ĐHĐCĐ Vinaconex: Khi cổ đông lớn yếu thế

Đại hội hậu SCIC

Sáng nay (28/6) tại Hà Nội diễn ra Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2019 của Tổng công ty CP Xuất nhập khẩu và Xây dựng Việt Nam (Vinaconex). Đại hội năm nay đặc biệt được chờ đón trong bối cảnh hai cổ đông nhà nước là SCIC và Viettel thoái hết vốn, mở ra một cuộc tranh chấp quyền lực giữa các nhà đầu tư tư nhân thay thế.

Đại hội trở nên căng thẳng ngay từ đầu khi Vinaconex bố trí nhiều tầng lớp bảo vệ, an ninh, kiểm soát chặt chẽ người ra vào. Sóng điện thoại trong phòng gần như không có, mạng internet wifi cũng bị cắt sau ít phút. Những cổ đông đã vào hội trường tầng 21 trụ sở Vinaconex ở 34 Láng Hạ (Ba Đình, Hà Nội) gần như bị cô lập với bên ngoài.

Bài liên quan

Vinaconex: Loại bỏ 1 số ngành nghề để nới room ngoại lên 49%, kế hoạch lãi 743 tỷ đồng năm 2019

Cuộc họp sau đó được tiến hành theo như dự kiến ban đầu. Đoàn Chủ tịch gồm 3 người, gồm 2 đại diện của An Quý Hưng là Chủ tịch HĐQT Đào Ngọc Thanh và TGĐ Nguyễn Xuân Đông, nhóm Cường Vũ - Invest có 1 "chân" là Thành viên HĐQT Nguyễn Quang Trung. Tuy nhiên vai trò "đối lập" của ông Trung gần như không được thể hiện, khi Chủ tịch Đào Ngọc Thanh tỏ ra là người có quyền lực tuyệt đối và "đạo diễn" từ đầu tới cuối Đại hội. Lần hiếm hoi ông Nguyễn Quang Trung lên tiếng là khi ông Đào Ngọc Thanh đề nghị giải thích lý do kiện cáo, và thêm một lần thanh minh về dự án Splendora.

Đại hội bắt đầu lúc 8h20, dự kiến kết thúc vào 12h dù vậy trên thực tế đã kéo dài tới hơn 2h chiều mới xong, chủ yếu do thủ tục kiểm phiếu và thảo luận mất nhiều thời gian. Vào đầu Đại hội, cổ đông Star Invest đã đề nghị bổ sung chương trình họp theo hướng làm rõ tính minh bạch trong hoạt động của HĐQT, đưa ra nhiều nghi ngại rằng một số quyết định của HĐQT có thể ảnh hưởng tới tình hình tài chính của Vinaconex.

Star Invest nắm 7,57% cổ phần VCG. Đồng minh BĐS Cường Vũ có 21,28%. Tổng cộng nhóm này sở hữu 28,85% vốn Vinaconex, trong khi An Quý Hưng sau đợt mua đấu giá từ SCIC năm ngoái sở hữu tới 57,71%, mang tới cho họ lợi thế khi Điều lệ hiện hành cho phép nhóm cổ đông nắm 51% cổ phần thực hiện rất nhiều quyền.

Phong thái điều hành Đại hội đầy tự tin và quyền lực của ông Đào Ngọc Thanh có lẽ cũng xuất phát một phần từ cơ sở này. Với cổ phần chi phối, nhóm An Quý Hưng dễ dàng loại bỏ đề nghị bổ sung nội dung họp của Star Invest, cũng như các ý kiến sau đó của nhóm cổ đông này.

Sau màn "độc diễn" kéo dài gần 3 tiếng của ông Đào Ngọc Thanh, xen giữa là các tờ trình được báo cáo, Đại hội Vinaconex dần nóng lên trong phần thảo luận, bắt đầu vào lúc 11h15. Đây là phần rất được chờ đợi khi cổ đông có cơ hội chất vấn lãnh đạo Vinaconex về những lùm xùm vừa qua.

"Chúng tôi bỏ 7.400 tỷ, quyết 1.000 tỷ có sao"

Một trong những băn khoăn lớn của cổ đông là Vinaconex có dồn quá nhiều quyền cho 1 cá nhân hay không, đặc biệt sau khi HĐQT thông qua Quy chế Tài chính cho phép Chủ tịch HĐQT quyết giao dịch tới 10% và TGĐ là 5% tổng tài sản, tương đương tới 1.000 tỷ đồng.

Phản hồi, ông Đào Ngọc Thanh khẳng định việc thay đổi Quy chế Tài chính đã được HĐQT thông qua: "Tôi là Chủ tịch tôi phải tạo ra sự khác biệt, phải đẳng cấp. HĐQT 7 người bỏ phiếu cứ quá bán là xong. Việc sửa đổi quy chế nếu sai, tôi sẵn sàng đi tù. Mà thực tế tới nay tôi đã ký được đồng nào đâu mà cứ bảo chúng tôi rút ruột, thụt két. Mà có thiệt hại, thì chúng tôi bỏ ra 7.400 tỷ mua cổ phần cơ mà, cứ lấy đó mà trừ".

Không đồng ý, đại diện của Star Invest khẳng định: "Anh Thanh nói thế là không chuẩn, chẳng may anh ra quyết định sai lầm, thì thiệt hại 1.000 tỷ đồng không những anh mà chúng tôi và tất cả cổ đông ngồi đây đều phải chịu". Vị này nhấn mạnh xu hướng quản trị doanh nghiệp trên thế giới là san sẻ rủi ro, trách nhiệm: "Chúng tôi không nói các anh cố tình làm sai, mà cái quy chế đó thực sự là không phù hợp. Với tài sản rất lớn như vậy thì nên để HĐQT quyết định sau khi thảo luận kỹ càng, chứ không phải chỉ là 1 người quyết".

Người đại diện cho Star Invest đề nghị xem xét sửa đổi bổ sung quy chế để giảm thiểu rủi ro, tăng khả năng kiểm soát lẫn nhau giữa các cổ đông lớn nhằm minh bạch hoá hoạt động của Vinaconex, tuy nhiên không được chấp thuận. Ông Đào Ngọc Thanh một lần nữa khẳng định HĐQT Vinaconex hoạt động trên cơ sở luật pháp, bất kỳ cổ đông nào cảm thấy thiệt thòi có thể kiện ra toà.

Về dự án Splendora, Chủ tịch Vinaconex nhìn nhận dự án quy mô 264ha ở Hoài Đức là đẹp nhất Việt Nam và có thể mang về từ 40-50.000 tỷ đồng, tuy nhiên hiện đình trệ do CTCP Địa ốc Phú Long - nhà đầu tư nắm 50% vốn thiếu hợp tác. Phản hồi, ông Nguyễn Quang Trung - Thành viên HĐQT Vinaconex, đồng thời là đại diện cho Phú Long tại liên doanh An Khánh JVC khẳng định Splendora "xương" hơn rất nhiều so với mô tả của ông Đào Ngọc Thanh.

"Tôi nói đây để cổ đông hiểu thêm, An Khánh JVC đến nay lỗ 1.700 tỷ, âm vốn chủ 1.000 tỷ, nợ 6.000 tỷ. Dự án 264ha nhưng chỉ xây dựng được trên 70ha, trong khi giai đoạn 1 đã làm tới 50ha. Dự án hiện cần rất nhiều tiền để làm hạ tầng, phát triển đồng bộ chứ không phải cắt nhỏ từng mảnh đem bán. Theo tính toán Phú Long và Vinaconex mỗi bên cần góp vào thêm 1.500-2.000 tỷ đồng nữa".

Splendora là một trong những "ngón đòn" lợi hại của nhóm Star Invest - Cường Vũ với đối thủ An Quý Hưng, khi tỷ lệ sở hữu của hai bên là 50-50. Không có sự đồng ý của Phú Long, dự án 264ha ở An Khánh, Hoài Đức vẫn sẽ tiếp tục "trùm mền", trong khi Vinaconex, mà thực chất là An Quý Hưng đang rất muốn triển khai dự án để tạo dòng tiền bù đắp cho áp lực tài chính.

Trong bối cảnh đó, Vinaconex đang chuyển hướng sang dự án nghỉ dưỡng Cái Giá tại Cát Bà, Hải Phòng. Chủ tịch Đào Ngọc Thanh khẳng định đây là dự án đặc biệt tiềm năng khi có sổ đỏ vĩnh viễn và có thể mang về lợi nhuận 1.000 tỷ đồng mỗi năm trong 6 năm tới.

Đại hội kết thúc với tất cả các nội dung đều được thông qua, là diễn biến được dự báo từ trước với tỷ lệ sở hữu chi phối của An Quý Hưng. Nhóm Star Invest - Cường Vũ phủ quyết một số tờ trình - song dường như chỉ là hành động bày tỏ thái độ, hơn là nhằm tác động đến kết quả Đại hội.

"Cuộc chiến" giữa các nhóm cổ đông lớn hứa hẹn sẽ còn kéo dài, khi hai bên đều nắm trong tay những lợi thế nhất định. Với các cổ đông nhỏ, điều họ mong muốn là một bộ máy lãnh đạo đoàn kết, đồng sức đồng lòng đưa Vinaconex phát triển. Muốn làm được điều này, các nhóm cổ đông lớn phải tôn trọng nhau, cùng hướng tới một lợi ích hài hoà, chứ không chỉ là câu chuyện "tỳ đè" lẫn nhau như những gì đang diễn ra.

Bài liên quan

Không cần đi vay, An Quý Hưng được "cho mượn" hơn 11.000 tỷ để mua Vinaconex và đầu tư các dự án khác?

Vinaconex sẽ tổ chức ĐHĐCĐ thường niên 2019 vào cuối tháng 6

Công ty mẹ Vinaconex không huy động được 5.300 tỷ đồng

Tòa án hủy bỏ biện pháp khẩn cấp tạm thời đối với Vinaconex