Tái khởi động 'siêu' dự án chống ngập ở TP.HCM

UBND TP.HCM và Công ty CP Đầu tư xây dựng Trung Nam (Trungnam Group) vừa mới tổ chức kiểm tra vận hành cống kiểm soát triều Bến Nghé và tái khởi động dự án Giải quyết ngập do triều khu vực TP.HCM có xét đến yếu tố biến đổi khí hậu - giai đoạn 1 (dự án chống ngập).

Lãnh đạo thành phố cho biết, sau nhiều lần tạm ngừng, dự án đã được tổ chức rà soát tổng thể, đánh giá hiện trạng từng hạng mục làm cơ sở triển khai tiếp theo. Đến nay, tiến độ tổng thể của dự án đạt khoảng 92%, các hạng mục chính cơ bản đã hoàn thành.

Hiện, dự án đang tập trung hoàn thiện các phần việc còn lại; tiến hành kiểm tra, hiệu chỉnh, kết nối hệ thống; tổ chức chạy thử theo quy trình và hoàn tất các thủ tục nghiệm thu theo quy định. Riêng cống Bến Nghé - cống ngầm lớn nhất Việt Nam, tiến độ đã đạt khoảng 97%, hiện đang thi công nạo vét lòng sông và hoàn thiện lắp đặt hệ thống điều khiển tự động SCADA, phục vụ công tác vận hành, giám sát và điều tiết mực nước.

Việc tái khởi động dự án và vận hành thử nghiệm hạng mục cống kiểm soát triều Bến Nghé là nền tảng quan trọng để dự án được triển khai liên tục ngay từ đầu năm 2026, bảo đảm hoàn thành theo đúng kế hoạch đề ra. Qua đó, dự án sẽ phát huy hiệu quả trong việc ngăn chặn, kiểm soát triều cường khu vực nội đô TP.HCM, góp phần nâng cao mỹ quan đô thị và cải thiện môi trường nước.

UBND TP.HCM nhấn mạnh, thành phố sẽ tiếp tục chỉ đạo triển khai dự án giai đoạn 2, rà soát để mở rộng theo đúng quy hoạch. Đồng thời, trong quá trình điều chỉnh tổng thể quy hoạch TP.HCM, sẽ có các phương án và đánh giá cụ thể nhằm phát huy đồng bộ hiệu quả của dự án, bảo đảm mục tiêu chống ngập và thích ứng bền vững với biến đổi khí hậu trong thời gian tới.

Trong khi đó, ông Nguyễn Tâm Tiến, Tổng Giám đốc Trungnam Group cho biết dự án dừng lại khoảng 5 năm. Nếu không phát sinh vướng mắc, dự án đã hoàn thành vào giai đoạn 2018-2019. Tuy nhiên, do các thủ tục, hồ sơ cần rà soát lại, dự án phải tạm ngưng, làm ảnh hưởng tới đời sống, sinh hoạt của người dân.

Bên cạnh đó, việc tạm ngưng dự án cũng gây thiệt hại cho chính doanh nghiệp và đơn vị thi công. Bởi, phần lớn thiết bị của dự án được nhập khẩu từ châu Âu, việc tạm dừng khiến doanh nghiệp mất cơ hội bảo hành. Do đó, đơn vị đề xuất TP.HCM cho phép vận hành dự án trong 5-10 năm.

Đại diện Trungnam Group khẳng định, với tinh thần trách nhiệm cao, doanh nghiệp đã tập trung mọi nguồn lực, phối hợp chặt chẽ với các đơn vị nhà thầu liên quan để thực hiện công tác kiểm tra, hiệu chỉnh. Dự án đã đủ điều kiện tái vận hành hạng mục cống kiểm soát triều Bến Nghé và tổng thể tái khởi động dự án.

Đồng thời, doanh nghiệp cam kết huy động đầy đủ nguồn lực, duy trì tổ chức thi công liên tục, đẩy nhanh tiến độ, sớm hoàn thành các hạng mục còn lại, mục tiêu là hoàn thành toàn bộ dự án trong năm 2026.

Dự án Giải quyết ngập do triều khu vực TP.HCM, có xét đến yếu tố biến đổi khí hậu có tổng mức đầu tư khoảng 10.000 tỷ đồng, là công trình hạ tầng thủy lợi trọng điểm của thành phố, được triển khai nhằm kiểm soát tình trạng ngập úng do triều cường và lũ, đồng thời nâng cao năng lực thích ứng với biến đổi khí hậu trong bối cảnh đô thị hóa nhanh và nền địa chất yếu.

Công trình có 6 cống kiểm soát triều quy mô lớn tại các cửa sông chính: Bến Nghé, Tân Thuận, Phú Xuân, Mương Chuối, Cây Khô và Phú Định, cùng 2 cống quy mô nhỏ tại Cầu Kinh và Bà Bướm, với khẩu độ từ 40-160 m. Đồng thời, dự án xây dựng tuyến đê bao - kè ven sông Sài Gòn dài khoảng 6 km tại các đoạn xung yếu từ Vàm Thuật đến sông Kinh, kết hợp 43 cống kiểm soát triều quy mô nhỏ có khẩu độ từ 1-10 m.

Sau khi hoàn thành, dự án dự kiến sẽ ngăn chặn, kiểm soát hiệu quả tình trạng ngập do triều cường, chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu cho khu vực nội đô và trung tâm Thành phố, trên địa bàn các phường: Sài Gòn, Tân Định, Bến Thành, Cầu Ông Lãnh; Xóm Chiếu, Khánh Hội, Vĩnh Hội; Tân Thuận, Phú Thuận, Tân Mỹ, Tân Hưng; Chánh Hưng, Phú Định, Bình Đông; cùng các xã Nhà Bè, Hiệp Phước, Tân Nhựt, Bình Chánh, Hưng Long, Bình Hưng (trước sáp nhập là các quận 1, 4, 7, 8 và các huyện Nhà Bè, Bình Chánh).

Ngoài ra, dự án cho phép chủ động điều tiết, hạ thấp mực nước trong hệ thống sông, kênh, rạch, qua đó nâng cao hiệu quả tiêu thoát nước mưa của các dự án thoát nước đô thị; hỗ trợ trữ nước mưa trong điều kiện mưa lớn kết hợp triều cường, giảm áp lực cho hệ thống cống thoát nước hiện hữu; góp phần cải thiện môi trường nước, chỉnh trang cảnh quan đô thị, nâng cao chất lượng không gian sống cho người dân khu vực dự án, đồng thời bảo đảm yêu cầu giao thông thủy nội địa theo cấp kỹ thuật và các quy định hiện hành của TP.HCM