'Mức lương cơ sở 2,34 triệu đồng đã không còn phù hợp với thực tế'

Sáng 29/10, tiếp tục chương trình kỳ họp thứ 10, Quốc hội thảo luận về kinh tế - xã hội và nhiều nội dung quan trọng khác.

Theo đó, báo cáo tóm tắt kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2025 và 5 năm 2021-2025; dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026 của Chính phủ, trong giai đoạn vừa qua, công tác sắp xếp, tinh gọn bộ máy của Chính phủ và tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp gắn với đẩy mạnh phân cấp, phân quyền được triển khai quyết liệt, hiệu quả. Biên chế khối hành chính nhà nước giảm 145.000 người; chi thường xuyên giảm 39.000 tỷ đồng/năm. Hoạt động của chính quyền địa phương 2 cấp dần đi vào nề nếp; chuyển trạng thái từ quản lý hành chính sang phục vụ Nhân dân và kiến tạo phát triển.

Sau gần 4 tháng đi vào hoạt động, có thể thấy mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đi vào hoạt động cơ bản thông suốt, tập trung để giải quyết các thủ tục hành chính cho người dân và doanh nghiệp, tập trung cho nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng an ninh ở địa phương cơ sở.

Bên cạnh kết quả tích cực, vẫn còn những khó khăn, vướng mắc trên thực tế cần sớm được khắc phục. Tham gia ý kiến, đại biểu Mai Văn Hải (đoàn Thanh Hóa) cho biết, một số nơi dù đã được điều chuyển cán bộ, công chức từ nơi thừa đến nơi thiếu nhưng vẫn còn tình trạng thừa, thiếu cán bộ, nhất là ở một số xã miền núi, biên giới, vùng sâu, vùng xa; thiếu cán bộ có năng lực chuyên môn sâu về đất đai, xây dựng, kế toán, công nghệ thông tin; năng lực một bộ phận cán bộ chưa đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ; Cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin, chuyển đổi số còn gặp khó khăn.

"Để thực hiện tốt việc giải quyết thủ tục hành chính của người dân và doanh nghiệp, cần phải tiếp tục quan tâm đầu tư cơ sở hạ tầng cho chuyển đổi số, công nghệ thông tin; chú trọng việc đào tạo, bồi dưỡng kiến thức công nghệ thông tin, chuyển đổi số cho cán bộ, công chức; tổ chức thực hiện tốt cuộc vận động "bình dân học vụ số" thiết thực đối với người dân", đại biểu nói.

Tương tự, đại biểu Tô Văn Tám (đoàn Quảng Ngãi) cho rằng, vấn đề năng lực chuyên môn, kỹ năng nghiệp vụ, tinh thần trách nhiệm để đáp ứng yêu cầu vận hành chính quyền 2 cấp cần được giải quyết.

Nhiều trường hợp trình độ năng lực chưa phù hợp với vị trí việc làm nên còn lúng túng, chậm trong giải quyết công việc cho người dân. Do đó, Chính phủ cần quan tâm giải quyết vấn đề này theo hướng rà soát trình độ đào tạo, đánh giá năng lực, kỹ năng của công chức để bố trí đúng người đúng việc.

"Chúng ta cần bổ sung biên chế cho nơi còn thiếu, gắn với cải cách chế độ chính sách tiền lương, chế độ đãi ngộ, quy hoạch đầu tư, quy hoạch đầu tư cơ sở vật chất, trụ sở để hiện đại hóa điều kiện làm việc và khắc phục sự phân tán trụ sở làm việc như hiện nay", đại biểu cho hay.

Đồng thời, đại biểu đề nghị cần thực hiện đào tạo lại, bồi dưỡng về chuyên môn, kỹ năng nghiệp vụ, về kiến thức pháp luật, về quy trình thực hiện công vụ, kỹ năng hành chính, kỹ năng giao tiếp, trước hết là tập trung vào các lĩnh vực tài chính, đầu tư, địa chính, xây dựng, kế hoạch.

Đề nghị tăng lương cơ sở ngay từ đầu năm 2026

Trong khi đó, đại biểu Trần Quốc Tuấn (đoàn Vĩnh Long) nhìn nhận, sau gần 4 tháng kể từ khi chính thức triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, bộ máy hành chính đã nhẹ hơn về đầu mối nhưng nặng hơn về công việc.

Tuy nhiên, cán bộ, công chức ở nhiều địa phương, nhất là cấp cơ sở, phải đi làm xa hơn, làm nhiều việc hơn mà thu nhập thì vẫn không khá hơn.

Nhiều địa phương như Bắc Kạn, Cần Thơ và một số tỉnh Đồng bằng Sông Cửu Long cũng phản ánh tình trạng đội ngũ cán bộ cơ sở đang phải gánh thêm nhiều việc, phần việc do tinh giản biên chế nhưng thu nhập chưa được cải thiện, ảnh hưởng đến tâm lý, động lực và hiệu quả công tác.

"Mức lương cơ sở 2,34 triệu đồng/tháng được áp dụng từ ngày 1/7/2024 đến nay và nếu so với mặt bằng giá sinh hoạt hiện tại thì rõ ràng không còn phù hợp. Từ đó, kiến nghị Quốc hội, Chính phủ xem xét điều chỉnh tăng lương cơ sở ngay từ ngày 1/1/2026, không chờ đến giữa năm như các giai đoạn trước", đại biểu nhấn mạnh.

Ngoài ra, một số đại biểu Quốc hội khác kiến nghị Chính phủ cần chỉ đạo sớm thực hiện xác định vị trí việc làm, xây dựng chính sách tiền lương tương xứng với vị trí việc làm của cán bộ, công chức, chỉ đạo việc ban hành quy chế đánh giá cán bộ, công chức theo kết quả công việc, có cơ chế để sàng lọc cán bộ, sẵn sàng thay thế đối với cán bộ không đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ.