Cảnh báo một số yếu tố khiến lạm phát tăng cao

MINH NHUNG
13:40 03/06/2021

“Nhập khẩu lạm phát”, một số mặt hàng tăng giá khá cao, sự chuyển động của dòng tiền trên thị trường… là những yếu tố lưu ý nhằm kiểm soát tốc độ tăng chỉ số giá tiêu dùng năm 2021.

ho-tro-doanh-nghiep-ban-le-noi-khoang-cach-chinh-sach-voi-thuc-tien1465327739

Chỉ số Giá tiêu dùng (CPI) bình quân 5 tháng đầu năm 2021 tăng 1,29% so với cùng kỳ năm 2020, thấp hơn tốc độ tăng tương ứng của nhiều năm trước (năm 2020: tăng 4,39%; năm 2019: tăng 2,74%; năm 2018: tăng 3,01%; năm 2017: tăng 4,47%; năm 2016: tăng 1,59%…).

Trong 5 tháng qua, có 9 nhóm mặt hàng tăng giá, nhưng chỉ có 2 nhóm tăng cao hơn tốc độ chung (giao thông tăng 7,98%, nhà ở và vật liệu xây dựng tăng 1,8%). Lạm phát cơ bản bình quân 5 tháng năm nay thấp hơn cùng kỳ năm trước (0,82% so với 2,88%) và thấp hơn tốc độ tăng tương ứng về CPI bình quân trong 5 tháng năm nay (0,82% so với 1,29%).

Tuy nhiên, bên cạnh đó, cũng có một số vấn đề cần cảnh báo về lạm phát trong thời gian tới.

Thứ nhất, là “nhập khẩu lạm phát”. Lạm phát trên thế giới có nguyên nhân chủ yếu từ lượng tiền “khủng” do các nền kinh tế lớn “bơm” ra trong hơn 1 năm qua, từ khi Covid-19 bùng phát (ước tính trên 20.000 tỷ USD, bằng GDP của nước Mỹ và bằng khoảng 1/4 GDP toàn cầu). Tình trạng lạm phát trên thế giới khiến giá nhập khẩu hàng hóa, dịch vụ của Việt Nam tăng, làm cho chi phí đẩy - một yếu tố của lạm phát trong nước - tăng theo.

Thứ hai, là những yếu tố lạm phát trong nước.

Trong 5 tháng đầu năm, một số mặt hàng có tốc độ tăng CPI khá cao. Lương thực sau 5 tháng đã tăng 2,52%, bình quân 5 tháng tăng 5,75% (chủ yếu do giá gạo xuất khẩu bình quân 5 tháng đầu năm 2021 tăng 12%); giao thông sau 5 tháng tăng 7,98%; giáo dục bình quân 5 tháng tăng 4,08% (chủ yếu do nhiều trường đại học đã thực hiện tự chủ về tài chính và một số địa phương, một số trường ngoài công lập tăng học phí đối với học sinh phổ thông, nhất là lớp 10 chuyên).

Kim ngạch xuất khẩu 5 tháng đầu năm tăng thấp hơn nhập khẩu (30,7% so với 36,4%). Diễn biến đó chứng tỏ, quan hệ giữa sản xuất và sử dụng GDP bước đầu có sự thay đổi theo hướng sử dụng GDP tăng cao hơn so với sản xuất GDP. Tuy sử dụng tăng cao hơn sản xuất cũng góp phần tăng sản xuất, nhưng diễn biến đó cũng là yếu tố tác động đến lạm phát.

Một biểu hiện khác là tốc độ tăng tổng mức bán lẻ hàng hóa, dịch vụ tiêu dùng (đã loại trừ yếu tố giá) có xu hướng cao lên so với cùng kỳ năm 2020 (5 tháng đầu năm 2021 tăng 6,27%). Quan hệ cung - cầu đối với một số nhóm/mặt hàng cụ thể đã có sự thay đổi theo hướng tổng cầu tăng cao hơn so với tổng cung.

Yếu tố trực tiếp, yếu tố cuối cùng để lạm phát biểu hiện ra là tiền tệ - tín dụng. Tốc độ tăng tổng phương tiện thanh toán cao hơn tốc độ tăng tín dụng. Tăng trưởng tín dụng quý I/2021 đạt 2,93% (cao hơn mức 1,21% của cùng kỳ năm 2020). Dư nợ tín dụng đã lên tới 9,46 triệu tỷ đồng, bằng 150,4% GDP năm 2020. Tốc độ tăng huy động thấp hơn nhiều so với tốc độ tăng dư nợ tín dụng (tính đến ngày 19/3/2021 tăng 0,54%) và thấp hơn nhiều so với tốc độ tăng tương ứng 2,28% của cùng kỳ 7 năm trước đó, tính từ năm 2015).

Điều đó chứng tỏ, tiền từ ngân hàng ra thị trường nhiều hơn tiền từ thị trường vào ngân hàng, tạo sức ép tăng giá hàng hóa, dịch vụ tiêu dùng. Diễn biến này do 2 yếu tố chủ yếu là lãi suất tiết kiệm giảm, hiện ở mức rất thấp (đã chuyển từ thực dương trong mấy năm trước sang gần như thực âm) và sự chuyển động của dòng tiền trên thị trường.

Cụ thể, một lượng tiền khá lớn của xã hội từ các nguồn đã đổ dồn vào bất động sản, làm giá bất động sản tăng nhanh, tăng lớn, tăng trên phạm vi rộng. Bên cạnh đó, một lượng tiền lớn được đưa vào thị trường chứng khoán (gần đây lên tới trên 27.000 tỷ đồng - 28.000 tỷ đồng/phiên). Nếu giá bất động sản, điểm số chứng khoán vượt đỉnh sang bên kia dốc, thì “bong bóng” sẽ vỡ, một lượng tiền ở thị trường này sẽ gây áp lực lớn lên giá hàng hóa, tiêu dùng và khiến lạm phát tăng cao.

(Theo Đầu tư)

  • Cùng chuyên mục
TTC AgriS hợp tác Đại học Công nghệ Nanyang thúc đẩy R&D công nghệ và đổi mới

TTC AgriS hợp tác Đại học Công nghệ Nanyang thúc đẩy R&D công nghệ và đổi mới

TTC AgriS (Công ty CP Thành Thành Công - Biên Hòa, HOSE: SBT) vừa thực hiện một ký kết quan trọng với Đại học Công nghệ Nanyang (NTU), trở thành thành viên của Singapore Agri-Food Innovation Lab (SAIL). Ký kết diễn ra ngày 26/3 vừa qua, dưới chứng kiến của Thủ tướng Việt Nam và Singapore.

Doanh nghiệp - 29/03/2025 14:53

Techcombank tiên phong quản trị doanh nghiệp theo tiêu chuẩn quốc tế

Techcombank tiên phong quản trị doanh nghiệp theo tiêu chuẩn quốc tế

Vừa qua, Ngân hàng TMCP Kỹ Thương (Techcombank) vinh dự là một trong Top 50 doanh nghiệp niêm yết có điểm quản trị công ty tốt nhất năm 2024 tại Diễn đàn thường niên về Quản trị doanh nghiệp lần thứ 7 (AF7).

Doanh nghiệp - 29/03/2025 11:03

Elon Musk bán X cho xAI với giá 33 tỷ USD

Elon Musk bán X cho xAI với giá 33 tỷ USD

Elon Musk đã bán trang mạng xã hội X cho công ty trí tuệ nhân tạo xAI của chính mình trong một thỏa thuận bằng cổ phiếu trị giá 33 tỷ USD, tỷ phú này tuyên bố vào hôm thứ sáu.

Thị trường - 29/03/2025 08:41

Giá vàng và giá đồng liên tục tăng cao, vì sao?

Giá vàng và giá đồng liên tục tăng cao, vì sao?

Giá vàng tương lai đã tăng lên mức kỷ lục mới vào hôm thứ Sáu khi các mối đe dọa về thuế quan làm dấy lên lo ngại về một cuộc chiến thương mại leo thang.

Thị trường - 29/03/2025 08:26

Blackstone cân nhắc việc nắm giữ cổ phần nhỏ trong TikTok Hoa Kỳ

Blackstone cân nhắc việc nắm giữ cổ phần nhỏ trong TikTok Hoa Kỳ

Blackstone đang đánh giá việc đầu tư một khoản nhỏ vào hoạt động của TikTok tại Hoa Kỳ, theo hai người quen thuộc với vấn đề.

Thị trường - 29/03/2025 08:11

Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump: Đàm phán thuế quan sẽ diễn ra sau ngày 2/4

Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump: Đàm phán thuế quan sẽ diễn ra sau ngày 2/4

Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump cho biết hôm thứ Sáu rằng ông sẵn sàng thực hiện các thỏa thuận với các quốc gia muốn tránh thuế quan của Hoa Kỳ nhưng các thỏa thuận đó sẽ phải được đàm phán sau khi chính quyền của ông công bố thuế quan đối ứng vào ngày 2/4.

Thị trường - 29/03/2025 07:49

VietinBank dành 60.000 tỷ đồng ưu đãi lãi suất, tiếp sức doanh nghiệp xuất nhập khẩu

VietinBank dành 60.000 tỷ đồng ưu đãi lãi suất, tiếp sức doanh nghiệp xuất nhập khẩu

Với quy mô lên đến 60.000 tỷ đồng và mức lãi suất vay đặc biệt hấp dẫn, gói Lãi suất vàng hứa hẹn sẽ là bệ đỡ chắp cánh cho thành công doanh nghiệp xuất nhập khẩu trong năm 2025.

Doanh nghiệp - 28/03/2025 15:25

Hệ sinh thái số dành cho doanh nghiệp của TPBank liên tục được vinh danh

Hệ sinh thái số dành cho doanh nghiệp của TPBank liên tục được vinh danh

Hệ sinh thái số tích hợp, hiện đại của TPBank dành cho khách hàng doanh nghiệp đã được đánh giá cao tại khuôn khổ giải thưởng thường niên do The Asian Banker tổ chức. Giải thưởng tiếp tục là minh chứng cho nỗ lực không ngừng của TPBank trong việc tối ưu trải nghiệm và nâng cao hiệu quả vận hành cho khách hàng doanh nghiệp.

Doanh nghiệp - 28/03/2025 15:25

BIDV nhận trọn bộ giải thưởng danh giá từ The Asian Banker

BIDV nhận trọn bộ giải thưởng danh giá từ The Asian Banker

Ngày 27/3/2025 tại Hà Nội, BIDV tiếp tục thiết lập cột mốc mới trên hành trình một thập kỷ dẫn đầu với cú đúp giải thưởng từ The Asian Banker: Ngân hàng có sản phẩm vay nhà ở tốt nhất Việt Nam lần thứ 6 và Ngân hàng có dịch vụ Private Banking tốt nhất Việt Nam 3 năm liên tiếp.

Doanh nghiệp - 28/03/2025 15:17

Chung tay đưa dịch vụ công trực tuyến đến gần hơn với người dân, doanh nghiệp

Chung tay đưa dịch vụ công trực tuyến đến gần hơn với người dân, doanh nghiệp

Mới đây, Trung tâm PVHCC và Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) đã ký kết Thỏa thuận hợp tác toàn diện hỗ trợ, cung ứng dịch vụ công trực tuyến, kỹ năng số và các tiện ích của Đề án 06/CP.

Doanh nghiệp - 28/03/2025 15:16

The Cosmopolitan: Điểm đến của dòng tiền đầu tư liên vùng

The Cosmopolitan: Điểm đến của dòng tiền đầu tư liên vùng

Sở hữu vị trí chiến lược giữa hai sân bay quốc tế Nội Bài hiện hữu và Gia Bình (Bắc Ninh) trong tương lai, đồng thời kề cận Grand Expo – trung tâm triển lãm quốc tế sôi động bậc nhất khu vực. The Cosmopolitan nhanh chóng trở thành lựa chọn ưu tiên trong danh mục đầu tư bất động sản của giới đầu tư sành sỏi.

Doanh nghiệp - 28/03/2025 15:14

Thái Lan đặt mục tiêu giảm thặng dư thương mại với Hoa Kỳ xuống còn 20 tỷ USD

Thái Lan đặt mục tiêu giảm thặng dư thương mại với Hoa Kỳ xuống còn 20 tỷ USD

Một viên chức của Bộ Công nghiệp Thái Lan cho biết hôm thứ Sáu rằng Thái Lan đang đặt mục tiêu giảm thặng dư thương mại với Hoa Kỳ xuống còn 20 tỷ USD bằng cách nhập khẩu thêm các sản phẩm của Hoa Kỳ.

Thị trường - 28/03/2025 14:04

1.000 ô tô điện VinFast cho thuê để phát triển du lịch xanh ở Đà Nẵng

1.000 ô tô điện VinFast cho thuê để phát triển du lịch xanh ở Đà Nẵng

Green Future (GF - tên trước đây là FGF) đã ký kết thỏa thuận cho CTCP Địa ốc First Real thuê 1.000 ô tô điện VinFast để phát triển mô hình du lịch xanh ở Đà Nẵng.

Thị trường - 28/03/2025 13:16

22 năm PVFCCo – Phú Mỹ: Mạnh mẽ vươn mình trong kỷ nguyên mới

22 năm PVFCCo – Phú Mỹ: Mạnh mẽ vươn mình trong kỷ nguyên mới

Hơn hai thập kỷ hình thành và phát triển, Tổng công ty Phân bón và Hóa chất Dầu khí (PVFCCo - PHÚ MỸ) đã khẳng định vị thế vững chắc trong ngành công nghiệp phân bón và hóa chất Việt Nam.

Doanh nghiệp - 28/03/2025 08:40

Gạo thêm cơ hội vào Mỹ, sầu riêng gặp khó ở Trung Quốc

Gạo thêm cơ hội vào Mỹ, sầu riêng gặp khó ở Trung Quốc

Xuất khẩu sầu riêng vừa mới khởi sắc lại tiếp tục vướng chất cấm vàng O ở Trung Quốc. Ngược lại, gạo đang có cơ hội lớn ở thị trường Mỹ.

Thị trường - 28/03/2025 07:54

Hoa Kỳ đề xuất thỏa thuận khoáng sản 'rộng hơn' với Ukraine

Hoa Kỳ đề xuất thỏa thuận khoáng sản 'rộng hơn' với Ukraine

Theo ba người quen thuộc với các cuộc đàm phán đang diễn ra và bản tóm tắt dự thảo đề xuất mà Reuters có được, Chính quyền Trump đề xuất một thỏa thuận khoáng sản mới, mở rộng hơn với Ukraine.

Thị trường - 28/03/2025 07:52