Có thể áp thuế 4 mức doanh thu đối với hộ kinh doanh

Thực hiện Nghị quyết 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân của Bộ Chính trị, Nghị quyết 198/2025/QH15 của Quốc hội về cơ chế phát triển kinh tế tư nhân và Nghị quyết 138/NQ-CP của Chính phủ về chủ trương xóa bỏ thuế khoán từ năm 2026, ngành thuế dự kiến sẽ phân loại hộ kinh doanh (HKD), cá nhân kinh doanh (CNKD) theo doanh thu để áp dụng phương pháp quản lý.

Hiện nay, các HKD đang nộp lệ phí môn bài, thuế giá trị gia tăng (GTGT) và thuế thu nhập cá nhân (TNCN). Nghị quyết 198/2025/QH15 của Quốc hội đã quy định chấm dứt thu, nộp lệ phí môn bài từ ngày 1/1/2026. Như vậy, khi không áp dụng phương pháp khoán thuế thì HKD, CNKD vẫn nộp thuế GTGT và thuế TNCN.

Thông tin tại buổi họp báo thường kỳ quý II/2025 của Bộ Tài chính chiều 2/7, Phó cục trưởng Cục Thuế Mai Sơn cho biết, tại hồ sơ lấy ý kiến Luật Quản lý thuế (thay thế) đang dự kiến sẽ phân HKD, CNKD làm 4 nhóm để quản lý.

Trong đó, nhóm 1 dự kiến sẽ gồm các HKD, CNKD có doanh thu dưới ngưỡng chịu thuế (tức dưới 200 triệu đồng/năm), áp dụng từ 2026. Nhóm 2 là các HKD, CNKD có doanh thu từ 200 triệu đồng đến dưới 1 tỷ đồng/năm.

2 nhóm này được khuyến khích sử dụng hóa đơn điện tử (HĐĐT) sau khi bỏ thuế khoán. Trong đó, nhóm 2 dự kiến sẽ có lộ trình áp dụng HĐĐT có mã của cơ quan thuế hoặc HĐĐT khởi tạo từ máy tính tiền từ năm 2027 - 2028.

Ngoài ra, hai nhóm này dự kiến được đề xuất sẽ chỉ phải sử dụng sổ kế toán rất đơn giản để ghi chép thu chi theo mẫu (phần mềm) của Bộ Tài chính.

Nhóm 3 là các hộ, CNKD trong lĩnh vực nông nghiệp, công nghiệp, xây dựng có doanh thu 1 - 3 tỷ đồng/năm và lĩnh vực thương mại, dịch vụ có doanh thu 1 - 10 tỷ đồng/năm. Còn lại là nhóm 4, có doanh thu trên 10 tỷ đồng.

Với việc phân chia nhóm như trên, thì nhóm 3 và nhóm 4 thuộc diện bắt buộc sử dụng HĐĐT có mã của cơ quan thuế hoặc HĐĐT khởi tạo từ máy tính tiền khi bán lẻ hàng hóa dịch vụ. Trong đó, nhóm 3 dự kiến sẽ thực hiện chế độ kế toán đơn giản. Còn nhóm 4 dự kiến sẽ thực hiện các chế độ kế toán như các doanh nghiệp vừa và nhỏ đã được quy định.

Ngoài ra, cơ quan thuế dự kiến đề xuất tăng mức ngưỡng doanh thu không chịu thuế GTGT và thuế TNCN lên ít nhất gấp đôi mức 200 triệu đồng/năm. Đồng thời sửa đổi tỷ lệ % thuế TNCN cho hộ, CNKD phân biệt theo quy mô doanh thu; kiến nghị sửa đổi các chính sách pháp luật liên quan nhằm hỗ trợ hộ, CNKD phát triển.

Theo ông Mai Sơn, các nội dung nêu trên mới chỉ là dự kiến. Quá trình thực hiện từ nay đến năm 2026, trên cơ sở các ý kiến đóng góp của người nộp thuế, các hiệp hội tư vấn thuế, ý kiến chỉ đạo của các cấp có thẩm quyền, Cục Thuế sẽ phối hợp với các đơn vị thuộc Bộ Tài chính (Cục Giám sát quản lý chính sách thuế, phí lệ phí, Cục Giám sát kế toán và kiểm toán, Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể…) để báo cáo Bộ Tài chính báo cáo cấp có thẩm quyền quy định mức tỷ lệ/thuế suất cũng như phương pháp khai thuế phù hợp với thực tế hoạt động kinh doanh của HKD, CNKD; phù hợp với lộ trình chuyển đổi số nhằm minh bạch công tác quản lý thuế đối với HKD, CNKD bằng cách kết hợp chính sách, công nghệ.

Luật Quản lý thuế (sửa đổi) dự kiến trình Quốc hội tại kỳ họp thứ 10 (tháng 10/2025). Mục tiêu là thu đúng, thu đủ, không tạo gánh nặng nhưng vẫn chống thất thu và tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh.