Mô hình chợ đầu mối nông sản an toàn thực phẩm: Xu hướng phát triển tất yếu của ngành nông nghiệp

Thực trạng phổ biến ở cả 94 chợ đầu mối bán buôn nông sản ở nước ta là mua bán không có hợp đồng, không có chứng nhận xuất xứ hàng hóa. Vì thế, nông sản được sản xuất an toàn và không an toàn bị lẫn lộn.

Mới đây, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và thành phố Hà Nội tổ chức Hội thảo quốc tế "Phát triển mô hình chợ đầu mối nông sản an toàn thực phẩm" đã tổng hợp một số kinh nghiệm quốc tế và giải pháp nhằm khắc phục tình trạng trên.

Từ kinh nghiệm xây dựng và quản lý chợ đầu mối Rungis lớn nhất ở Pháp, các đại biểu kiến nghị cần quy hoạch các vùng sản xuất nông sản an toàn tập trung, gắn liền với quy hoạch các chợ đầu mối, chợ tổng hợp, chuyên doanh nông sản an toàn. Tại các chợ nên dành riêng khu tập kết cho nông sản đã có chứng nhận an toàn, hoặc đã được quản lý theo chuỗi từ sản xuất đến kinh doanh.

Bà Trần Thúy Liên – Giám đốc Công ty Quản lý Kinh doanh chợ Bình Điền, TP.HCM phát biểu: “Chúng ta tập hợp các chợ bán sỉ ngoài đường vào một chỗ để làm. Phải học hỏi nước ngoài làm từ đầu thì mới tốt, phải được sự ủng hộ từ trung ương đến địa phương”.

Đáng chú ý là đề xuất chính sách và chế tài cần thiết cho chợ đầu mối của các đại biểu. Đó là sớm ban hành Tiêu chuẩn Việt Nam về chợ kinh doanh thực phẩm; hệ thống văn bản hướng dẫn quy trình, thủ tục kiểm tra, giám sát đảm bảo an toàn thực phẩm tại chợ; văn bản hướng dẫn quy trình, thủ tục truy suất nguồn gốc và xử lý nông sản không đạt chuẩn kinh doanh tại chợ đầu mối.

Ông Nguyễn Gia Phương – Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Đầu tư Thương mại và Du lịch Hà Nội nói: “Khâu truy xuất nguồn gốc sản xuất mà ta làm chưa tốt, làm sao sản xuất sạch để ngay từ đầu khâu quản lý”.

Từ thực tế Hà Nội sớm có quy hoạch các chợ đầu mối nông sản an toàn nhưng vẫn khó thực hiện, các đại biểu kiến nghị Chính phủ cần chỉ đạo các tỉnh, thành khẩn trương quy hoạch và lên kế hoạch xây dựng các vùng sản xuất nông sản an toàn, gắn với quy hoạch các chợ đầu mối nông sản an toàn.

Theo ông Trần Thanh Nam – Thứ trưởng Bộ NN & PTNT, ngành Nông nghiệp đã sử dụng các vùng sản xuất VietGap thúc đẩy các địa phương định hướng xây dựng chợ đầu mối, cung cấp cho thị trường sản phẩm an toàn có kiểm soát.

Dự kiến, việc mục tiêu phát triển mô hình chợ đầu mối nông sản an toàn ở Việt Nam sẽ có sự tư vấn của chuyên gia quốc tế và hỗ trợ vốn của Chính Phủ Pháp. Ông Florian De Saint Vincent – Giám đốc các dự án quốc tế của Công ty Rungis International cho hay: “Chợ đầu mối Rungis R lớn nhất ở Pháp có các tổ chức vì sự phát triển của nông dân, liên kết nông dân và người tiêu dùng. Tổ chức này sẽ giúp Việt Nam về dịch vụ hậu cần về cách tổ chức các chuỗi thực phẩm an toàn về marketing cho nông sản”.

Do vậy, ngay từ bây giờ, nên phát huy vai trò của các đội liên ngành thanh tra, kiểm soát chất lượng nguồn hàng tại các chợ đầu mối. Qua đó, nghiên cứu xây dựng mới các chợ đầu mối nông sản an toàn, với sự tư vấn và hỗ trợ vốn của Chính phủ Pháp.