Diện mạo TP.HCM đến năm 2050: Siêu đô thị thông minh và bền vững

GS. NGUYỄN QUANG TRUNG (Đại học RMIT Việt Nam))
10:08 18/09/2025

Trong hành trình chuyển đổi đô thị đến năm 2050, TP.HCM sẽ hướng tới hình mẫu siêu đô thị thông minh, bền vững - nơi quy hoạch, công nghệ và con người hài hòa trong một tầm nhìn dài hạn.

TP.HCM là đầu tàu đô thị thông minh của Việt Nam và có thể giữ vai trò trung tâm ở ASEAN trong tương lai. Dù đã có nền tảng quan trọng, thành phố vẫn đối mặt với hiện trạng đô thị hóa thiếu kiểm soát, biến đổi khí hậu nhanh chóng và sự phân tán trong quản trị.

Một góc của TP.HCM. Ảnh: Báo Chính Phủ.

Kế hoạch phát triển thành phố thông minh và chiến lược Chuyển đổi số quốc gia đã thúc đẩy nhiều bước tiến, như trung tâm giám sát đô thị, trung tâm chuyển đổi số và nhiều tiến bộ về hạ tầng. Việt Nam hiện xếp thứ 19 toàn cầu về internet di động, thứ 35 về băng thông cố định. Tuy vậy, việc triển khai còn thiếu đồng đều. Các dự án như Saigon Sports City và Thủ Thiêm Eco Smart City cho thấy tiềm năng nhưng vẫn vướng nhiều rào cản như tài chính, pháp lý.

Dù đã có tiến bộ trong chuyển đổi số, thành phố vẫn đối mặt với thách thức về quản trị, khả năng thích ứng và mức độ tham gia của người dân. Theo CIMI 2025, TP.HCM xếp hạng 132 trên 183 thành phố toàn cầu trong xếp hạng này, với điểm thấp về quy hoạch (166), môi trường (162) và giao thông (130).

Với hơn 14 triệu dân hiện nay và khoảng 66% diện tích (tính theo ranh giới trước sáp nhập) có nguy cơ ngập vào năm 2050, thành phố cần một chiến lược quy hoạch toàn diện - bao trùm, thích ứng, dựa vào dữ liệu - cùng hệ thống quản trị thông minh và sự tin tưởng của người dân vào tương lai chung.

Tầm nhìn 2050: Đô thị nén, dựa vào dữ liệu và lấy con người làm trung tâm

Đến năm 2050, TP.HCM hướng tới trở thành trung tâm tài chính, công nghệ và đổi mới sáng tạo của Việt Nam, có sức ảnh hưởng lớn trong khu vực. Việc hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa-Vũng Tàu đã hình thành một đại đô thị thuộc nhóm lớn nhất Đông Nam Á.

TP.HCM kỳ vọng tái cấu trúc không gian đô thị theo mô hình TOD gắn kết giao thông công cộng. Đến 2035, thành phố đặt mục tiêu phát triển khoảng 355 km đường sắt đô thị, kết nối trung tâm với các đô thị vệ tinh. Lấy cảm hứng từ Tokyo (Nhật Bản) và Seoul (Hàn Quốc), thành phố hướng đến các khu đô thị mật độ cao, thân thiện với người đi bộ và phân khu chức năng rõ ràng.

Đầu tư công nghệ cũng tăng tốc, với mạng 5G và AI ứng dụng trong giao thông, dịch vụ công.

Theo Chiến lược chính phủ số, Việt Nam đặt mục tiêu vào top 30 chính phủ điện tử toàn cầu vào 2030, với TP.HCM tiên phong về dịch vụ số, đào tạo nhân lực và quản trị dữ liệu.

Trên hành trình vươn tầm khu vực, TP.HCM đang học hỏi từ các hình mẫu như Singapore, Seoul (Hàn Quốc) và Thâm Quyến (Trung Quốc) - nơi công nghệ gắn liền với nhu cầu người dân.

Tương lai không nằm ở việc chạy theo công nghệ hay các áp đặt tùy tiện mà ở việc đồng kiến tạo nên những đô thị phục vụ hiệu quả và công bằng cho tất cả mọi người.

Tương lai được định hình bởi năng lực lãnh đạo, tư duy thiết kế và nhân tài

Để đạt tầm nhìn 2050, TP.HCM cần hành động quyết liệt trong thập kỷ tới, ưu tiên giao thông công cộng, nền tảng số và nhân lực số. AI, dữ liệu và hạ tầng số là thiết yếu cho đô thị, nhưng hạ tầng thôi là chưa đủ. Chuyển đổi thực sự đòi hỏi đổi mới mạnh mẽ hơn trong tư duy lãnh đạo, tư duy thiết kế và thu hút nhân tài.

Tính bao trùm cần được đặt ra ngay từ đầu. TP.HCM có thể học hỏi Barcelona (Tây Ban Nha) và Seoul (Hàn Quốc) để thí điểm mô hình “đồng kiến tạo”, mở rộng nền tảng số như UDI Maps và My Parking ra vùng ngoại thành. Khi kỹ năng số trong lực lượng lao động Việt Nam vẫn còn phân bố chưa đồng đều, phổ cập năng lực số là điều kiện tiên quyết để đảm bảo công bằng trong tiếp cận tương lai số.

TP.HCM cũng cần có giải pháp thúc đẩy hợp tác công tư để thu hút nguồn lực phát triển giao thông đô thị. Để thu hút nguồn lực, thành phố cần chính sách phù hợp như sandbox công nghệ, quỹ đổi mới và thủ tục tinh gọn. Hợp tác quốc tế - như với JICA, Mạng lưới Thành phố Thông minh ASEAN hay UN - Habitat - sẽ tạo thêm động lực thêm cho thành phố.

Giáo sư Nguyễn Quang Trung là đồng lãnh đạo Trung tâm nghiên cứu Thành phố thông minh và bền vững châu Á - Thái Bình Dương (Đại học RMIT Việt Nam).

  • Cùng chuyên mục
Không chỉ quản trị kinh doanh, nhiều lãnh đạo doanh nghiệp miền Trung bước chân vào 'chính trường'

Không chỉ quản trị kinh doanh, nhiều lãnh đạo doanh nghiệp miền Trung bước chân vào 'chính trường'

Không chỉ chèo lái doanh nghiệp, nhiều lãnh đạo tại Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hòa và Lâm Đồng đã bước vào HĐND nhiệm kỳ mới, mang theo kinh nghiệm thực tiễn để tham gia hoạch định chính sách.

Phong cách - 23/03/2026 10:32

Công bố Bộ giá trị Văn hóa Kinh doanh Việt Nam: Doanh nghiệp là trung tâm lan tỏa giá trị văn hóa

Công bố Bộ giá trị Văn hóa Kinh doanh Việt Nam: Doanh nghiệp là trung tâm lan tỏa giá trị văn hóa

Phát động thực thi Bộ giá trị Văn hóa Kinh doanh Việt Nam trong kỷ nguyên mới, Phó Thủ tướng Mai Văn Chính đề nghị, mỗi doanh nghiệp hãy trở thành một trung tâm lan tỏa giá trị văn hóa……

Phong cách - 22/03/2026 10:45

Mỹ thông qua thiết kế đồng xu vàng 24K khắc chân dung ông Trump

Mỹ thông qua thiết kế đồng xu vàng 24K khắc chân dung ông Trump

Một bước tiến mới trong kế hoạch phát hành đồng xu kỷ niệm bằng vàng 24K khắc chân dung Tổng thống Donald Trump đang làm dấy lên làn sóng tranh luận, khi nhiều ý kiến cho rằng động thái này đi ngược lại các chuẩn mực lâu đời của nước Mỹ.

Phong cách - 21/03/2026 15:23

Ngắm nét dịu dàng của Đà Lạt trong sắc hoa phượng tím

Ngắm nét dịu dàng của Đà Lạt trong sắc hoa phượng tím

Tháng 3, khi nắng vàng rực rỡ trải nhẹ khắp phố núi, Đà Lạt lại khoác lên mình tấm áo mới đầy mê hoặc - sắc tím biếc, mộng mơ của hoa phượng tím, loài hoa có nguồn gốc từ Nam Mỹ, khiến không gian trở nên lãng mạn và đầy chất thơ.

Phong cách - 21/03/2026 08:15

Tổng Giám đốc Tập đoàn Sơn Hải trúng cử HĐND tỉnh Quảng Trị khóa IX

Tổng Giám đốc Tập đoàn Sơn Hải trúng cử HĐND tỉnh Quảng Trị khóa IX

Ông Nguyễn Viết Vương, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Tập đoàn Sơn Hải là 1 trong 62 người trúng cử đại biểu HĐND tỉnh Quảng Trị khoá IX.

Phong cách - 20/03/2026 17:59

Sân bay Đà Nẵng lọt Top 100 sân bay tốt nhất thế giới

Sân bay Đà Nẵng lọt Top 100 sân bay tốt nhất thế giới

Sân bay Đà Nẵng tiếp tục thăng hạng trên bảng xếp hạng toàn cầu, đồng thời duy trì vị trí trong Top 100 thế giới, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh điểm đến.

Phong cách - 20/03/2026 08:11

Milan: 'Thiên đường mới' của giới siêu giàu toàn cầu

Milan: 'Thiên đường mới' của giới siêu giàu toàn cầu

Milan đang trỗi dậy thành điểm đến hàng đầu cho giới siêu giàu, thu hút bởi phong cách sống sang trọng, văn hóa nghệ thuật và cơ hội kinh doanh hấp dẫn.

Phong cách - 19/03/2026 13:04

Lộ diện phòng chờ tổng thống tại sân bay Phú Quốc

Lộ diện phòng chờ tổng thống tại sân bay Phú Quốc

Phòng chờ tổng thống tại nhà ga VIP sân bay Phú Quốc là nơi sẽ đón tiếp các Nhà lãnh đạo Kinh tế APEC và các đoàn cấp cao trong APEC 2027.

Phong cách - 18/03/2026 09:48

Hàng hiếm Porsche 911 S/T Heritage Edition lên sàn đấu giá, vượt xa mức niêm yết ban đầu

Hàng hiếm Porsche 911 S/T Heritage Edition lên sàn đấu giá, vượt xa mức niêm yết ban đầu

Một chiếc Porsche 911 S/T Heritage Edition "chưa hạy hết roda" đang được đấu giá toàn cầu với số tiền lên tới hơn 540.000 USD.

Phong cách - 18/03/2026 07:00

Doanh số thị trường hội họa toàn cầu đạt gần 60 tỷ USD

Doanh số thị trường hội họa toàn cầu đạt gần 60 tỷ USD

Theo báo cáo Art Basel & UBS Art Market 2026, doanh số của thị trường hội họa toàn cầu đạt 59,6 tỷ USD năm 2025, tăng nhẹ so với mốc 57,5 tỷ USD của năm trước.

Phong cách - 17/03/2026 08:29

Khám phá túi quà Oscar 2026 trị giá 350.000 USD

Khám phá túi quà Oscar 2026 trị giá 350.000 USD

Lễ trao giải Oscar 2026 diễn ra vào sáng 16/3 theo giờ Hà Nội. Năm nay, tất cả ứng cử viên cho các hạng mục đều có thể xem mình là "người thắng cuộc" khi mỗi người nhận được một túi quà xa xỉ trị giá tới 350.000 USD.

Phong cách - 16/03/2026 11:15

Du lịch tàu biển trở lại, kỳ vọng tạo 'đòn bẩy' tăng trưởng cho Khánh Hòa

Du lịch tàu biển trở lại, kỳ vọng tạo 'đòn bẩy' tăng trưởng cho Khánh Hòa

Hàng chục nghìn du khách quốc tế theo các chuyến tàu biển liên tục đến Khánh Hòa trong những tháng đầu năm 2026. Sự sôi động trở lại của dòng khách này được kỳ vọng sẽ tạo thêm "đòn bẩy" cho tăng trưởng du lịch của địa phương.

Phong cách - 16/03/2026 07:30

Lần đầu tại Việt Nam: Ra mắt UAV chữa cháy bầy đàn, tiếp cận cả hẻm sâu

Lần đầu tại Việt Nam: Ra mắt UAV chữa cháy bầy đàn, tiếp cận cả hẻm sâu

Công ty CT UAV (thành viên CT Group) đã phát triển một giải pháp UAV (máy bay không người lái) chữa cháy bầy đàn trong phòng cháy chữa cháy (PCCC).

Phong cách - 15/03/2026 15:55

Những xu hướng định hình ngành xa xỉ phẩm 2026

Những xu hướng định hình ngành xa xỉ phẩm 2026

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt, các thương hiệu xa xỉ bước vào năm 2026 với một bài toán quen thuộc nhưng khó giải hơn bao giờ hết: làm thế nào để vừa duy trì cảm giác khát khao và độc quyền, vừa đủ khác biệt để nổi bật giữa một thị trường ngày càng đông đúc.

Phong cách - 15/03/2026 07:59

Sắc màu văn hóa Nhật tại KCN sinh thái Nam Cầu Kiền

Sắc màu văn hóa Nhật tại KCN sinh thái Nam Cầu Kiền

Lễ hội Giao lưu Văn hóa Việt - Nhật Hải Phòng - Nam Cầu Kiền 2026 gồm nhiều hoạt động giao lưu văn hóa đặc sắc, diễn ra trong hai ngày 14 - 15/3.

Phong cách - 15/03/2026 07:28