Chậm trễ thu phí không dừng, do mẫu thuẫn lợi ích?

XUÂN TIÊN
07:12 08/03/2019

Tiến độ thu phí không dừng đã được Bộ GTVT lùi lại 1 năm so với chỉ đạo của Thủ tướng. Song với thực trạng hiện nay, mục tiêu này cũng khó lòng thực hiện được.

antd-thu_phi_tu_dong_khong_dung-1

Việc áp dụng thu phí tự động không dừng còn rất nhiều khó khăn

Lùi thời hạn 1 năm

Tại cuộc họp kiểm điểm tiến độ dự án thu phí tự động không dừng diễn ra chiều ngày 6/3, Bộ trưởng Bộ GTVT Nguyễn Văn Thể yêu cầu đến hết năm 2019, tất cả các trạm thu phí phải áp dụng công nghệ thu phí tự động không dừng (ETC). Nếu không triển khai, nhà đầu tư phải hoàn toàn chịu trách nhiệm và Bộ GTVT sẽ kiên quyết dừng thu phí.

Theo Quyết định 07/2017 ngày 27/3/2017 của Thủ tướng Chính phủ, các trạm BOT trên Quốc lộ 1 và đường Hồ Chí Minh qua Tây Nguyên phải áp dụng ETC và bàn giao trạm cho nhà cung cấp dịch vụ thu giá trước ngày 31/12/2018 (giai đoạn 1), và trước 31/12/2019 đối với các trạm khác (giai đoạn 2).

Như vậy, có thể thấy mục tiêu của Bộ GTVT đưa ra muộn hơn 1 năm so với chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Và trên thực tế, nhìn vào khối lượng công việc còn ngổn ngang sau 4 năm áp dụng VETC, thì với khoảng thời gian 10 tháng ít ỏi còn lại trong năm 2019, việc tiếp tục dời "deadline" không phải là kịch bản khó mường tượng.

Số liệu từ Tổng cục Đường bộ cho thấy hiện chỉ mới lắp đặt thiết bị được 29/44 trạm ở giai đoạn 1 với tổng số 109 làn thu phí; số còn lại phải lắp đặt là gần 500 làn. Trong khi giai đoạn 2 gồm 23 trạm tới nay vẫn chưa xong khâu đấu thầu chọn nhà đầu tư.

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể hôm 6/3 cho hay hiện có khoảng 3 triệu ô tô, song số xe dán thẻ Etag chỉ mới hoàn thành 1/3, còn 2 triệu xe cần được dán thẻ điện tử này.

Đây là khối lượng công việc khổng lồ, yêu cầu năng lực lẫn sự quyết tâm, đồng lòng rất lớn từ phía cơ quan chức năng lẫn nhà đầu tư BOT, nhà đầu tư dịch vụ thu phí không dừng (BOO), ngân hàng và cả người dân.

Là cơ quan chủ quản, có đủ phương tiện, công cụ trong tay, việc dự án chậm tiến độ không thể không nhắc tới phần trách nhiệm của Bộ GTVT. Để áp dụng thu phí không dừng đúng thời hạn, cần những nỗ lực hơn nữa từ cơ quan này.

Tìm tiếng nói chung

Một nhiệm vụ quan trọng của Bộ GTVT là phải kết nối, tạo được niềm tin và tiếng nói chung của nhà đầu tư BOT, nhà đầu tư BOO, các ngân hàng và người dân.

Bộ GTVT cấp phép dự án BOT, cấp phép dự án BOO, tuy nhiên hiện nay có tình trạng các chủ đầu tư dự án BOT không tin tưởng hai nhà cung cấp dịch vụ thu phí không dừng duy nhất là Liên danh Tasco - VETC và CTCP Đầu tư Công nghệ Hạ tầng Vietin (VietinF). Bản thân Bộ GTVT, dù chỉ định thầu cho VETC, cũng bày tỏ những nghi ngại về năng lực của liên danh này.

Tổng cục trưởng Tổng cục Đường bộ ông Nguyễn Văn Huyện cho biết sau hai năm triển khai, VETC vẫn chưa huy động đủ vốn chủ sở hữu, mới góp được 129,4/277 tỷ đồng (đạt 57%), nhận định nhà đầu tư này không thể đáp ứng tiến độ được Bộ GTVT và Thủ tướng đặt ra là phải vận hành thu phí không dừng toàn bộ các làn xe tại các trạm BOT vào cuối năm 2019.

Ngược lại, Liên danh Tasco - VETC khẳng định đã đóng đủ 227 tỷ đồng theo yêu cầu trong hợp đồng BOO (xây dựng - sở hữu - kinh doanh), trong đó phần thiếu hụt so với tính toán của Bộ GTVT đã được bù đắp bằng chi phí đầu tư trước khi thành lập và chi hộ doanh nghiệp dự án.

Ngoài ra, VETC cho rằng việc các nhà đầu tư BOT yêu cầu giữ lại 50% chi phí thu ETC để thực hiện nhiệm vụ quản lý, giám sát, hậu kiểm (theo hợp đồng là VETC được hưởng 100% trong 3 năm đầu), cùng số lượng khách hàng hạn chế sử dụng dịch vụ này khiến phương án tài chính của VETC có nguy cơ đổ vỡ. Tới tháng 4/2018, mới thu luỹ kế được khoảng 2% so với phương án tài chính (7,72/346,8 tỷ đồng). Tính trung bình mỗi tháng lỗ 11,6 tỷ đồng, lỗ luỹ kế trong 2 năm thực hiện dự án BOO lên tới 123,8 tỷ đồng. Việc thua lỗ dẫn đến ngân hàng hạn chế cấp tín dụng, ảnh hưởng lớn tới tiến độ thực hiện dự án.

Về phần người dân, những bất tiện của ETC khiến họ chưa mấy mặn mà với dịch vụ này, đơn cử như bắt buộc nạp tiền vào tài khoản trước, không cho trả chậm; không tính lãi trên số dư nạp trước, làn ETC chung với làn thu phí thủ công...

Bản thân các ngân hàng lớn tài trợ cho các dự án BOT (thường chiếm 80-90% vốn dự án) cũng tỏ ra không hài lòng, khi VETC mặc định đổ tiền vào tài khoản ở BIDV sau đó mới chuyển về các ngân hàng "mẹ" của dự án BOT. Thế mới có chuyện VietinBank, một ngân hàng chiếm tỷ trọng đáng kể trong cơ cấu cấp tín dụng BOT, đã cùng một số đối tác lập ra VietinF và được Bộ GTVT cấp phép hoạt động từ giữa năm 2016.

  • Cùng chuyên mục
Dư địa phát triển thị trường chứng khoán còn rất lớn

Dư địa phát triển thị trường chứng khoán còn rất lớn

Bên cạnh những yếu tố nội tại, quyết tâm phát triển thị trường vốn minh bạch, bền vững của cơ quan quản lý cũng là một động lực quan trọng với thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam.

Tài chính - 24/10/2025 11:18

Cổ phiếu PNJ bật tăng cùng lợi nhuận quý III đột biến

Cổ phiếu PNJ bật tăng cùng lợi nhuận quý III đột biến

Trong bối cảnh giá vàng tăng sốc khiến sức mua giảm, PNJ vẫn báo lãi đột biến nhờ thay đổi cơ cấu doanh thu, biên lợi nhuận gộp cải thiện.

Tài chính - 24/10/2025 06:45

Nhà đầu tư nước ngoài sắp được đặt lệnh trực tiếp qua công ty môi giới toàn cầu

Nhà đầu tư nước ngoài sắp được đặt lệnh trực tiếp qua công ty môi giới toàn cầu

Ông Bùi Hoàng Hải, Phó Chủ tịch UBCKNN cho biết cơ quan quản lý đang triển khai các giải pháp cho phép nhà đầu tư nước ngoài giao dịch trực tiếp thông qua các nhà môi giới toàn cầu. Điều này sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho NĐTNN trong việc tiếp cận với TTCK Việt Nam.

Tài chính - 23/10/2025 17:55

Antesco sẽ nộp hồ sơ niêm yết HoSE trong quý cuối năm

Antesco sẽ nộp hồ sơ niêm yết HoSE trong quý cuối năm

Antesco không chia cổ tức bằng cổ phiếu năm 2024 tỷ lệ 15%. Công ty tập trung cho việc niêm yết cổ phiếu trên HoSE, triển khai nộp hồ sơ trong quý IV/2025.

Tài chính - 23/10/2025 16:19

180 triệu cổ phiếu Regal Group lên sàn HNX sẽ lên sàn ngày 30/10

180 triệu cổ phiếu Regal Group lên sàn HNX sẽ lên sàn ngày 30/10

180 triệu cổ phiếu của CTCP Regal Group sẽ chính thức giao dịch trên trên thị trường đăng ký giao dịch (UPCoM) tại Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) từ ngày 30/10.

Tài chính - 23/10/2025 15:44

Doanh nghiệp SME vẫn loay hoay với bài toán vốn

Doanh nghiệp SME vẫn loay hoay với bài toán vốn

Có đến 60% doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) khó tiếp cận nguồn vốn tín dụng. Mặc dù dư nợ tín dụng toàn hệ thống đang có xu hướng tăng song dư nợ tín dụng đối với khu vực SME vẫn chưa đến 20% tổng dư nợ.

Tài chính - 23/10/2025 09:10

Gần 1 tỷ USD trái phiếu 'chảy về' một Group

Gần 1 tỷ USD trái phiếu 'chảy về' một Group

24.000 tỷ đồng trái phiếu đã được 4 công ty liên hệ tới một tập đoàn phát triển bất động sản hạng sang phát hành trong 2 ngày 13-14/10. Trước đó gần 1 tuần, các tổ chức này đã ký hợp đồng hợp tác kinh doanh với Capitaland Tower.

Tài chính - 23/10/2025 08:41

'VN-Index có thể vượt 2.000 điểm vào năm 2026'

'VN-Index có thể vượt 2.000 điểm vào năm 2026'

Trên đây là dự báo của ông Huỳnh Minh Tuấn – Nhà sáng lập FIDT đưa ra tại Diễn đàn Kinh doanh 2026 với chủ đề “Không gian tăng trưởng mới: Cơ hội và chiến lược".

Tài chính - 23/10/2025 06:45

Chứng khoán HSC bán mạnh TCB và FPT, tăng mua VNM

Chứng khoán HSC bán mạnh TCB và FPT, tăng mua VNM

Chứng khoán HSC tăng mạnh danh mục đầu tư cổ phiếu lên 6.348 tỷ đồng trong quý III, ghi nhận lãi ròng hơn 65 tỷ từ bán tài sản tài chính FVTPL.

Tài chính - 23/10/2025 06:45

VN-Index đảo chiều tăng 50 điểm từ đáy

VN-Index đảo chiều tăng 50 điểm từ đáy

VN-Index đảo chiều từ giảm 35 điểm sang tăng 15 điểm kết phiên giữa tuần ở 1.678,5 điểm. Thanh khoản giảm mạnh so với 2 phiên liền trước.

Tài chính - 22/10/2025 15:48

VCBF đặt niềm tin vào FPT, kỳ vọng BWE

VCBF đặt niềm tin vào FPT, kỳ vọng BWE

Công ty TNHH Quản Lý Quỹ Đầu Tư Chứng Khoán Vietcombank (VCBF) cho rằng, dù liên tục rớt giá, cổ phiếu FPT vẫn hấp dẫn và có tiềm năng tăng trưởng dài hạn 18 - 20%/năm, nhờ định giá P/E khoảng 16 - 17 lần. Trong khi đó, cổ phiếu BWE được xem có tiềm năng tăng trưởng trong khoảng 5 năm tới.

Tài chính - 22/10/2025 13:45

‘Giữa lúc nước sôi lửa bỏng’, vợ ông Bùi Thành Nhơn đăng ký bán hàng triệu cổ phiếu NVL

‘Giữa lúc nước sôi lửa bỏng’, vợ ông Bùi Thành Nhơn đăng ký bán hàng triệu cổ phiếu NVL

Sau 3 tháng tạm ngưng, nhóm ông Bùi Thành Nhơn tiếp tục bán cổ phiếu NVL. CTCP Diamond Properties và bà Cao Thị Ngọc Sương muốn bán hơn 19 triệu đơn vị.

Tài chính - 22/10/2025 11:23

Giá vàng giảm mạnh, nên mua hay bán?

Giá vàng giảm mạnh, nên mua hay bán?

Giá vàng trong nước giảm mạnh, vàng miếng SJC ở mức 146,5 – 148,5 triệu đồng/lượng.

Tài chính - 22/10/2025 10:05

Nhà đầu tư cá nhân cần trưởng thành cùng thị trường

Nhà đầu tư cá nhân cần trưởng thành cùng thị trường

Thị trường chứng khoán nâng hạng, song bản thân nhà đầu tư cá nhân cũng cần trưởng thành khi cần hiểu rõ về khoản đầu tư mình nắm giữ, sự biến động của kinh tế vĩ mô, thay vì FOMO đua mua đua bán.

Tài chính - 22/10/2025 08:27

Antesco ký hợp đồng cung ứng 20.000 tấn nông sản trị giá hàng chục triệu USD

Antesco ký hợp đồng cung ứng 20.000 tấn nông sản trị giá hàng chục triệu USD

Antesco đang bước vào giai đoạn tăng tốc mới với hàng loạt hoạt động mở rộng thị trường và tái cấu trúc tài chính. Mới đây, doanh nghiệp ký kết bốn thỏa thuận nguyên tắc xuất khẩu với đối tác từ Hàn Quốc, Anh và Ba Lan với doanh số hàng chục triệu USD mỗi năm.

Tài chính - 22/10/2025 07:00

Nhờ đâu sắc tím trở lại với cổ phiếu FPT?

Nhờ đâu sắc tím trở lại với cổ phiếu FPT?

Cổ phiếu FPT tăng trần trở lại sau chuỗi giảm giá sâu và thủng đáy tháng 4. Doanh nghiệp công bố lãi ròng 9 tháng tăng hơn 19%.

Tài chính - 21/10/2025 15:42