Ông Trump đe áp thuế 200% với Trung Quốc nếu Bắc Kinh hạn chế xuất khẩu đất hiếm

Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa lên tiếng cảnh báo sẽ đánh thuế nặng hơn đối với Trung Quốc nếu Bắc Kinh hạn chế xuất khẩu nam châm đất hiếm, trong bối cảnh một thỏa thuận đình chiến thương mại mong manh giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.

"Họ phải cung cấp cho chúng tôi nam châm. Nếu không, chúng tôi phải áp thuế 200% hoặc tương tự", ông Trump nói báo giới sau cuộc gặp với Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung tại Nhà Trắng hôm 25/8.

Ông Trump cũng cho biết phụ tùng máy bay là đòn bẩy quan trọng mà Washington có để đối phó với việc Bắc Kinh kiểm soát đất hiếm. Theo ông chủ Nhà Trắng, 200 máy bay của Trung Quốc không thể cất cánh vì Mỹ không cung cấp phụ tùng Boeing “một cách có chủ đích vì họ không cung cấp cho chúng tôi nam châm".

Bloomberg đưa tin, Boeing đang nỗ lực đạt được một thỏa thuận bán tới 500 máy bay cho Trung Quốc, hai bên đang hoàn thiện các chi tiết như mẫu máy bay, chủng loại và lịch giao hàng, Điều này cho thấy máy bay đóng vai trò lớn trong một thỏa thuận thương mại tiềm năng giữa hai cường quốc.

Ông Trump đưa ra lời đe dọa áp thuế vào thời điểm xuất khẩu nam châm đất hiếm của Trung Quốc đã phục hồi về mức trước khi Bắc Kinh áp đặt lệnh hạn chế xuất khẩu vào tháng 4/2025. Khối lượng nam châm xuất khẩu sang Mỹ đã tăng hơn 7 lần (660%) trong tháng 6 so với tháng 5, và tăng 76% trong tháng 7 so với tháng trước.

Trung Quốc thống trị ngành công nghiệp nam châm đất hiếm, kiểm soát khoảng 90% nguồn cung toàn cầu. Điều này mang lại cho Bắc Kinh sức nặng đáng kể trong các cuộc đàm phán thương mại với Washington, do Mỹ phụ thuộc rất nhiều vào nam châm đất hiếm cho khu vực sản xuất lớn của mình, đặc biệt là ô tô, điện tử và năng lượng tái tạo.

Ông Henry Wang, người sáng lập và chủ tịch Trung tâm Trung Quốc và Toàn cầu hóa có trụ sở tại Bắc Kinh, cho biết những phát biểu của ông Trump cho thấy ông nóng lòng thúc đẩy hợp tác thương mại với Bắc Kinh và hướng tới việc ký kết một thỏa thuận.

Những tín hiệu tích cực trong quan hệ thương mại

Hồi tháng 6, Washington và Bắc Kinh đã nhất trí về một khuôn khổ thương mại. Theo đó, Trung Quốc sẽ nới lỏng kiểm soát đối với xuất khẩu đất hiếm, đổi lại Mỹ sẽ dỡ bỏ một số hạn chế công nghệ đối với các lô hàng xuất khẩu sang Trung Quốc.

Ngoài ra, Mỹ và Trung Quốc đã thống nhất giảm thuế quan đối với hàng hóa của nhau xuống các mức tương ứng 55% và 32%. Các biện pháp đình chiến tạm thời sẽ hết hạn vào giữa tháng 11.

Ngày 25/8, Thời báo Phố Wall đưa tin, nhà đàm phán thương mại cấp cao của Trung Quốc Lý Thành Cương sẽ đến Washington trong tuần này để gặp Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer và các quan chức cấp cao của Bộ Tài chính. Ngoài ra, ông cũng dự kiến làm việc với đại diện cộng đồng doanh nghiệp Mỹ.

Thời báo Phố Wall dẫn lời các nguồn tin cho biết, phía Trung Quốc sẽ tập trung thảo luận việc mua đậu tương và thúc đẩy Mỹ nới lỏng hạn chế xuất khẩu công nghệ sang Trung Quốc.

Bắc Kinh cũng được cho là sẽ tiếp tục yêu cầu chính quyền Trump gỡ bỏ mức thuế 20% liên quan đến fentanyl trong các cuộc thương lượng về đậu tương và máy bay Boeing.

Chuyến đi của ông Lý diễn ra sau 3 vòng đàm phán thương mại Mỹ-Trung kể từ tháng 5, lần lượt tại Geneva, London và Stockholm.

Ông Alfredo Montufar-Helu, giám đốc điều hành của công ty tư vấn GreenPoint, cho biết việc thỏa thuận đình chiến thương mại có được duy trì sau thời hạn chót vào tháng 11 hay không sẽ phụ thuộc vào việc hai bên trao đổi với nhau. Các cuộc gặp sắp tới của ông Lý có thể đặt nền móng cho các cuộc đàm phán cấp cao hơn và các giải pháp lâu dài để xoa dịu căng thẳng.

Cũng tại cuộc tiếp Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung tại Nhà Trắng, Tổng thống Trump nhắc đến khả năng đến Bắc Kinh và gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.

"Vào một thời điểm nào đó, có thể trong năm nay hoặc ngay sau đó, chúng tôi sẽ đến Trung Quốc. Chúng tôi sẽ có mối quan hệ tuyệt vời với Trung Quốc", ông Trump chia sẻ.