Tham gia bảo hiểm xã hội sau 1/7/2025 không được rút một lần

Sáng 29/6, Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH) (sửa đổi). Kết quả biểu quyết cho thấy, có 454/465 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành với việc thông qua luật này (chiếm 93,42%).

Trước đó, Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội Nguyễn Thúy Anh trình bày báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật BHXH.

Theo đó, dự thảo luật đã cơ bản thể chế hóa các chỉ đạo, quan điểm của Nghị quyết 28/2018 về cải cách chính sách BHXH và Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng; khắc phục vướng mắc, bất cập của Luật BHXH năm 2014; hướng tới xây dựng hệ thống BHXH Việt Nam tiến bộ, tiệm cận và phù hợp với thông lệ quốc tế.

Về điều kiện hưởng BHXH một lần (điểm đ khoản 1 Điều 70 và điểm đ khoản 1 Điều 102), Chủ nhiệm cho biết, căn cứ kết quả xin ý kiến, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) đề nghị Quốc hội cho tiếp thu, chỉnh lý dự thảo luật theo phương án "Người lao động có thời gian đóng BHXH trước ngày luật này có hiệu lực thi hành, đã chấm dứt tham gia BHXH, sau 12 tháng không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc mà cũng không tham gia BHXH tự nguyện, có thời gian đóng BHXH chưa đủ 20 năm, có đề nghị thì được hưởng BHXH một lần".

UBTVQH nhận thấy, phương án này bảo đảm tính kế thừa quy định hiện hành, không làm ảnh hưởng nhiều đến gần 18 triệu người đang tham gia BHXH nên sẽ hạn chế gây xáo trộn trong xã hội.

Bên cạnh đó, phương án này thể chế hóa đúng tinh thần của Nghị quyết 28, giảm tình trạng hưởng BHXH 1 lần theo hướng tăng quyền lợi nếu bảo lưu thời gian tham gia BHXH để hưởng chế độ hưu trí và hạn chế được tình trạng một người tham gia BHXH có nhiều lần hưởng BHXH một lần thời gian qua.

"Về lâu dài, người tham gia mới sẽ chỉ còn hưởng BHXH một lần trong một số trường hợp đặc biệt nên sẽ góp phần gia tăng số người ở lại hệ thống để được thụ hưởng các chế độ của BHXH từ chính quá trình tích lũy khi tham gia BHXH của mình và giảm gánh nặng cho cả xã hội, ngân sách nhà nước sau này ưu tiên cân đối nguồn lực để thực hiện các chính sách, chế độ mang tính chất bảo trợ xã hội", Chủ nhiệm nhấn mạnh.

Chủ nhiệm cũng khẳng định, UBTVQH không mong muốn người lao động yêu cầu nhận BHXH một lần, người lao động cần tiếp tục tham gia BHXH để bảo đảm an sinh xã hội lâu dài.

Do đó, Ủy ban Thường vụ Quốc đề nghị Chính phủ trong thời gian tới cần phải có giải pháp căn cơ, lâu dài để hỗ trợ người lao động tham gia BHXH gặp khó khăn trước mắt trong cuộc sống như có chính sách tín dụng phù hợp; Tiếp tục rà soát, bổ sung, hoàn thiện chính sách pháp luật về lao động, việc làm để duy trì ổn định việc làm, thu nhập, tư vấn, kết nối, hướng nghiệp, đào tạo, chuyển nghề để người lao động có việc làm bền vững; Đẩy mạnh các giải pháp về truyền thông để người lao động hiểu được lợi ích của việc hưởng lương hưu hằng tháng và những bất lợi khi lựa chọn hưởng BHXH 1 lần cùng với việc tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra và thực hiện chế tài xử phạt đối với hành vi vi phạm về BHXH của cơ quan quản lý nhà nước, của tổ chức thực hiện chính sách…

Bỏ quy định tạm hoãn xuất cảnh

Về chậm đóng, trốn đóng BHXH bắt buộc, bảo hiểm thất nghiệp (Điều 38 và Điều 39), biện pháp xử lý hành vi vi phạm về chậm đóng, trốn đóng BHXH bắt buộc, bảo hiểm thất nghiệp (Điều 40 và Điều 41).

Chủ nhiệm nêu rõ, UBTVQH đã chỉ đạo rà soát để bảo đảm tránh chồng chéo trong hệ thống pháp luật, theo đó, đã bỏ quy định áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh tại Điều 40, 41 của dự thảo. Đồng thời, UBTVQH đã quy định trách nhiệm của cơ quan thanh tra trong việc xử lý việc chậm đóng, trốn đóng BHXH như thể hiện tại khoản 3 Điều 35 dự thảo.

Về mức lương hưu hằng tháng (Điều 66), có ý kiến đề nghị cần điều chỉnh mức lương hưu khởi điểm của lao động nam cho phù hợp hơn. Tiếp thu ý kiến của đại biểu, UBTVQH đã chỉ đạo chỉnh lý theo hướng quy định tỷ lệ hưởng lương hưu đối với lao động nam có 15 năm đóng BHXH là 40%, sau đó tính thêm 1% cho thêm mỗi năm đóng thêm đối với thời gian đến dưới 20 năm đóng BHXH để giảm tác động bất lợi đối với lao động nam về mức hưởng lương hưu hằng tháng.

Dự thảo luật sau khi được tiếp thu, chỉnh lý cũng có một số nhóm điểm mới như: Mở rộng đối tượng tham gia BHXH bắt buộc; Mở rộng quyền lợi cho người tham gia BHXH như giảm điều kiện về số năm đóng BHXH tối thiểu để được hưởng lương hưu hằng tháng; người tham gia BHXH tự nguyện được hưởng trợ cấp thai sản; Dành riêng 1 chương để quy định quản lý thu, đóng BHXH; làm rõ nội hàm và việc xử lý hành vi chậm đóng và hành vi trốn đóng…

Bài liên quan

Ngành bảo hiểm kỳ vọng tăng trưởng 5 - 10% trong năm 2024

Loạt doanh nghiệp ở Quảng Nam chậm đóng bảo hiểm xã hội với số tiền lớn

Dòng vốn ngoại đầu tư vào thị trường bảo hiểm phi nhân thọ 2,8 tỷ USD ở Việt Nam như thế nào?

Bộ trưởng Đào Ngọc Dung lý giải 2 phương án rút bảo hiểm một lần