hiện các khoản nợ sai, nợ ảo, đặc biệt là các khoản mới phát sinh sau khi hệ thống chốt sổ để xử lý kịp thời, đồng thời tăng cường áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với những trường hợp cố tình chây ì nợ thuế sau khi đã được cơ quan thuế áp dụng các biện pháp nhắc nhở, cảnh báo.

Lãnh đạo Tổng cục thuế cũng lưu ý Vụ Quản lý nợ và cưỡng chế nợ thuế tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Cục Thuế các địa phương để đề xuất các nhóm giải pháp để thu hồi nợ thuế hiệu quả, trong đó phải đặc biệt chú ý đến áp dụng tự động hóa, số hóa và truy suất dữ liệu lớn (Big data) của ngành Thuế áp dụng vào công tác quản lý nợ và cưỡng chế nợ thuế.

Đồng thời, tăng cường kiểm soát và phối hợp phối hợp chặt chẽ, hiệu quả với các cơ quan chức năng trên địa bàn để triển khai cưỡng chế, thu hồi nợ đọng thuế theo đúng tinh thần Công văn số 5258/BTC-TCT ngày 22/5/2024 của Bộ Tài chính gửi Bí thư Tỉnh ủy, Thành ủy trực thuộc Trung ương; Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương về phối hợp chỉ đạo trong công tác quản lý thuế.

Ngành thuế ứng dụng AI, Big data
Công nghệ AI và Big data giúp ngành thuế phân tích lượng dữ liệu khổng lồ, từ đó phát hiện và xử lý các trường hợp vi phạm thuế hiệu quả.
Năm 2023 đánh dấu bước tiến lớn trong tiến trình chuyển đổi số công tác quản lý thuế, như: triển khai bản đồ số hộ kinh doanh; vận hành hệ thống phân tích cơ sở dữ liệu và quản lý hóa đơn điện tử dựa trên cơ sở phân tích dữ liệu lớn (Big Data) và trí tuệ nhân tạo (AI) để tăng cường quản lý thuế, quản lý hóa đơn, kiểm soát, phòng, chống gian lận trong hoàn thuế, phát hiện nhanh các trường hợp gian lận...
Đặc biệt, Tổng cục thuế cũng đã thực hiện Đề tài khoa học "Nghiên cứu giải pháp áp dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) để phân tích rủi ro tuân thủ nghĩa vụ thuế thu nhập doanh nghiệp của người nộp thuế".
Tuy nhiên, để ứng dụng tốt trí tuệ nhân tạo AI, Big data trong công tác quản lý tuân thủ pháp luật thuế, ngành Thuế cũng đứng trước một số thách thức như việc ứng dụng AI và Big data cần có hạ tầng công nghệ hiện đại, đồng bộ; cần có đội ngũ nhân lực có trình độ chuyên môn cao để vận hành và quản lý hệ thống AI và Big data. Ngoài ra, cần có khung pháp lý hoàn chỉnh để điều chỉnh việc ứng dụng AI và Big data trong công tác quản lý thuế...