SGI Capital: Thị trường chứng khoán tiềm ẩn nhiều rủi ro

Báo cáo của SGI Capital cho thấy thị trường toàn cầu đang ở trong giai đoạn chuyển giao giữa lạc quan khi kinh tế tăng trưởng và Cục dự trữ liên bảng Mỹ (Fed) sắp hạ lãi suất sang lo ngại suy thoái. Lượng việc làm mới giảm cũng như số lao động bị sa thải tăng tháng 8 đang tiếp tục củng cố xu hướng tăng của thất nghiệp.

Ở giai đoạn cuối mỗi chu kỳ tăng trưởng dài, nền kinh tế thường chuyển dần từ tăng trưởng mạnh sang giai đoạn suy giảm tăng trưởng và kết thúc bằng suy thoái. Các nền kinh tế lớn Mỹ, Trung Quốc và EU đều đang trải qua giai đoạn suy giảm tăng trưởng và rủi ro suy thoái đã tăng dần lên trong vài tháng qua. Tuy vậy, rủi ro suy thoái chỉ được thị trường trái phiếu và hàng hóa cơ bản (dầu, thép) phản ánh rõ nét còn thị trường cổ phiếu và trái phiếu doanh nghiệp Mỹ gần như chưa chuẩn bị cho rủi ro này (theo Bloomberg).

SGI Capital cho biết trong giai đoạn kinh tế sắp bước vào suy thoái, lãi suất thường hạ và thậm chí giảm mạnh, nhưng dòng tiền vẫn tránh các tài sản rủi ro và chảy mạnh sang kênh trú ẩn an toàn như vàng, trái phiếu và tiền mặt.

Sau nhiều năm tháng dài, dòng tiền đầu tư và đầu cơ tập trung tìm kiếm lợi nhuận trong các kênh rủi ro như cổ phiếu, trái phiếu doanh nghiệp, bất động sản, tiền ảo…. Suy thoái là rủi ro đủ lớn để kích hoạt sự đảo chiều dòng tiền ồ ạt rút khỏi các kênh tài sản trên. Nhu cầu bảo toàn vốn và giảm đòn bẩy tài chính sẽ được ưu tiên, bởi trong suy thoái, không mất là đã được rất nhiều.

“Với các công cụ tài chính đòn bẩy cao ngày càng phổ biến hiện nay, vòng xoáy đi xuống khi xảy ra dễ dẫn tới những đợt bán tháo nhanh và mạnh ngoài biên độ dao động thông thường. Đầu tháng 8, TTCK Nhật giảm 20% chỉ sau 3 phiên bán tháo kích hoạt ‘margin call’ của nhà đầu tư vay Yên mua cổ phiếu. Quá trình hạ đòn bẩy tài chính diễn ra trong suy thoái có thể tạo nên nhiều biến động mạnh tương tự trên các kênh tài sản”, SGI Capital đánh giá.

TTCK Việt Nam tiềm ẩn nhiều rủi ro

Thị trường chứng khoán luôn nhìn về phía trước và phản ánh kỳ vọng 6-12 tháng tới của nền kinh tế cũng như kết quả kinh doanh của doanh nghiệp. Điều này ngoài những nỗ lực rất lớn từ điều hành trong nước còn phụ thuộc rất nhiều vào bối cảnh quốc tế đang bớt phần lạc quan. Kinh tế toàn cầu nếu rơi vào suy thoái trong 2025 sẽ tác động rất lớn tới tốc độ tăng trưởng của Việt Nam và xu hướng của dòng vốn đầu tư các tháng tới.

Đáng chú ý, SGI Capital nhìn nhận các thông tin vĩ mô trong nước tích cực gần đây không còn có tác động lên dòng tiền trong thị trường. Khối ngoại đã giảm tốc độ nhưng vẫn duy trì bán ròng mỗi khi VN-Index tiệm cận vùng 1.300, dòng tiền trong nước không gia tăng thêm và còn chịu áp lực chia sẻ với các đợt phát hành lớn gần đây của nhóm cổ phiếu chứng khoán, bất động sản và trái phiếu doanh nghiệp.

Đồng thời, tâm điểm nóng 2 quý gần đây đang chuyển dịch qua thị trường địa ốc cũng khiến một số dòng tiền của nhà đầu tư rút khỏi TTCK chuyển qua kênh này. Kết quả là giá trị giao dịch tháng 8 đã giảm 30% so với giai đoạn tháng 3-4 mặc dù VN-Index đang ở cùng một vùng điểm số. SGI Capital cho biết TTCK Việt Nam chưa từng có giai đoạn nào duy trì đà tăng khi thanh khoản tụt giảm mạnh.

Năm nay áp lực trái phiếu đáo hạn cuối năm vẫn là một gánh nặng dòng tiền với nhiều tổ chức phát hành lớn, trong đó có cả các doanh nghiệp niêm yết. SGI Capital nhận định vẫn chưa thấy khả năng dòng tiền và thanh khoản sẽ cải thiện vào các tháng tới trong khi rủi ro có thể gia tăng đặc biệt là do những biến động mạnh từ thị trường thế giới.

"Trong đầu tư, mục tiêu quan trọng là tìm kiếm và lựa chọn các cơ hội có rủi ro thấp và lợi nhuận cao. Môi trường hiện nay đang tiềm ẩn những rủi ro và biến động lớn trong khi tương đối khan hiếm các cơ hội rõ nét. Khi những rủi ro bộc lộ và phản ánh đầy đủ lên thị trường và giá cổ phiếu trong thời gian tới, việc có sẵn sức mua và lượng thanh khoản dồi dào có thể mang lại lợi thế lớn", SGI Capital khuyến nghị trong báo cáo.