Cần thể chế vượt trội để TP. HCM vươn tầm quốc tế

Bộ trưởng Bộ Kế hoạch - Đầu tư Nguyễn Chí Dũng đánh giá cao sự quyết tâm của TP. HCM khi xây dựng Đề án phát triển TP. HCM trở thành trung tâm tài chính của cả nước và khu vực, là mong muốn của Chính phủ, của nhiều bộ ngành và người dân khi Việt Nam có một tâm tài chính của cả quốc gia và xứng tầm trong khu vực.

Với lợi thế tự nhiên và là động lực lan toả của TP.HCM đến nhiều tỉnh, thành và các quốc gia trong khu vực, Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng tin rằng, Việt Nam nói chung và TP. HCM nói riêng đang đứng trước cơ hội "có một không hai” để hình thành một trung tâm tài chính ngang tầm khu vực. Đây cũng là xu hướng tất yếu, biểu hiện của một quốc gia năng động nhằm thu hút các doanh nghiệp, các tổ chức tài chính đầu tư vào Việt Nam ngày càng nhiều hơn.

Tuy nhiên, Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng cũng cho rằng, để thành hiện thực, đề án này nên là đề án của quốc gia, mới có một thể chế vượt trội để triển khai.

Cùng phát biểu tại diễn đàn, TS. Trần Du Lịch, Thành viên Tổ tư vấn kinh tế Thủ tướng Chính phủ băn khoăn, chủ trương xây dựng Đề án Phát triển TP. HCM thành trung tâm tài chính khu vực và quốc tế là việc làm không mới nhưng rất cần thiết.

“Từ chủ trương của Bộ Chính trị đến nhận thức của lãnh đạo TP qua các thời kỳ đều hướng đến mục tiêu là làm thế nào để TP thực sự là một trung tâm tài chính quốc gia và hướng tới trở thành một trung tâm tài chính của khu vực. Nhưng cho đến nay mọi ý tưởng xây dựng TP. HCM thành một trung tâm tài chính vẫn còn đang dang dở, thậm chí vai trò còn giảm dần, nếu xét về quy mô thị trường tài chính đối với cả nước”, TS. Trần Du Lịch nói.

Theo vị chuyên gia này, có 4 vấn đề đặt ra TP cần lý giải. Thị trường tài chính trên địa bàn TP đang đóng vai trò gì đối với thị trường tài chính còn non trẻ của Việt Nam. So với các trung tâm tài chính của một số quốc gia trong khu vực như Singapore, Bangkok; Kuala Lumpur; Manila… TP đang ở đâu? Trong bối cảnh đó, khung pháp lý đang điều chỉnh thị trường tài chính Việt Nam cần như thế nào và những điều kiện để trở thành một trung tâm tài chính mang tính khu vực và giao dịch quốc tế cũng chưa được hoàn thiện…

Cùng quan điểm trên, TS Vũ Thành Tự Anh, Giám đốc Trường chính sách công và quản lý Fulbright, Trường Đại học Fulbright, chỉ ra thực tế tỷ lệ ngân sách được giữ lại ngày càng giảm đã làm giảm động lực phát triển của địa phương, trong đó có vai trò và vị thế của các đô thị lớn như TP ngày càng giảm. TP đang đối mặt với khó khăn từ chính sách vĩ mô và pháp luật, do đặc trưng của hệ thống tài chính Việt Nam là các ngân hàng đóng vai trò chủ đạo, đặc biệt ngân hàng thương mại cổ phần nhà nước.

Theo TS Vũ Thành Tự Anh, Chính phủ phải có chính sách và cam kết mạnh mẽ về việc này và TP. HCM chỉ là nơi thực hiện. Tuy nhiên, thách thức trong quá trình thực hiện là sự cạnh tranh gay gắt bởi hầu như quốc gia nào cũng muốn trở thành trung tâm tài chính trên thế giới.

Do vậy, muốn thành công cần có sự đột phá đến từ các yếu tố như chính sách của quốc gia, từ chính tầm nhìn và quyết tâm tự thân của TP. HCM trong chiến lược xây dựng TP thành trung tâm dịch vụ, thương mại, đầu tư. Để làm được, TP phải giải quyết cùng lúc nhiều bài toán, đặc biệt là hạ tầng giao thông và nguồn nhân lực.

“Nếu Trung ương có quyết sách chọn TP. HCM để phát triển là trung tâm tài chính của quốc gia và sau đó tiến tới khu vực thì có thể chúng ta sẽ thực hiện trong vòng 15-20 năm sẽ hoàn thành. Nhưng nếu không có những quyết sách lớn, cộng với quyết tâm thực hiện của TP. HCM thì không ai có thể trả lời chính xác là bao giờ TP. HCM mới chạm đến mục tiêu này. Thời gian để thực hiện là do chúng ta quyết định chứ không thuần túy phụ thuộc vào những điều kiện khách quan” TS Tự Anh nhấn mạnh.

Gợi mở bước đi để hướng một trung tâm tài chính, TS Tự Anh cho hay: “Để trở thành một trung tâm tài chính khu vực và quốc tế thì TP.HCM cần phải là trung tâm tài chính quốc gia, từ đó tiến ra khu vực và thế giới thì cần một cách tiếp cận khác, nương theo biến động và xu thế của khu vực, thế giới, không theo “lối mòn” truyền thống. Cần tìm một số “thị trường ngách” để tạo sự khác biệt và đột biến song song với việc phát triển trung tâm giao dịch hàng hóa. Trên tất cả là cần giải pháp tổng thể, kết hợp chính sách trung ương và nỗ lực địa phương thì chúng ta mới có thực hiện thành công”.

Bài liên quan

Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Thành Phong: ‘Cần sớm triển khai trung tâm kinh tế tài chính TP.HCM’

Sáng nay khai mạc Diễn đàn kinh tế TP.HCM năm 2019

10.700 tỉ đồng làm cao tốc nối TP.HCM với Tây Ninh

Giá đất vùng ven TP.HCM tăng mạnh