Vướng Nghị định 116, ô tô nhập khẩu về Việt Nam sụt giảm mạnh

Theo Tổng cục Hải quan, quý I/2018, mặc dù thuế suất nhập khẩu ô tô dưới 9 chỗ ngồi có xuất xứ từ các nước ASEAN được điều chỉnh về 0% từ ngày 1/1/2018 nhưng do tác động của Nghị định 116/2017/NĐ-CP nên lượng ô tô nguyên chiếc các loại nhập khẩu về Việt Nam trong quý đầu tiên của năm 2018 giảm mạnh so với cùng thời gian năm 2017.

Số liệu Thống kê Hải quan mới nhất ghi nhận trong quý I/2018, tổng lượng xe ô tô nguyên chiếc các loại nhập về Việt Nam đạt 4,2 nghìn chiếc, giảm 84% so với cùng kỳ năm 2017. Trong đó, xe ô tô dưới 9 chỗ ngồi chỉ là 3,1 nghìn chiếc, giảm 80,8% và ô tô tải là 839 chiếc, giảm 90,4%.

Nghị định 116 về kinh doanh lắp ráp, sản xuất và nhập khẩu ôtô ban hành cuối năm 2017, có hiệu lực từ tháng 1/2018 quy định, xe nhập khẩu phải có Giấy chứng nhận chất lượng kiểu loại (VTA) do nước ngoài cấp và mỗi lô hàng đều phải kiểm định một mẫu xe.

Quy định này được cho rằng, gây rào cản rất lớn cho ô tô nhập khẩu về Việt Nam, nhiều doanh nghiệp cho rằng “rất khó” để thực hiện được.

Trong đó, nhập khẩu xe ô tô dưới 9 chỗ ngồi chủ yếu có xuất xứ từ Thái Lan với hơn 2,9 nghìn chiếc, chiếm tỷ trọng hơn 95%.

Theo số liệu phân tích của cơ quan hải quan, trong giai đoạn 2011-2017 nhu cầu nhập khẩu và tiêu thụ ô tô nguyên chiếc các loại của Việt Nam ngày càng tăng cao và đạt đỉnh điểm trong các năm 2015 và năm 2016 với bình quân gần 120 nghìn chiếc/năm. Tuy nhiên, năm 2017 giảm, nhập khẩu của cả nước đạt hơn 97 nghìn chiếc, giảm 13,6% so với một năm trước đó.

Giá bình quân ô tô nhập khẩu cán mốc 22.000 USD/chiếc

Tổng cục Hải quan cho biết, về phân khúc thị trường, ô tô nguyên chiếc các loại nhập khẩu về Việt Nam trong những năm qua chủ yếu là ô tô nguyên chiếc dưới 9 chỗ ngồi và ô tô tải. Tính bình quân giai đoạn 2011-2017, tỷ trọng nhập khẩu hai loại xe ô tô này chiếm tới 86% trong tổng lượng ô tô nguyên chiếc các loại; còn lại 14% là ô tô chuyên dụng và ô tô trên 9 chỗ ngồi.

Tỷ trọng nhập khẩu xe ô tô dưới 9 chỗ ngồi có chiều hướng giảm dần, bên cạnh đó nhập khẩu xe ô tô tải lại có xu hướng tăng cao. Nếu như những năm đầu giai đoạn 2011-2017, nhập khẩu xe ô tô dưới 9 chỗ ngồi chiếm tỷ trọng lớn nhất thì gần đây nhập khẩu xe ô tô tải lại chiếm ngôi vị trí đầu.

Ô tô từ 9 chỗ ngồi trở xuống: Lượng nhập khẩu vào Việt Nam của xe ô tô loại này giai đoạn 2011-2017 bình quân đạt hơn 33 nghìn chiếc/năm. Trong năm 2015, đánh dấu cột mốc nhập khẩu xe ô tô dưới 9 chỗ ngồi đạt mức kỷ lục trong cả giai đoạn với 51,4 nghìn chiếc. Trong năm 2016, cả nước nhập khẩu giảm xuống còn 50,6 nghìn chiếc. Bước sang năm 2017, nhập khẩu lượng xe ô tô dưới 9 chỗ ngồi tiếp tục giảm còn 38,8 nghìn chiếc.

Từ năm 2011 đến năm 2015, đơn giá bình quân khai báo nhập khẩu xe ô tô dưới 9 chỗ ngồi dao động quanh con số hơn 11 nghìn USD/chiếc. Bước sang năm 2016 giá xe nhỉnh hơn, đạt 14 nghìn USD/chiếc và năm 2017 giá xe đạt hơn 18 nghìn chiếc, mức cao nhất cả giai đoạn. Trong quý I/2018, giá nhập khẩu tiếp tục tăng cao với bình quân hơn 22 nghìn USD/chiếc.

Có sự chuyển dịch nhẹ về xuất xứ của xe ô tô dưới 9 chỗ ngồi cho Việt Nam. Những năm đầu giai đoạn 2011-2017, nhập khẩu vào Việt Nam chủ yếu là xe có xuất xứ từ Hàn Quốc, Ấn Độ, Thái Lan và Nhật Bản. Bước sang năm cuối giai đoạn, trong năm 2017 nhập khẩu xe ô tô dưới 9 chỗ ngồi từ Inđônêxia tăng cao đột biến và có thị phần lớn nhất tại Việt Nam.

Số liệu thống kê cho thấy, tình hình nhập khẩu xe ô tô tải của Việt Nam ngày càng tăng cao. Những năm khởi đầu giai đoạn 2011-2017 mới dừng lại ở con số bình quân hơn 17 nghìn chiếc/năm, bước sang năm 2015 đạt mức cao kỷ lục với gần 49 nghìn chiếc, năm 2016 giảm nhẹ còn 47,2 nghìn chiếc và đến năm 2017 con số là 45 nghìn chiếc. Trong quý I/2018, cả nước chỉ nhập khẩu 839 chiếc, giảm 90,4% so với cùng kỳ năm trước.

Đơn giá bình quân nhập khẩu xe ô tô tải vào Việt Nam trong cả giai đoạn 2011-2017 dao động quanh khoảng 25 nghìn USD/chiếc, tuy nhiên năm 2016 và năm 2017 giá thấp nhất trong cả giai đoạn chỉ nhỉnh hơn 20 nghìn USD/chiếc.

Xe Thái Lan chiếm lĩnh thị trường Việt

Theo Tổng cục Hải quan, xuất xứ của xe ô tô tải vào Việt Nam ổn định trong cả giai đoạn 2011-2017,chủ yếu xuất xứ từ Thái Lan, từ Trung Quốc, từ Hàn Quốc, từ In đô nê xi a. Một vài năm gần đây, có xe tải xuất xứ từ Ấn Độ và Nga.

Xe ô tô trên 9 chỗ ngồi: Bình quân những năm đầu giai đoạn 2011-2017, lượng xe loại này nhập khẩu vào Việt Nam chỉ khoảng gần 200 chiếc/năm, năm 2013 tăng lên với hơn 600 chiếc, năm 2014 nhập hơn 900 chiếc. Bước sang năm 2015, nhập khẩu loại xe này đạt kỷ lục với hơn 1,2 nghìn chiếc, sau đó giảm trong năm 2016 và năm 2017 với mức lần lượt là 865 chiếc và 745 chiếc. Trong quý I/2018, cả nước chỉ nhập khẩu 67 chiếc, giảm 47% so với cùng kỳ năm 2016.

Đơn giá khai báo nhập khẩu xe ô tô trên 9 chỗ ngồi vào Việt Nam trong cả giai đoạn dao động quanh khoảng 28 nghìn USD/chiếc.

Loại xe nguyên chiếc này nhập khẩu vào Việt Nam chủ yếu từ 3 xuất xứ sau: Nhật Bản, Hàn Quốc và Trung Quốc.

Ô tô loại khác (ô tô chuyên dụng): Từ năm 2011 đến năm 2013, mỗi năm Việt Nam nhập khẩu chỉ khoảng hơn 3 nghìn chiếc xe ô tô nguyên chiếc chuyên dụng. Năm 2014, nhập khẩu tăng cao đột biến đạt hơn 11 nghìn chiếc và tiếp tục đạt mức kỷ lục trong năm 2015 với gần 24 nghìn chiếc. Năm 2016 giảm còn gần 14 nghìn chiếc và tiếp tục giảm trong năm 2017 còn gần 13 nghìn chiếc. Trong quý I/2018, cả nước nhập khẩu 207 chiếc, giảm 17,7% so với cùng kỳ năm trước.

Đơn giá bình quân nhập khẩu xe ô tô chuyên dụng vào Việt Nam trong cả giai đoạn 2011-2017 dao động quanh khoảng 40 nghìn USD-50 nghìn USD/chiếc (trừ năm 2013 khoảng 60 nghìn USD/chiếc). Giá bình quân xe ô tô chuyên dụng thường cao nhất trong tất cả các loại xe ô tô nguyên chiếc nhập khẩu vào Việt Nam trong những năm qua.

Xe ô tô chuyên dụng nhập khẩu về Việt Nam những năm 2011-2014 chủ yếu có xuất xứ từ Trung Quốc, Hàn Quốc, Hoa Kỳ và Nhật Bản. Kể từ năm 2015 trở lại đây, xuất hiện thêm các xe chuyên dụng xuất xứ từ Mêxicô và năm 2017, xe này chiếm thị phần lớn nhất về xe nhập khẩu tại thị trường Việt Nam.

Bài liên quan

Tuần qua lượng ô tô nhập khẩu về Việt Nam tăng mạnh nhất kể từ đầu năm

Chưa xem xét luật thuế tài sản nhà, ô tô đến hết... 2019

Điểm danh những loại ô tô có thể “dính” thuế tài sản ở Việt Nam

Tháng 3/2018: Mỗi ngày có hơn 700 ô tô được tiêu thụ ở Việt Nam