Bộ Tài chính bỏ đề xuất áp thuế 20% đối với lãi bán chứng khoán

Trong dự thảo mới nhất đối với dự án Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) vừa gửi Bộ Tư pháp thẩm định, Bộ Tài chính đã chốt phương án đề xuất mức thuế suất thuế thu nhập cá nhân (TNCN) đối với thu nhập từ chuyển nhượng vốn và chuyển nhượng chứng khoán.

Một điểm nhấn đáng chú ý trong dự thảo này là thuế thu nhập cá nhân cư trú đối với thu nhập từ chuyển nhượng chứng khoán được xác định bằng giá bán chứng khoán nhân với thuế suất 0,1% theo từng lần chuyển nhượng. Tương tự, với cá nhân không cư trú, hoạt động chuyển nhượng chứng khoán và chuyển nhượng vốn cũng áp dụng thuế suất 0,1% trên giá chuyển nhượng từng lần.

Như vậy, với thu nhập từ chuyển nhượng chứng khoán, Bộ Tài chính đã rút lại đề xuất áp mức thuế 20% đối với thu nhập chịu thuế. Thay vào đó, Bộ đề xuất giữ quy định thu thuế TNCN 0,1% trên giá chuyển nhượng từng lần.

Ông Trần Tuấn Minh - CEO CTCP Đầu tư tài chính TVI đánh giá, với việc Bộ Tài chính bỏ đề xuất áp thuế 20% với lãi chứng khoán, các giao dịch ngắn hạn dưới 1 năm sẽ không bị ảnh hưởng, từ đó duy trì thanh khoản hiện tại. Bởi, đề xuất mức thuế ban đầu có thể khiến nhà đầu tư cá nhân (nhóm chiếm tỷ trọng giao dịch lớn trên thị trường chứng khoán Việt Nam) có xu hướng buy and hold (mua và nắm giữ), và có thể làm thanh khoản tụt giảm.

Ngoài ra, các nhà đầu tư cá nhân có thể tăng lợi suất kỳ vọng, duy trì sự hấp dẫn trong trung dài hạn của thị trường chứng khoán. "Điều này sẽ giúp thị trường tiếp tục thu hút các dòng vốn cá nhân mới cả trong lẫn ngoài nước tham gia, nâng cao thanh khoản và chất lượng thị trường", ông Minh nhìn nhận.

Trước đó, hồi tháng 7, Bộ Tài chính đề xuất cá nhân chuyển nhượng chứng khoán sẽ chịu mức thuế suất 20% trên thu nhập tính thuế - xác định bằng giá bán trừ giá mua và các khoản chi phí hợp lý. Nếu không xác định được giá mua và chi phí, số thuế sẽ bằng tỷ lệ 0,1% nhân với giá bán chứng khoán theo từng lần, tức theo quy định hiện hành.

Thực tế, quy định đánh thuế trên lãi bán chứng khoán không phải mới và đã có từ năm 2007. Chuyên gia tài chính Phan Lê Thành Long, Tổng Giám đốc AFA Group cho biết Luật thuế TNCN năm 2007 đã quy định điều này. Trong đó, thuế suất đánh trên lãi (capital gain tax rate) 20% thuộc lựa chọn 1 và phù hợp trên thế giới. Nhưng nếu áp mức thuế này sẽ không khuyến khích thị trường chứng khoán phát triển. Vì vậy, thời điểm đó Luật thuế TNCN 2007 đã có thêm một lựa chọn 2 là chịu thuế 0,1% trên giá trị bán, bất kể bán lãi hay lỗ, gọi là thuế khoán.

"Nhà đầu tư sẽ được quyền chọn đăng ký 1 trong 2 lựa chọn trên. Và thực tế không nhà đầu tư nào chọn lựa chọn thuế suất 20% trên lãi. Đến Luật thuế TNCN 2013 chỉ còn lựa chọn 2 và áp dụng đến hiện tại", ông Long nói.

Thời điểm đó, đề xuất đánh thuế 20% trên lãi chứng khoán đã nhận nhiều ý kiến trái chiều. Nhiều nhà đầu tư cá nhân trên các diễn đàn tài chính đã bày tỏ lo ngại nếu quy định này được thông qua và áp dụng, trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam chỉ vừa bước qua giai đoạn khó khăn và đang trong quá trình phục hồi, sẽ tác động tiêu cực tới thanh khoản và dòng tiền, trong đó đáng lo ngại nhất là sự sụt giảm dòng vốn đầu tư nước ngoài.

Ngược lại, chuyên gia Chứng khoán Yuanta Việt Nam lại cho rằng đề xuất này sẽ đem đến ảnh hưởng tích cực với thị trường như thuận lợi giao dịch tần suất cao, có sự công bằng hơn vì chỉ thu khi có lãi… Chứng khoán Yuanta Việt Nam cũng cho biết nhiều thị trường có thanh khoản cao cũng áp dụng mức thuế suất TNCN trên thu nhập từ chuyển nhượng chứng khoán.