Hải An – Động lực kinh tế trong quy hoạch đô thị đa trung tâm của Hải Phòng

Cực tăng trưởng của đô thị phía Đông

Nằm ở Đông Nam thành phố cảng, quận Hải An đang khẳng định vai trò là một cực tăng trưởng quan trọng trong chiến lược phát triển đô thị đa trung tâm của Hải Phòng đến năm 2040, tầm nhìn 2050. Theo quy hoạch mới, không gian đô thị được mở rộng với ba trọng tâm phát triển gồm: Trung tâm đô thị lịch sử và đô thị hành chính mới Bắc sông Cấm; Trung tâm thương mại, tài chính quốc tế (CBD) ở Hải An - Dương Kinh và Đô thị sân bay Tiên Lãng.

Việc đồng thời mở rộng không gian đô thị theo ba hướng đều hướng sông, hướng biển thể hiện rõ định hướng xuyên suốt của thành phố: khai thác triệt để lợi thế địa lý tại cửa ngõ thông thương quốc tế. Trong chiến lược đó, Hải An giữ vị trí đặc biệt quan trọng – không chỉ bởi vị trí giáp biển thuận lợi, mà còn nhờ năng lực kết nối toàn diện giữa cảng biển, sân bay, hệ thống khu công nghiệp, và các trung tâm logistics hiện đại.

Theo quy hoạch mới, Hải An còn giáp ranh với khu kinh tế ven biển phía Nam Hải Phòng – nơi được định hướng phát triển mạnh về công nghiệp, đô thị, dịch vụ và logistics. Vị trí tiếp giáp giữa hai cực tăng trưởng Đông và Nam đã tạo cho Hải An lợi thế nút giao chiến lược trong chuỗi giá trị khu vực, hứa hẹn trở thành điểm trung chuyển và phân phối hàng hóa, dịch vụ quy mô lớn của Hải Phòng và toàn miền Bắc.

Hải An không phải là cái tên mới trong bản đồ tăng trưởng của thành phố. Từ khi Khu kinh tế Đình Vũ – Cát Hải được thành lập năm 2008, với trung tâm là bán đảo Đình Vũ thuộc toàn bộ địa phận quận, Hải An đã nhanh chóng khẳng định vị thế “tâm mạch” tăng trưởng. Khu kinh tế này là một trong các vùng động lực quốc gia, được Chính phủ ưu tiên đầu tư hạ tầng hiện đại, chính sách ưu đãi vượt trội và gắn kết trực tiếp với cảng nước sâu Lạch Huyện – cửa ngõ xuất khẩu hàng hóa ra thế giới.

Bức tranh phát triển vượt bậc của Hải An được minh chứng bằng những con số. Hải An trở thành điểm sáng công nghiệp – dịch vụ – logistics của Hải Phòng với 6 khu công nghiệp lớn, gần 200 doanh nghiệp, 18 cảng biển, 3 trung tâm logistics và sân bay quốc tế Cát Bi. Đây là khu vực hiếm hoi hội tụ đủ 5 phương thức vận tải: đường biển, hàng không, đường bộ, đường sắt và đường thủy – giữ vai trò then chốt trong kết nối Hải Phòng với cả nước và quốc tế. Chưa đầy 2 thập kỷ, giá trị sản xuất các nhóm ngành kinh tế trên địa bàn tăng mạnh. Năm 2025, quận phấn đấu đạt 376.339 tỷ đồng, bằng 126,4% so với kế hoạch năm 2024, gấp hơn 180 lần năm 2004. Năm 2024, thu ngân sách quận đạt 4.715 tỷ đồng, bằng 191,8% kế hoạch.

Với định hướng trở thành trung tâm thương mại, tài chính quốc tế và trọng điểm logistics quốc gia, Hải An đang đứng trước thời cơ vàng để bứt phá, tiếp tục giữ vững vai trò động lực tăng trưởng của thành phố cảng trong giai đoạn phát triển mới. Đặc biệt, trong bối cảnh Hải Phòng hướng tới hợp nhất với Hải Dương để hình thành một đại đô thị, vai trò đầu tàu của các quận động lực như Hải An càng trở nên nổi bật.

Tiềm năng cho bất động sản bứt phá

Sự phát triển mạnh mẽ về hạ tầng kinh tế – kỹ thuật và quy hoạch đô thị tại Hải An đang mở ra dư địa rộng lớn cho thị trường bất động sản, cả ở phân khúc nhà ở, thương mại dịch vụ, văn phòng và bất động sản công nghiệp.

Hải An hiện không chỉ là nơi tập trung cao độ của hoạt động sản xuất – logistics mà còn là điểm đến của dòng vốn đầu tư nước ngoài. Tính đến nay, toàn thành phố Hải Phòng đã thu hút 1.063 dự án FDI từ 39 quốc gia và vùng lãnh thổ, với tổng vốn đầu tư đăng ký đạt 33,62 tỷ USD. Riêng khu kinh tế Đình Vũ – Cát Hải, với nhiều khu công nghiệp nằm trên địa bàn quận Hải An, đã thu hút 22,9 tỷ USD – tương đương hơn 68% tổng vốn FDI toàn thành phố.

Trong quý I/2025, kim ngạch xuất khẩu của Hải Phòng đạt 8,58 tỷ USD (tăng 5,45% so với cùng kỳ), sản lượng hàng hóa thông qua hệ thống cảng đạt 39,16 triệu tấn (tăng 8,64%). Những con số này là minh chứng rõ nét cho hiệu quả khai thác hạ tầng logistics, đặc biệt là tại khu vực Hải An – nơi tập trung nhiều hệ thống cảng biển chủ lực của thành phố.

Sự phát triển kinh tế kéo theo sự gia tăng dân số cơ học và nhu cầu về không gian sống chất lượng cao. Theo UBND quận Hải An, tỷ lệ tăng dân số cơ học trên địa bàn trung bình đạt 2,26%/năm. Đối tượng cư dân mới phần lớn là đội ngũ chuyên gia, kỹ sư, nhà quản lý và lao động kỹ thuật, làm việc tại các khu công nghiệp và doanh nghiệp FDI. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc phát triển các khu đô thị hiện đại, nhà ở cho chuyên gia, hệ thống tiện ích thương mại – dịch vụ đồng bộ.

Bên cạnh đó, giá bất động sản tại Hải An hiện vẫn đang ở mức hợp lý so với các quận trung tâm khác, trong khi tiềm năng tăng trưởng còn rất lớn nhờ quỹ đất sạch dồi dào và định hướng phát triển rõ ràng. Với tốc độ đô thị hóa nhanh, cùng định hướng trở thành trung tâm thương mại – tài chính quốc tế của thành phố trong tương lai gần, Hải An đang hội tụ đầy đủ các yếu tố để trở thành tâm điểm mới trên thị trường bất động sản miền Bắc.