Nắng nóng kỷ lục, doanh nghiệp điện thắng lớn nhưng cổ phiếu vẫn 'ì ạch'

Những khoản lãi đột biến

Theo thống kê của Nhadautu.vn, nhiều doanh nghiệp điện ghi nhận lợi nhuận bứt phá trong quý đầu năm. Nổi bật, Tổng công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam – PV Power (mã: POW) công bố BCTC hợp nhất quý I/2026 với doanh thu tăng 51% lên 12.327 tỷ đồng, lãi sau thuế đạt 1.300 tỷ đồng, tăng 175%. Đây là mức lợi nhuận cao nhất của tổng công ty kể từ quý II/2018.

Tại PV Power, dù chịu ảnh hưởng từ chi phí nhiên liệu (khí và than) tăng cao dưới tác động của căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, biên lợi nhuận gộp vẫn cải thiện mạnh từ 10% cùng kỳ lên 15% trong quý này, qua đó giúp lãi gộp tăng 2,2 lần lên 1.804 tỷ đồng.

Đơn vị thành viên của PV Power là CTCP Điện lực Dầu khí Nhơn Trạch 2 (mã: NT2) cũng báo cáo doanh thu quý I tăng 52% lên 2.171,6 tỷ đồng và lãi sau thuế gấp 4,9 lần lên 180 tỷ đồng. Sản lượng điện thương phẩm tăng 61%, chi phí khấu hao giảm 78% và thu nhập tài chính tăng 85% là những yếu tố giúp nhà máy Nhơn Trạch 2 ghi nhận lợi nhuận tăng mạnh trong quý đầu năm.

Tổng công ty Phát điện 3 – EVNGENCO 3 (mã: PGV) cũng công bố lợi nhuận sau thuế quý I đạt 738 tỷ đồng, gấp 7,3 lần cùng kỳ năm trước. Khác với hai đơn vị kể trên, doanh thu của tổng công ty giảm nhẹ so với cùng kỳ nhưng giá vốn giảm mạnh hơn, giúp biên lợi nhuận gộp cải thiện từ 8,4% lên 11%, lợi nhuận gộp tăng 28% lên 1.147 tỷ đồng.

Đồng thời, hoạt động tài chính được cải thiện đáng kể khi mức lỗ giảm mạnh từ 674 tỷ đồng xuống 95 tỷ đồng. Tổng công ty ghi nhận 159 tỷ đồng cổ tức, lợi nhuận được chia, cải thiện so với mức 5,4 tỷ đồng của quý I/2025. Trong khi đó, chi phí lãi vay giảm từ 451 tỷ đồng xuống 332 tỷ đồng và lỗ chênh lệch tỷ giá giảm từ 272 tỷ đồng xuống còn 695 triệu đồng.

Nhiều doanh nghiệp khác trong ngành cũng ghi nhận lợi nhuận quý đầu năm khả quan như CTCP Cơ Điện Lạnh (tăng 15%), Tập đoàn PC1 (tăng 86%), Nhiệt điện Phả Lại (tăng 83%), CTCP Thủy điện Thác Bà (tăng 100%)...

Riêng Điện Gia Lai (mã: GEG) báo lãi quý I giảm 57% so với cùng kỳ năm trước xuống 264 tỷ đồng. Tuy nhiên, nguyên nhân chủ yếu là do quý I/2025 doanh nghiệp ghi nhận khoản doanh thu bổ sung từ Nhà máy Điện gió Tân Phú Đông I cho giai đoạn 2023-2024, tạo nền lợi nhuận cao đột biến. Trong khi đó, mức lợi nhuận theo quý thông thường của Điện Gia Lai chỉ dao động quanh vài chục tỷ đồng.

Tiêu thụ điện liên tiếp lập đỉnh trong nắng nóng kỷ lục

Một trong những động lực thúc đẩy kết quả kinh doanh khả quan của nhóm điện trong quý đầu năm là nhu cầu tiêu thụ điện tăng mạnh.

Theo báo cáo của MBS, sản lượng điện toàn quốc trong quý I tăng 7,2% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, sản lượng thủy điện tăng nhẹ khi lượng mưa duy trì ở mức trung bình lịch sử, chỉ một số khu vực miền Trung ghi nhận mức cao hơn. Sản lượng điện khí tăng 17% từ nền thấp, các nhà máy sử dụng khí (Phú Mỹ, Nhơn Trạch 1 và 2) phục hồi rõ rệt, đồng thời Nhơn Trạch 3 và 4 cũng đóng góp bổ sung vào sản lượng. Đối với điện than, sản lượng huy động gần như đi ngang trong quý I.

Bước sang quý II, ngành điện đối mặt áp lực lớn khi bước vào cao điểm mùa khô và nắng nóng. Nhu cầu tiêu thụ điện được dự báo tăng cao, đặc biệt tại các khu công nghiệp và đô thị lớn.

Trong tháng 5, thời tiết nắng nóng diễn ra trên diện rộng, nhiệt độ ngoài trời tại khu vực miền Bắc có thời điểm lên tới 40-42 độ C. Theo đó, Công ty TNHH MTV Vận hành Hệ thống điện và Thị trường điện Quốc gia (NSMO) nhiều lần cho biết, dưới tác động của hiệu ứng tích tụ nhiệt kéo dài, nhu cầu tiêu thụ điện tiếp tục tăng mạnh. Phụ tải của hệ thống điện quốc gia và khu vực miền Bắc đã đồng loạt xác lập kỷ lục mới về cả công suất cực đại lẫn sản lượng tiêu thụ trong năm 2026.

Theo dự báo của Trung tâm Khí tượng Thủy văn Quốc gia, El Nino có xác suất tới 95% quay trở lại từ tháng 6, kéo theo nguy cơ nắng nóng gia tăng, nhiệt độ tăng cao và thời tiết cực đoan diễn biến khó lường trong mùa hè năm nay. Điều này có thể khiến nhu cầu tiêu thụ điện tiếp tục duy trì ở mức cao.

Diễn biến trên được kỳ vọng sẽ hỗ trợ kết quả kinh doanh của các doanh nghiệp điện. Tuy nhiên, căng thẳng địa chính trị, đặc biệt là xung đột tại Trung Đông, vẫn tiềm ẩn nguy cơ làm gia tăng chi phí vận chuyển và nhiên liệu đầu vào như than, dầu, khí cũng như thiết bị năng lượng.

MBS cho biết giá khí nội địa duy trì quanh mức 8,5-9 USD/MMBtu trong hai tháng đầu năm và có khả năng tăng từ tháng 3 do giá dầu thế giới leo thang. Giá LNG châu Á cũng tăng gần gấp đôi từ đầu năm, lên vùng 18-19 USD/MMBtu, gây áp lực lên giá bán điện khí. Trong khi đó, giá than duy trì tương đối ổn định trong hai tháng đầu năm nhưng sau khi xung đột Trung Đông bùng phát, giá than nhập khẩu đã tăng khoảng 30%.

Dù được hỗ trợ bởi kết quả kinh doanh tích cực trong quý I và triển vọng nhu cầu điện tăng cao trong mùa nắng nóng, nhóm cổ phiếu điện vẫn chưa thu hút được dòng tiền mạnh. Thực tế, nhiều cổ phiếu lớn đều giảm giá hoặc đi ngang trong những tháng gần đây. Như PGV giảm từ vùng 26.000 đồng/cp đầu tháng 3 xuống 23.100 đồng/cp, POW cũng giảm từ 16.550 đồng/cp xuống 13.550 đồng/cp, GEG rớt từ vùng 17.000 đồng/cp xuống 13.950 đồng/cp,…

Tuy nhiên, nếu nhu cầu điện tiếp tục duy trì ở mức cao và kết quả kinh doanh quý II ghi nhận tăng trưởng như kỳ vọng, nhóm cổ phiếu điện có thể trở thành tâm điểm chú ý của thị trường trong thời gian tới. Ngược lại, áp lực từ giá nhiên liệu đầu vào tăng mạnh vẫn là rủi ro lớn cần theo dõi.