Vành đai 3 TP.HCM: 15 km đường trên cao lại lỡ hẹn, áp lực dồn về mốc 30/6

Báo cáo của Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông TP.HCM (Ban Giao thông - chủ đầu tư) cho biết, 14,7 km đường trên cao, 4 làn xe, kết nối từ cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây đến nút giao Tân Vạn, một trong những đoạn then chốt của đường Vành đai 3 vẫn chưa thể về đích như kế hoạch.

Trên công trường, những khoảng "đứt đoạn" vẫn hiện hữu, nhịp cầu chưa gác dầm, đường dẫn lên xuống chưa hoàn thiện, các mũi thi công chưa khép kín. Nhiều đoạn chưa thể thảm bê tông nhựa, trong khi nút giao với cao tốc, điểm kết nối có tính quyết định cũng chưa đồng bộ.

Tiến độ dự án vì thế tiếp tục bị điều chỉnh, với mốc mới dự kiến cuối tháng 6/2026. Nhưng vấn đề không còn nằm ở một lần lùi lịch mà đây đã là lần thứ 2 đoạn trên cao lỡ hẹn.

Trước đó, Ban Giao thông đã cam kết ngày 19/12/2025 thông xe, sau đó lùi sang 30/4/2026 và giờ tiếp tục "trượt" thêm. Từ thông xe kỹ thuật đến hoàn thành thực sự vẫn là một khoảng cách lớn.

Đối với dự án đường Vành đai 3, áp lực không chỉ nằm ở đoạn phía Đông. Hơn 32 km phía Tây, chia thành 5 gói thầu, cũng đang chậm nhịp do thiếu vật liệu. Khi cả 2 đầu cùng "kẹt", khả năng thông xe toàn tuyến đúng hạn ngày 30/6/2026 trở nên mong manh hơn bao giờ hết.

Lý giải tình hình chậm tiến độ, Ban Giao thông cho rằng, khó khăn lớn nhất của dự án là do tình hình xung đột quân sự tại Trung Đông đã đẩy giá nhiên liệu tăng đột biến dẫn đến tình trạng tăng giá vật liệu cát, đá, nhựa đường.... Đặc biệt là tăng chi phí vận chuyển, khan hiếm nguồn nhựa đường nhập khẩu, bê tông nhựa, từ đó tác động trực tiếp đến tình hình triển khai thi công của nhà thầu, ảnh hưởng lớn đến tiến độ dự án.

Nhà thầu chịu áp lực rất lớn về chi phí biến động giá vật liệu và thiếu hụt nguồn cung vật liệu nhựa đường nhập khẩu đến nay vẫn chưa có dấu hiệu ổn định. Trong khi đó, chủ đầu tư đã cùng nhà thầu thường xuyên làm việc với các chủ mỏ để phối hợp kịp thời, phân bố khối lượng vật liệu cho từng nhà thầu, với mục tiêu sớm đưa vật liệu về dự án.

Từ đó, Ban Giao thông nêu rõ, sẽ hoàn thành đồng bộ toàn dự án Vành đai 3 và đưa vào khai thác cuối năm 2026. Một số đoạn tuyến cao tốc sẽ phấn đấu hoàn thành sớm hơn như đoạn Thủ Đức (cũ) vào 30/6/2026, đoạn Củ Chi (cũ) hoàn thành vào 30/9/2026.

Trước nguy cơ vỡ kế hoạch, UBND TP.HCM buộc phải yêu cầu rà soát lại toàn bộ gói thầu, lập tiến độ chi tiết, xác nhận cam kết giữa chủ đầu tư, nhà thầu và tư vấn giám sát. Các hạng mục công nghệ như ITS, thu phí không dừng, kiểm soát tải trọng phải được chốt thiết kế ngay trong tháng 4 để tránh "điểm nghẽn cuối kỳ".

Đáng chú ý, thành phố yêu cầu tổ chức thi công "3 ca, 4 kíp", mở rộng mũi thi công, tăng tốc huy động nhân lực; Nếu không về đích đúng hẹn (30/6), chủ đầu tư phải báo cáo rõ ràng, làm được bao nhiêu, còn lại bao nhiêu, vì sao chậm và khắc phục thế nào.

Trong khi Vành đai 3 còn dang dở, TP.HCM đồng thời thúc tiến dự án cầu Phú Mỹ 2, một dự án hạ tầng quan trọng khác trong mạng lưới kết nối khu Đông.

Với tổng mức đầu tư hơn 23.000 tỷ đồng, dài 6,3km, thiết kế 8 làn xe, cầu dây văng tĩnh không 55m, dự án này được kỳ vọng chia lửa cho cầu Phú Mỹ hiện hữu và các trục huyết mạch như QL1, QL51 hay cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây.

Điểm đáng chú ý là phương án đường trên cao 1-2 tầng lần đầu áp dụng tại TP.HCM, một giải pháp kỹ thuật để "né" bài toán giải phóng mặt bằng trong đô thị chật hẹp. Với dự án này, TP.HCM cũng yêu cầu thẩm định gấp, kiểm soát chặt suất đầu tư, phương án tài chính và tính khả thi.

Đường Vành đai 3 TP.HCM (giai đoạn 1) có chiều dài hơn 90 km, tổng mức đầu tư hơn 75.000 tỷ đồng, quy mô 4 làn xe, vận tốc thiết kế 80-100 km/h (tùy từng đoạn). Tuyến đường đi qua TP.HCM, Đồng Nai, Bình Dương (cũ), Long An (cũ).

Tuyến đường này đã được quy hoạch từ khoảng 15 năm trước và dự kiến hoàn thành năm 2020 nhưng trong quá trình nghiên cứu, triển khai gặp nhiều vướng mắc liên quan đến công tác đề bù, giải phóng mặt bằng, nguồn vốn… Vì vậy, mới chỉ có đoạn Tân Vạn - Bình Chuẩn dài hơn 16 km đã hoàn thành.