Thủ tướng: Chính phủ đề xuất tái khởi động dự án điện hạt nhân

Chiều 12/11, tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn của kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XV, Thủ tướng Phạm Minh Chính trình bày báo cáo, giải trình một số vấn đề chủ yếu được đại biểu Quốc hội và đồng bào, cử tri quan tâm, mong đợi, chia sẻ.

Đề xuất tái khởi động dự án điện hạt nhân

Về bảo đảm cung ứng điện trước mắt và lâu dài, Thủ tướng cho biếtChính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã quyết liệt chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương thực hiện nghiêm các nhiệm vụ, giải pháp bảo đảm cung ứng đủ điện trong mọi tình huống.

Chính phủ đã đề xuất sửa đổi Luật Điện lực, triển khai kế hoạch thực hiện Quy hoạch điện VIII, đã ban hành cơ chế, chính sách về mua bán điện trực tiếp; khuyến khích phát triển điện mặt trời áp mái; phát triển điện khí, điện gió ngoài khơi, ven bờ; chính sách về điện rác, điện sinh khối… Hoàn thành dự án đường dây truyền tải 500 kV mạch 3 Quảng Bình - Hưng Yên; tích cực triển khai Quy hoạch điện VIII…

Theo Thủ tướng, thời gian tới, dự báo nhu cầu điện tăng nhanh, trong đó năm 2025 tăng khoảng 12-13% và những năm sau còn cao hơn nữa. Chính phủ tiếp tục hoàn thiện đồng bộ quy định pháp luật để tháo gỡ các vướng mắc trong triển khai các dự án hạ tầng nguồn điện.

Xây dựng hệ thống lưới điện thông minh và vận hành linh hoạt, có khả năng tự động hóa cao. Tập trung hoàn thành thủ tục, khởi công và đưa vào vận hành các dự án điện lớn, quan trọng.

Tăng cường các biện pháp tiết kiệm năng lượng và quản lý nhu cầu điện. Rà soát tháo gỡ các dự án điện tái tạo đã đầu tư có vướng mắc pháp lý và bảo đảm định giá đúng, đủ, hợp lý để khuyến khích phát triển các nguồn điện. Đảm bảo đủ hạ tầng, nhiên liệu cho sản xuất điện.

Về dài hạn, để đảm bảo đủ điện phục vụ phát triển kinh tế - xã hội nhanh, bền vững, Chính phủ đã và đang đề xuất cấp có thẩm quyền tái khởi động dự án điện hạt nhân, phát triển mạnh điện gió ngoài khơi...

"Chính phủ đã trình Quốc hội xem xét, sửa đổi Luật Điện lực nhằm tạo đột phá về thể chế, tháo gỡ các vướng mắc, phát triển nguồn, lưới điện. Chính phủ đề nghị Quốc hội quan tâm, chia sẻ, phối hợp với Chính phủ nâng cao chất lượng và xem xét thông qua tại kỳ họp này để kịp thời tháo gỡ những vướng mắc, điểm nghẽn pháp lý", ông Phạm Minh Chính kiến nghị.

Tập trung đường sắt cao tốc kết nối Trung Quốc, Bắc - Nam

Chất vấn Thủ tướng, đại biểu Phạm Văn Hòa (đoàn Đồng Tháp) đề nghị Thủ tướng Chính phủ cho biết giải pháp trong chỉ đạo điều hành sắp tới để thực hiện thành công các dự án quan trọng quốc gia?

Thủ tướng cho rằng, chúng ta phải bứt phá để tăng trưởng, là điểm nghẽn phải tháo gỡ cho nhiệm kỳ này và nhiệm kỳ tới. Xu thế mới là phát triển hạ tầng chiến lược, gồm hạ tầng số, hạ tầng giao thông, hạ tầng cứng và hạ tầng mềm là động lực tăng trưởng.

Đầu tư là động lực tăng trưởng truyền thống nên cần huy động nguồn lực cho đầu tư, nguồn lực cho các công trình lớn của quốc gia, tạo đột phá cho hạ tầng chiến lược với các công trình chiến lược mang tính xoay chuyển tình thế, chuyển đổi trạng thái chứ không thể "bình bình" như hiện nay.

Do đó, với chủ trương đột phá hạ tầng, cần phải tập trung đường sắt cao tốc kết nối Trung Quốc, Bắc - Nam, hạ tầng điện khởi động lại dự án năng lượng hạt nhân, điện gió ngoài khơi. Để có nguồn lực, cần hoàn thiện thể chế, cơ chế huy động nguồn lực từ nội lực, của nhà nước, địa phương, hợp tác công tư, đi vay và cần đào tạo nguồn nhân lực và quản trị…

"Mong Quốc hội ủng hộ cho các dự án lớn này, như công trình đường sắt cao tốc Bắc Nam, sân bay Long Thành giai đoạn 2. Đầu nhiệm kỳ ta băn khoăn nguồn lực, làm sao xây dựng hệ thống đường cao tốc, ta đã xây dựng từ năm 2000 với chỉ 1.000 km đường cao tốc, vậy nguồn lực thế nào trong vòng 3 năm làm gấp đôi số km đường cao tốc của 20 năm qua, băn khoăn lắm. Nhưng với sự chỉ đạo của Đảng, ta huy động các nguồn lực, tăng thu, tiết kiệm chi để làm", Thủ tướng nói.

Vướng phân cấp phân quyền tập trung ở Trung ương

Đại biểu Mai Thị Phương Hoa (đoàn Nam Định) đặt câu hỏi về phân cấp, phân quyền. Bà nói Chính phủ đã đặt ra nhiệm vụ muốn nâng cao hiệu quả, hiệu lực của bộ máy hành chính phải gắn với phân cấp, phân quyền hợp lý giữa các cấp.

Tuy nhiên, trong quá trình triển khai vẫn còn một số tồn tại, hạn chế như việc rà soát, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện các quy định còn chậm, việc phân cấp, phân quyền chưa tính đến đặc điểm nông thôn, đô thị, hải đảo và khả năng của từng cấp từng ngành, chưa phát huy được tối đa tiềm năng, lợi thế của địa phương.

Nữ đại biểu Quốc hội đề nghị Thủ tướng cho biết giải pháp đẩy mạnh hơn nữa phân cấp phân quyền giữa Chính phủ với các bộ ngành, địa phương.

Thủ tướng cho hay, đây là vấn đề đã được đưa ra, đã làm và hiện nay, Chính phủ trình Quốc hội ban hành 14 luật, sửa đổi thay thế các nghị định. Tuy nhiên, vướng của phân cấp phân quyền tập trung chủ yếu ở Trung ương là nút thắt lớn.

Do đó, giải pháp là rà soát quy định pháp luật, thể chế, rà soát chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của các cơ quan. Hoàn thiện tiêu chuẩn quy chuẩn và tăng cường giám sát kiểm tra, phân cấp phân quyền đi đôi phân bổ nguồn lực, nâng cao năng lực thực thi.

Theo Thủ tướng ngoài thể chế, phân cấp phân quyền, sẽ ưu tiên cho tăng trưởng. Để làm được phải có nguồn lực, vì nếu tăng trưởng bình bình 6-7% sẽ khó đạt được mục tiêu 100 năm.

Do đó phải ưu tiên tăng trưởng, tháo gỡ thể chế để huy động nguồn lực của Nhà nước, Nhân dân, xã hội và nguồn lực hợp tác công tư, nguồn lực đầu tư nước ngoài trực tiếp và gián tiếp.