Chuyên gia MAS: Chứng khoán vẫn tích cực cho nhà đầu tư dài hạn

Tuần giao dịch từ 16/3 - 20/3 đánh dấu tuần thứ 3 liên tiếp VN-Index giảm điểm, ghi nhận tháng giảm mạnh nhất trong vòng 6 năm và nằm trong các chỉ số sụt mạnh nhất kể từ khi diễn ra xung đột Mỹ - Iran. Sang đến phiên sáng đầu tuần này (23/3), chỉ số chính VN-Index lại tiếp tục mất gần 57 điểm, lùi về mức 1.591 điểm.

Trao đổi trong Talk show Phố Tài chính, ông Đinh Minh Trí, Giám đốc Phân tích Khối Khách hàng cá nhân, CTCP Chứng khoán Mirae Asset (MAS) cho biết sau nhịp điều chỉnh tháng 3, định giá thị trường đã lùi về mức hấp dẫn với P/E dưới 12 lần, chiết khấu rõ rệt so với mặt bằng trung bình khoảng 15 lần. Các yếu tố này củng cố triển vọng tích cực cho nhà đầu tư dài hạn.

Vị chuyên gia này cho rằng, trong bối cảnh hiện tại khi giá dầu duy trì ở mức cao, lãi suất không còn thấp và thị trường vừa trải qua nhịp điều chỉnh hơn 10% thì cách tiếp cận hợp lý là đi theo hướng thận trọng và có phân lớp rõ ràng. Thay vì tìm kiếm lợi nhuận nhanh, nhà đầu tư nên ưu tiên quản trị danh mục và phân bổ vốn từng phần theo diễn biến thị trường.

Lớp đầu tiên là quản lý rủi ro. Ở giai đoạn này, việc hạn chế sử dụng đòn bẩy cao là cần thiết, do các yếu tố bên ngoài như địa chính trị hay biến động hàng hóa vẫn còn khó dự báo. Thị trường có thể xuất hiện các nhịp rung lắc bất ngờ, nên chiến lược phù hợp là giải ngân từng phần, giữ tỷ trọng tiền mặt nhất định để linh hoạt xử lý.

Lớp thứ hai là xây dựng danh mục theo các câu chuyện lớn của năm 2026. Trọng tâm gồm nâng hạng của FTSE Russell, định hướng phát triển kinh tế nhà nước theo Nghị quyết 79, và chu kỳ giải ngân đầu tư công. Những nhóm cổ phiếu như ngân hàng quốc doanh, chứng khoán, xây dựng hạ tầng, điện, nước… có khả năng thu hút dòng tiền và tạo sóng theo từng giai đoạn.

Lớp cuối cùng là phần phòng thủ trong danh mục. Đây là các cổ phiếu có nền tảng cơ bản ổn định, dòng tiền đều, cổ tức tiền mặt tốt và mức vay nợ thấp. Nhóm này giúp cân bằng danh mục, giảm biến động và giữ hiệu quả đầu tư trong trường hợp thị trường tiếp tục điều chỉnh hoặc đi ngang trong thời gian dài hơn dự kiến.

Về diễn biến thị trường từ nay đến tháng 9, dòng tiền nhiều khả năng sẽ vận động theo hai giai đoạn. Giai đoạn đầu, từ tháng 3 đến tháng 9, các quỹ đầu tư chủ động sẽ bắt đầu giải ngân từng phần vào nhóm cổ phiếu đủ điều kiện theo bộ chỉ số, đặc biệt tập trung chính ở nhóm các cổ phiếu vốn hóa lớn. Đây là giai đoạn thị trường thường phản ánh kỳ vọng sớm, với xu hướng tăng đi trước thông tin chính thức. Giai đoạn thứ hai tập trung quanh thời điểm nâng hạng có hiệu lực (dự kiến 21/9/2026), khi các quỹ mô phỏng chỉ số phải mua vào để đảm bảo tỷ trọng danh mục, với quy mô dòng tiền ước tính đạt trên 500 triệu USD.

Chứng khoán vẫn "sáng"

Ông Đinh Minh Trí nhận định dù trước mắt vẫn còn những khó khăn và thách thức nhưng thị trường chứng khoán Việt Nam đang ngày càng phát huy hiệu quả vai trò là kênh huy động vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế cũng như còn nhiều tiềm năng phát triển trong thời gian tới.

Năm 2026 mở ra một số động lực mang tính bước ngoặt đối với thị trường Việt Nam. Cụ thể, việc FTSE Russell dự kiến nâng hạng thị trường lên Emerging Market vào tháng 9 được kỳ vọng sẽ kích hoạt dòng vốn ETF thụ động quy mô kỳ vọng khoảng trên 500 triệu USD. Song song với đó, chu kỳ đầu tư công kỷ lục 8,5 triệu tỷ đồng giai đoạn 2026 - 2030 đang bước vào pha giải ngân cao điểm, tạo lực đẩy đáng kể cho tăng trưởng.

Ông Trí cho biết thêm, cuộc họp quan trọng của FTSE Russell đã diễn ra ngày 19/3, và kết quả dự kiến công bố vào ngày 7/4 tới. Kỳ đánh giá này sẽ chủ yếu là bước rà soát để xác nhận Việt Nam tiếp tục đáp ứng các tiêu chí. Thực tế, các điều kiện đã được cải thiện đáng kể, đặc biệt sau khi Thông tư 08 có hiệu lực từ tháng 2.

Để thị trường phát triển bền vững, chuyên gia này cho rằng cần giải quyết đồng thời ba câu hỏi lớn. Thứ nhất là chất lượng thể chế, Thông tư 08 vừa có hiệu lực từ tháng 2 cho phép nhà đầu tư ngoại giao dịch qua Global Broker là một bước đi rất đúng. Nhưng cần tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý về minh bạch thông tin và quản trị công ty để các doanh nghiệp niêm yết đạt chuẩn quốc tế thực sự, không chỉ trên giấy tờ.

Thứ hai là phát triển nhà đầu tư tổ chức. Hiện tại trong 12,3 triệu tài khoản, gần như toàn bộ là cá nhân trong nước, đây là điểm yếu cố hữu khiến thị trường dễ biến động. Các nước có thị trường vững mạnh như Hàn Quốc, Đài Loan đều có tỷ trọng quỹ hưu trí, quỹ bảo hiểm và quỹ đầu tư chiếm 50 - 60% vốn hóa. Việt Nam cần đẩy mạnh phát triển quỹ hưu trí tự nguyện, khuyến khích bảo hiểm nhân thọ đầu tư dài hạn vào thị trường chứng khoán.

Thứ ba là hạ tầng thị trường, hệ thống KRX cần vận hành ổn định, và đặc biệt cần triển khai đúng tiến độ hệ thống CCP (đối tác bù trừ trung tâm) dự kiến quý 1/2027 để đáp ứng tiêu chí cho MSCI nâng hạng tiếp theo. Đây là con đường dài nhưng vẫn phải thực hiện để vượt qua.