Đà Nẵng sẵn sàng cho 'sân chơi' tài sản số

Tuân thủ chuẩn quốc tế

Việc Quốc hội ban hành Nghị quyết số 136 về tổ chức chính quyền đô thị và thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP. Đà Nẵng đã đánh dấu bước ngoặt khi lần đầu tiên Việt Nam có cơ chế sandbox (thử nghiệm có kiểm soát) dành cho các công nghệ mới, gồm: blockchain và tài sản mã hoá.

Trong đó, UBND TP. Đà Nẵng phê duyệt thử nghiệm có kiểm soát có thời hạn đối với phần mềm Basal Pay của CTCP Alphatrue Solutions, trở thành địa phương tiên phong cho phép triển khai các giao dịch chuyển đổi tài sản mã hóa.

Ông Trần Huyền Dinh, Nhà sáng lập kiêm Giám đốc dự án Basal Pay, CTCP AlphaTrue Solutions cho hay, theo thiết kế, quá trình thử nghiệm có kiểm soát được chia thành 5 giai đoạn, kéo dài trong vòng 36 tháng với năm bước phát triển.

Cụ thể, giai đoạn đầu, tập trung vào kiểm chứng công nghệ và tính an toàn của hệ thống, như: Quy trình đăng ký tài khoản và xác minh danh tính (KYC), đánh giá rủi ro, cơ chế Travel Rule.

Sau khi chứng minh được tính ổn định, ứng dụng bước sang giai đoạn mở rộng nhóm người dùng thử nghiệm, tập trung trước hết vào du khách quốc tế tới Đà Nẵng. Bởi, đây là nhóm người dùng có nhu cầu thực tế cao trong việc chuyển đổi tài sản mã hóa sang đồng Việt Nam (VND) để chi tiêu trong du lịch, dịch vụ. 

Các giai đoạn tiếp theo, gồm: Tích hợp ngân hàng và trung gian thanh toán, tiến tới thử nghiệm ở quy mô rộng hơn, bao phủ nhiều nhóm dịch vụ tiêu dùng. Cuối cùng, khi hoàn tất toàn bộ vòng thử nghiệm và có dữ liệu thực nghiệm đầy đủ, Basal Pay sẽ trở thành nền tảng tham chiếu, hỗ trợ cơ quan quản lý xây dựng khung pháp lý toàn diện cho thị trường tài sản số. 

"Chi phí chuyển đổi của Basal Pay dự kiến thấp hơn 30-50% so với phương thức truyền thống cho giao dịch nhỏ. Qua đó, khách quốc tế có thể dễ dàng sử dụng tài sản mã hoá để quy đổi sang tiền pháp định và chi tiêu hợp pháp. Việc này giúp du khách được hưởng lợi trực tiếp, còn thành phố thì thúc đẩy thương mại - dịch vụ, gia tăng nguồn thu minh bạch và thu hút dòng ngoại tệ về Việt Nam", ông Dinh chia sẻ.

Nhà sáng lập kiêm Giám đốc dự án Basal Pay còn thông tin, ứng dụng được thiết kế với quy trình vận hành khép kín, khi tuân thủ đầy đủ các chuẩn mực quốc tế, nhưng vẫn đảm bảo trải nghiệm đơn giản, liền mạch cho người dùng. 

Đầu tiên, khi tải ứng dụng Basal Pay, người dùng sẽ thực hiện bước đầu tiên là đăng ký KYC với công nghệ định danh toàn cầu từ các đối tác, như: Sumsub và DiDit, chỉ mất vài phút để xác thực hộ chiếu, căn cước công dân và các giấy tờ quốc tế.

Sau khi hoàn tất KYC, người dùng có thể nạp tài sản mã hoá từ ví cá nhân. Tất cả giao dịch đều được đánh giá rủi ro tự động theo mô hình chấm điểm từ 1 đến 100 do đội ngũ kỹ sư Việt Nam phát triển, kết hợp dữ liệu phân tích từ các nền tảng quốc tế, như: Chainalysis, CertiK, Arkham Intelligence. 

Giao dịch đạt ngưỡng an toàn sẽ được xử lý ngay lập tức, hệ thống tự động quy đổi sang VND theo tỷ giá thị trường thời điểm nạp. Trường hợp phát hiện giao dịch bất thường, hệ thống sẽ tự động phân loại, yêu cầu bổ sung định danh, tạm dừng xử lý hoặc hoàn trả giao dịch. 

"Chúng tôi cũng thiết lập cơ chế hỗ trợ khiếu nại và phản hồi sự cố kỹ thuật nhằm bảo đảm quyền lợi của người dùng trong suốt quá trình sử dụng dịch vụ. Ngoài ra, toàn bộ quy trình này tuân thủ nguyên tắc "RegTech-first" - công nghệ tuân thủ đặt ở vị trí trung tâm, thay vì chỉ coi đó là lớp kiểm soát phụ trợ", ông Dinh nói.

Mở đường cho công nghệ tương lai

Dưới góc độ địa phương, Sở Khoa học và Công nghệ TP. Đà Nẵng yêu cầu, ứng dụng Basal Pay phải đảm bảo kiểm soát dòng tiền nạp tài sản mã hoá, tuân thủ các khuyến nghị về phòng chống rửa tiền và chống tài trợ khủng bố, gồm: Quy định Travel Rule của Lực lượng đặc nhiệm tài chính về chống rửa tiền (FATF).

Bên cạnh đó, Basal Pay phải thực hiện kiểm soát vị trí người dùng trong phạm vi khu vực thử nghiệm được cấp phép, tại: Công viên phần mềm Đà Nẵng (số 2 và số 15 Quang Trung); Công viên phần mềm Đà Nẵng số 2 (đường Như Nguyệt); Trung tâm Hỗ trợ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo Đà Nẵng (số 58 Nguyễn Chí Thanh).

Nếu vị trí ngoài phạm vi thử nghiệm, phần mềm sẽ cảnh báo ngay lập tức cho người dùng và chặn toàn bộ quy trình giao dịch, không cho phép thực hiện bước thanh toán tiếp theo. Giao dịch ngoài khu vực cấp phép sẽ bị từ chối tự động ngay tại bước quét mã QR.

Sở Khoa học và Công nghệ TP. Đà Nẵng còn yêu cầu, Basal Pay không thực hiện bất kỳ hoạt động quảng bá, huy động vốn cộng đồng hoặc triển khai thương mại dưới bất kỳ hình thức nào trong quá trình thử nghiệm.

Basal Pay chịu trách nhiệm bồi thường theo quy định trước pháp luật nếu phát sinh rủi ro gây thiệt hại cho tổ chức, cá nhân khác đến người dùng, doanh nghiệp thử nghiệm hoặc cơ quan Nhà nước. Tuân thủ các yêu cầu về bảo mật dữ liệu, quyền riêng tư, thông tin cá nhân người dùng theo quy định của pháp luật.

Ông Phạm Đại Dương, Phó Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương nhìn nhận, công nghệ Blockchain là "chìa khóa" để Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh, hội nhập sâu rộng hơn vào nền kinh tế số quốc tế.

Thực tế, năm 2024, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 1236 phê duyệt Chiến lược quốc gia về ứng dụng và phát triển công nghệ blockchain đến năm 2030. 

Đến tháng 6/2025, công nghệ blockchain một lần nữa được xác định là một trong 11 lĩnh vực công nghệ chiến lược mà Việt Nam xác ưu tiên đầu tư, làm chủ và phát triển, tập trung vào tài sản số, tài sản mã hóa; hạ tầng mạng blockchain và hệ thống truy xuất nguồn gốc. 

Đồng thời, hệ sinh thái tài sản số, tài sản mã hóa tại Việt Nam cũng được xác định là một trong các lĩnh vực trọng tâm mà Nhà nước có cơ chế, chính sách ưu đãi đặc thù, vượt trội để thúc đẩy phát triển Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam. 

Còn Nhà sáng lập kiêm Giám đốc dự án Basal Pay kỳ vọng, việc Basal Pay được cấp phép thử nghiệm sẽ mở đường cho các dự án công nghệ Việt Nam khác tham gia sandbox.

"Đây là minh chứng rõ ràng rằng nếu doanh nghiệp blockchain chuẩn bị bài bản, tuân thủ đầy đủ và nhận được sự đồng hành từ các cơ quan quản lý, thì việc tham gia sandbox và phát triển bền vững hoàn toàn khả thi", ông Dinh nói thêm.

Theo ông Phan Đức Trung Chủ tịch Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam phân tích, blockchain đang được xem là xu hướng công nghệ đang làm thay đổi mạnh mẽ lĩnh vực fintech, thúc đẩy sự chuyển dịch và nâng tầm ngành tài chính.

"Với việc cấp phép cho ứng dụng giao dịch tài sản mã hóa đầu tiên, Đà Nẵng đặt dấu ấn trên bản đồ kinh tế số. Việc lựa chọn hướng đi này thể hiện sự nhạy bén của Đà Nẵng, mở ra cơ hội rất lớn để thành phố bứt phá và khẳng định vai trò đầu tàu về đổi mới sáng tạo trong khu vực", ông Trung thông tin thêm.