Tổng Bí thư Tô Lâm: Năm 2026 'hành động đột phá' về khoa học, công nghệ và chuyển đổi số

Ngày 25/12, Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (Ban Chỉ đạo) đã tổ chức Hội nghị tổng kết công tác năm 2025 và phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm năm 2026, kết hợp trực tuyến tới các điểm cầu trên toàn quốc.

Gần 52.000 doanh nghiệp công nghệ đang hoạt động

Trình bày báo cáo tóm tắt kết quả thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW, Phó Chánh Văn phòng Trung ương Đảng Võ Thành Hưng cho biết, đến cuối năm 2025, cả nước có gần 79.000 doanh nghiệp công nghệ, trong đó 51.984 doanh nghiệp đang hoạt động;

Có 962 doanh nghiệp được cấp giấy chứng nhận doanh nghiệp khoa học, công nghệ; hơn 90% doanh nghiệp tự đầu tư R&D/đổi mới công nghệ; khoảng 25% doanh nghiệp có văn bằng bảo hộ....

Bên cạnh kết quả đạt được còn 1 số hạn chế, vì vậy, cơ quan Thường trực đề xuất Ban Chỉ đạo những nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm như tiếp tục hoàn thiện thể chế; hoàn thành các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành, các nền tảng số và cắt giảm mạnh thủ tục hành chính; thúc đẩy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo dựa trên sự liên kết chặt chẽ giữa "3 Nhà" và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo; phát triển các công nghệ chiến lược.

Cũng tại hội nghị, ông Trương Gia Bình, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn FPT đã nêu bốn đề xuất lớn nhằm thúc đẩy việc triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW trong giai đoạn tới. Thứ nhất, đẩy mạnh xây dựng các nền tảng công nghệ cho chính quyền số, coi AI là công nghệ nền tảng phục vụ quản trị quốc gia, an ninh - quốc phòng và phát triển kinh tế số.

Thứ hai, hình thành Liên minh phòng thủ an ninh mạng quốc gia, kết nối các sản phẩm an ninh "Make in Vietnam", đầu tư phát triển các hệ thống bảo vệ hạ tầng số quốc gia có độ tinh vi cao, bảo đảm an toàn không gian mạng.

Thứ ba, được Nhà ước ủng hộ mô hình "công tư đồng kiến tạo", cơ chế thử nghiệm và đầu tư đột phá cho các lĩnh vực công nghệ mới, đặc biệt là kinh tế tầm thấp, bán dẫn và hạ tầng đường sắt, tạo điều kiện để doanh nghiệp trong nước làm chủ công nghệ vận hành, điều khiển và bảo vệ các hệ thống hạ tầng trọng yếu.

Cuối cùng, về hạ tầng đường sắt, ông Trương Gia Bình cho rằng việc tiếp thu, làm chủ công nghệ vận hành, điều khiển và bảo vệ hệ thống là yếu tố sống còn. FPT có kinh nghiệm trong việc làm chủ công nghệ, vận hành các hệ thống và mong muốn được tham gia sâu hơn, cùng các bộ, ngành và địa phương để phát triển hạ tầng đường sắt, đóng góp cho sự phát triển lâu dài của đất nước.

"Đầu tư lớn cho mục tiêu lớn, nhưng phải hiệu quả"

Sau khi nghe các đại biểu thảo luận, đề xuất giải pháp tháo gỡ điểm nghẽn trong thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh các định hướng cần thực hiện trong năm 2026.

Theo đó, thống nhất xác định phương châm của năm 2026 là "hành động đột phá, lan tỏa kết quả". Theo Tổng Bí thư, năm 2025, chúng ta hoàn thành giai đoạn "khởi động, chạy đà", năm 2026 phải chuyển ngay sang "tăng tốc". Điều quyết định trong giai đoạn này là năng lực tổ chức thực hiện, là kỷ luật hành động, là kết quả đầu ra.

"Mỗi bộ, ngành, địa phương cần chuyển từ cách làm theo kế hoạch sang cách làm theo mục tiêu và sản phẩm; từ báo cáo tiến độ sang báo cáo hiệu quả; từ "có làm" sang "làm đến nơi đến chốn"", Tổng Bí thư yêu cầu.

Đồng thời nhấn mạnh các cơ quan Trung ương và địa phương cần quán triệt sâu sắc tinh thần này; ưu tiên bố trí đầy đủ, kịp thời nguồn lực cho hạ tầng, dữ liệu, công nghệ chiến lược và nhân lực chất lượng cao; đồng thời có cơ chế kiểm soát bảo đảm hiệu quả trong đầu tư thực hiện.

Cùng với đó, cấp ủy đảng và người đứng đầu, các cấp ủy, tổ chức Đảng, nhất là người đứng đầu các bộ, ngành, địa phương, cơ quan, đơn vị phải phát huy vai trò, nhận thức rõ trách nhiệm của mình; nắm vững nhiệm vụ của cơ quan, đơn vị, địa phương mình và trực tiếp quán xuyến, chỉ đạo, chịu trách nhiệm về tiến độ và kết quả, đồng thời đưa kết quả thực hiện vào tiêu chí đánh giá, thi đua, khen thưởng và xử lý trách nhiệm khi chậm trễ.

Tổng Bí thư yêu cầu, tập trung chỉ đạo những nhiệm vụ trọng tâm, cốt lõi, tạo chuyển biến lan tỏa, giao cơ quan thường trực rà soát chương trình công tác, xác định cụ thể những nhiệm vụ trọng tâm, cốt lõi cần tập trung chỉ đạo và bố trí nguồn lực thực hiện,

Nhất là các nhiệm vụ về cụ thể hóa Khung kiến trúc tổng thể quốc gia số, khung kiến trúc dữ liệu quốc gia; hoàn thiện hạ tầng, xây dựng các nền tảng, cơ sở dữ liệu, phát triển công nghệ chiến lược, phát triển nhân lực công nghệ cao…

Riêng nhiệm vụ hoàn thiện thể chế, các bộ, cơ quan khẩn trương ban hành hoặc trình cấp có thẩm quyền ban hành văn bản hướng dẫn thi hành các luật đã được Quốc hội thông qua trong năm 2025 bảo đảm văn bản có hiệu lực thi hành đồng bộ với các luật, hoàn thành chậm nhất trong quý I/2026.

Tổng Bí thư đề nghị đẩy mạnh phát triển các ứng dụng, sản phẩm cụ thể phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và người dân. Mọi chính sách, nền tảng và dịch vụ, tiện ích phải đáp ứng yêu cầu phục vụ người dân và doanh nghiệp; sự hài lòng của người dân doanh nghiệp là thước đo kết quả thực hiện.

Đồng thời, Tổng Bí thư nhấn mạnh việc tập trung nguồn lực cho công nghệ chiến lược và thương mại hóa sản phẩm; thúc đẩy khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo dựa trên sự liên kết chặt chẽ giữa "Nhà nước - Nhà trường - Doanh nghiệp", làm hạt nhân để hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo...

"Nhà nước phải đóng vai trò kiến tạo, tháo gỡ rào cản, đồng thời là những "khách hàng" đầu tiên đặt hàng các sản phẩm, dịch vụ và giải pháp về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, tạo thị trường khởi đầu cho những kết quả nghiên cứu, sáng chế, ứng dụng công nghệ mới, tạo động lực cho doanh nghiệp, viện, trường", Tổng Bí thư định hướng.

Ngoài ra, Tổng Bí thư cũng đề cập đến bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng và chủ quyền số, đây là điều kiện tiên quyết để phát triển bền vững. Theo đó, các cơ quan, đơn vị, địa phương cần khẩn trương quán triệt, triển khai Chỉ thị của Ban Bí thư về tăng cường công tác bảo đảm an ninh mạng, bảo mật thông tin, an ninh dữ liệu trong hệ thống chính trị.

Về vấn đề chống lãng phí, Tổng Bí thư cho rằng, chúng ta đầu tư lớn cho mục tiêu lớn, nhưng phải hiệu quả. Nếu không kiểm soát chặt chẽ sẽ có nguy cơ tạo nên những lãng phí khổng lồ (lãng phí tài chính, lãng phí nguồn lực, lãng phí tài nguyên con người, thậm chí cả lãng phí cơ hội…); cần sớm nhận diện để có các giải pháp phòng tránh.