Toàn cảnh bức tranh cung ứng vaccine COVID-19 trên toàn cầu

Ở Mỹ, 271 triệu liều vaccine ngừa COVID-19 đã được tiêm cho đến nay. Trong tuần trước, trung bình 1,93 triệu liều mỗi ngày đã được sử dụng.

Dù vậy, sự cung ứng vaccine lại đang có hiện tượng mất cân bằng. Số lượng vaccine đã sử dụng đủ để tiêm chủng đầy đủ cho 9,4% dân số toàn cầu, tuy nhiên, các quốc gia và khu vực có thu nhập cao nhất lại đang tiêm chủng nhanh hơn khoảng 25 lần so với những quốc gia có thu nhập thấp.

Các loại vaccine tốt nhất được cho là có hiệu quả tới 95%, nhưng các chuyên gia y tế cho rằng cần có một chiến dịch phối hợp và tiêm chủng để ngăn chặn đại dịch. Anthony Fauci, quan chức hàng đầu về bệnh truyền nhiễm ở Mỹ, đã nói rằng việc tiêm chủng cho 70% đến 85% dân số nước sẽ giúp cuộc sống nơi đây trở lại bình thường.

Trên quy mô toàn cầu, đó lại là một tỷ lệ tiêm chủng rất khó đạt được. Tốc độ hiện tại là 23,2 triệu người mỗi ngày, sẽ mất nhiều năm để đạt được mức độ miễn dịch toàn cầu đáng kể. Tuy nhiên, tỷ lệ này đang tăng đều đặn trong bối cảnh nhiều loại vaccine mới của các nhà sản xuất sắp được tung ra thị trường.

Israel hiện là quốc gia đầu tiên chứng minh rằng chiến dịch tiêm chủng toàn quốc hoàn toàn có thể thực hiện được. Quốc gia này đang dẫn đầu thế giới về mức độ tiêm chủng, và đến tháng 2, hơn 84% người từ 70 tuổi trở lên đã được tiêm hai liều. Các ca nhiễm bệnh nặng và tử vong giảm nhanh chóng. Một phân tích riêng biệt ở Vương quốc Anh cũng cho kết quả tương tự.

Giờ đây, nó là một cuộc thi sinh tử giữa vaccine và virus. Trong giai đoạn đầu của một chiến dịch, hiệu quả của việc tiêm chủng thường bị lấn át bởi các yếu tố lây truyền khác: Đột biến virus, thời tiết, hiệu quả của việc sử dụng khẩu trang và giãn cách xã hội. Theo thời gian, tỷ lệ tiêm chủng cao hơn sẽ hạn chế ảnh hưởng của COVID-19 trên khắp thế giới.

Tỷ lệ nhiễm COVID-19 nhìn chung đã giảm hoặc giảm ở những nơi có tỷ lệ tiêm chủng cao nhất. Kể từ khi bắt đầu chiến dịch tiêm chủng toàn cầu, các quốc gia đã trải qua tình trạng tiếp cận vaccine không bình đẳng với mức độ hiệu quả khác nhau. Trước tháng 3, chỉ một vài quốc gia châu Phi nhận được duy nhất một lô hàng vaccine. Trong khi đó, tại Mỹ, trung bình 81,6 liều vaccine đã được sử dụng cho mỗi 100 người.

Vào cuối tháng 3/2021, các nước Áo, Bulgaria, Cộng hòa Séc, Litva và Slovenia đã kêu gọi đàm phán trong một bức thư gửi tới Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Charles Michel.

Trong thư, năm nước cho rằng, việc "cung cấp số lượng vaccine của các công ty dược phẩm đến từng nước thành viên EU không được thực hiện trên cơ sở bình đẳng".

Theo năm nước này, "nếu hệ thống cung cấp này tiếp diễn sẽ tiếp tục làm trầm trọng thêm sự chênh lệch giữa các nước thành viên vào mùa hè này, một số nước sẽ có thể đạt được miễn dịch cộng đồng trong vài tuần trong khi những nước khác sẽ bị tụt lại phía sau".

Trước đó, Thủ tướng Áo Sebastian Kurz đã cáo buộc một số nước EU bí mật đàm phán hợp đồng với các phòng thí nghiệm và việc phân phối vaccine COVID-19 mới giữa các nước EU diễn ra một cách bất bình đẳng. Ông Kurz cho rằng, có những dấu hiệu cho thấy có một "chợ", nơi một số nước thành viên thực hiện các thỏa thuận bổ sung với các công ty dược phẩm.

EU đã đổ lỗi cho việc tiêm chủng chậm trong lãnh thổ của mình so với Mỹ, Israel và Anh là do vấn đề cung cấp và giao hàng vaccine.

Có thể nói rằng, cung cấp hàng tỷ liều vaccine để ngăn chặn sự lây lan của đại dịch COVID-19 trên toàn thế giới sẽ là một trong những thách thức hậu cần lớn nhất từng được thực hiện.

Mỹ hiện dẫn đầu thế giới về tổng số liều vaccine được sử dụng và nguồn cung tại nước này cũng đang được bổ sung nhiều hơn. Các nhà sản xuất đã hứa sẽ cung cấp đủ liều vaccine để tiêm chủng đầy đủ cho hơn 300 triệu người vào cuối tháng Sáu.

Cho đến nay, 156 triệu người Mỹ đã nhận được ít nhất một liều vaccine - 60,6% dân số trưởng thành. Ngoài ra, ít nhất 122 triệu người đã hoàn thành phác đồ tiêm chủng.

Trong khi đó, cho đến nay, Việt Nam đã tiêm vaccine phòng COVID-19 đợt 1 và 2 tại các tỉnh/Thành phố với 969.697 liều cho các đối tượng là cán bộ, nhân viên y tế đang trực tiếp điều trị bệnh nhân COVID-19, các nhân viên y tế thực hiện các nhiệm vụ như lấy mẫu bệnh phẩm, xét nghiệm, truy vết, thành viên các tổ COVID-19 cộng đồng, Ban Chỉ đạo phòng chống dịch các cấp, các lực lượng công an, quân đội.

Trong đó, số người đã được tiêm đủ 2 mũi vaccine phòng COVID-19 là 21.042 người.

Thời gian qua, Bộ Y tế đã nỗ lực, khẩn trương đàm phán, làm việc với nhiều quốc gia, tổ chức, nhà sản xuất và đã có khoảng 110 triệu liều vaccine cam kết cung cấp cho Việt Nam trong năm 2021. Trong đó gồm: 38,9 triệu liều từ chương trình Covax Facility, 30 triệu liều từ AstraZeneca, 31 triệu liều từ Pfizer/BioNTech. Ngoài ra, Bộ Y tế cũng đã đăng ký với Covax để mua thêm khoảng 10 triệu liều vaccine phòng COVID-18 theo cơ chế chia sẻ chi phí.

Các nguồn vaccine phòng COVID-19 khác của Moderna, Johnson&Johnson và của các quốc gia như Đức (CureVac), Nga (Sputnik V), Trung Quốc (Sinopharm) vẫn đang được Bộ Y tế tiếp tục đàm phán với các nhà sản xuất với mục tiêu đa dạng hóa nguồn vaccine.

Ngày 16/5, Việt Nam sẽ tiếp tục nhận 1.682.400 liều vaccine phòng COVID-19 của AstraZeneca đợt 2 do COVAX Facility tài trợ để triển khai tiêm chủng trên toàn quốc.

Bài liên quan

Quốc gia nào đầu tư nhiều nhất để phát triển vaccine Covid-19?

Ngành thủy sản và dệt may phục hồi xuất khẩu nhờ bước tiến vaccine Covid-19?

Nữ nhân viên y tế tại An Giang qua đời sau khi tiêm vaccine COVID-19

Đề nghị ưu tiên tiêm vaccine ngừa Covid-19 cho nhân viên hàng không