Startup Việt biến rơm rạ thành mồi lửa, bán sang Mỹ thu tiền tỷ

Từ một tấm ảnh về sản phẩm "firelighter" (mồi nhóm lửa) do người bạn nước ngoài chia sẻ, Nguyễn Xuân Tài đã tìm hiểu cách làm trên YouTube và nảy ra một ý tưởng mới.

Anh quyết định tạo ra sản phẩm có tên gọi Eco Firelighter làm từ rơm. Theo Tài, rơm có đặc tính xốp, mềm, dễ bắt cháy. Quan trọng hơn, đây là phụ phẩm nông nghiệp sẵn có trong nước với chi phí rất thấp, thậm chí thường bị coi là rác và đem đốt bỏ.

"Mồi nhóm lửa thường được tạo nên từ mạt bào gỗ hoặc giấy vụn. Đây là sản phẩm được bán, sử dụng nhiều ở Bắc Âu, Bắc Mỹ. Sản phẩm của chúng tôi có sự khác biệt khi làm từ rơm. Đây chính là lợi thế cạnh tranh", Tài nói với PV VietNamNet.

Tài kể lại, anh tự thiết kế dây chuyền, mở xưởng sản xuất mồi lửa rơm tại quê nhà Thanh Hóa vào năm 2018. Anh thành lập Công ty CP Ulstraw, viết tắt của hai chữ "ultra" và "straw" mang ý nghĩa "siêu rơm", nhằm thể hiện điểm đặc biệt của sản phẩm.

Theo quy trình sản xuất, rơm được thu mua từ nông hộ hoặc đơn vị thu gom trung gian với độ ẩm dưới 20%. Nguyên liệu sau đó được đưa vào máy nghiền để tạo kích thước phù hợp, rồi trộn với sáp theo tỷ lệ nhất định và đưa vào khuôn ép. Khi rơm cứng lại, sản phẩm được cắt thành các thỏi mồi lửa đồng đều trước khi đóng gói.

Sản phẩm mồi lửa rơm của Ulstraw ra đời vào năm 2020, thời gian cháy là 13 phút. Tuy nhiên, việc bán sản phẩm bị gián đoạn do ảnh hưởng của dịch Covid-19.

Đến cuối năm 2023, startup tham gia cuộc thi Social Business Creation tại Canada. Tiêu chí cuộc thi là ý tưởng kinh doanh phải xuất phát từ các vấn đề xã hội cấp thiết, đồng thời, thị trường tiêu thụ của ý tưởng đó phải đủ lớn, nhằm giải quyết vấn đề đã nêu ra.

Sản phẩm đến từ Việt Nam góp phần giải quyết câu chuyện tận dụng phụ phẩm nông nghiệp, hạn chế tình trạng đốt rơm rạ tại các vùng nông thôn và tiết kiệm nguyên liệu gỗ làm mồi lửa. Nhờ đó, dự án thắng giải Best Social Business Startup (Công ty khởi nghiệp có giải pháp kinh doanh mang tính xã hội tốt nhất).

Bán rơm Việt Nam ra nước ngoài có thể thu tiền gấp 1.000 lần

Theo Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), mỗi năm, khoảng 47 triệu tấn rơm rạ được tạo ra từ sản xuất lúa ở Việt Nam. Trong đó, chỉ khoảng 30% được thu gom và sử dụng để làm nấm rơm, thức ăn chăn nuôi, đệm lót vận chuyển trái cây... Phần còn lại chủ yếu đem đốt ngay trên đồng hoặc vùi vào ruộng. 

Việc đốt rơm không chỉ gây lãng phí tài nguyên, dinh dưỡng, mà còn gây ô nhiễm môi trường, giảm đa dạng sinh học, biến đổi thành phần cơ giới của đất. Nếu vùi rơm vào ruộng ngập nước sẽ làm tăng phát thải khí nhà kính, gây ngộ độc hữu cơ cho lúa vụ sau. 

Nói về tính kinh tế, Tài cho hay mỗi cuộn rơm trọng lượng 20-22kg với giá bán từ 20.000-30.000 đồng, có thể tạo ra 50-60 hộp Eco Firelighter. Sản phẩm hiện có giá 20 USD/hộp/100 miếng và 14 USD/hộp/50 miếng trên sàn thương mại điện tử Amazon (tương đương với các mồi lửa khác chất liệu). 

Như vậy, nếu bán hết số lượng sản phẩm làm ra từ một cuộn rơm, doanh thu ước tính hơn 22 triệu đồng. Con số này gấp khoảng 1.000 lần giá bán rơm thô.

Còn theo Verified Market Reports, thị trường mồi lửa tự nhiên ước tính đạt 1,2 tỷ USD vào năm 2024 và dự kiến đạt 1,8 tỷ USD vào năm 2033. Thị trường này chủ yếu gồm các sản phẩm được làm từ mùn cưa, bột gỗ và sáp thực vật.

Ngoài việc người tiêu dùng ngày càng tìm kiếm lựa chọn thân thiện môi trường, thay thế cho các phương pháp đánh lửa truyền thống thì hoạt động giải trí ngoài trời như cắm trại, nướng BBQ và đốt lửa trại trở nên phổ biến, giúp thị trường mồi lửa tự nhiên được dự báo sẽ phát triển. Theo ước tính, khu vực Bắc Mỹ chiếm ưu thế trong thị trường này, với hơn 40% doanh số toàn cầu vào năm 2025. 

Đó là lý do khiến Tài xác định không bán sản phẩm ở Việt Nam mà đưa tới các thị trường quan tâm tới tính bền vững của mồi nhóm lửa rơm như Mỹ, Canada và một số nước Bắc Âu. Đây cũng là nơi người tiêu dùng sẵn sàng trả tiền nhiều hơn cho sản phẩm đặc thù này. Do đó, startup chọn phân phối sản phẩm qua kênh trực tuyến bằng việc bán hàng trên Amazon. 

Lúc mới đưa sản phẩm lên Amazon và chạy chiến dịch quảng cáo, đã có thời điểm 400 hộp Eco Firelighter đã được tiêu thụ chỉ trong một ngày. Điều này cho thấy, tiềm năng sản phẩm là có. Dẫu vậy, năng lực tài chính vẫn là rào cản lớn với startup này.

Nguyễn Xuân Tài đã đầu tư khoảng 1 tỷ đồng vào startup. Vốn là kỹ sư cơ khí, anh có thể tiết kiệm chi phí bằng việc tự thiết kế máy sản xuất. Tuy nhiên, chi phí nhận diện thương hiệu và bán hàng tại thị trường quốc tế là không nhỏ. 

"Nếu mời gọi được nhà đầu tư phù hợp và bổ sung thêm nguồn lực cho nghiên cứu, phát triển sản phẩm cũng như mở rộng kênh phân phối, tôi kỳ vọng doanh thu có thể đạt khoảng 2,8 triệu USD trong vòng hai năm tới", Founder sinh năm 1989 nói.

(Theo Vietnamnet.vn)