Doanh nghiệp Việt 'bán mình' ngày càng dồn dập

T.V.N-T.L
07:54 27/03/2018

Một loạt nhà đầu tư nước ngoài liên tiếp trở thành "ông chủ" mới của nhiều doanh nghiệp có thương hiệu lẫn thâm niên tại Việt Nam.

kinh-do

Kinh Đô bán cổ phần cho Mondelez International (NASDAQ - MDLZ) - công ty bánh kẹo của Singapore. Như vậy, thương hiệu bánh kẹo nổi tiếng của DN trong nước mang tên Kinh Đô đã chính thức chuyển thành DN 100% vốn ngoại - Ảnh: XUÂN AN

Với tổng giá trị ước trên 16 tỉ USD cho hai năm liên tiếp 2016-2017, Việt Nam trở thành thị trường hấp dẫn của các thương vụ mua bán, sáp nhập (M&A).

Khá dồn dập

Trong kinh doanh, việc M&A khá phổ biến vì nhiều lý do. Tuy nhiên, nếu như trước đây, những thương hiệu như kem đánh răng P/S, Dạ Lan của doanh nghiệp Việt bị thâu tóm, biến thành sản phẩm của doanh nghiệp FDI thì gần đây, những thương vụ công ty Việt "bán mình" cho nước ngoài lớn hơn nhiều về giá trị và khá dồn dập.

Đáng kể phải nói tới Kinh Đô quyết định bán 80% cổ phần cho Mondelez International - công ty bánh kẹo của Singapore vào cuối năm 2014.

Tới tháng 8-2016, Công ty CP Tập đoàn Kido (KDC) trước đây là Kinh Đô đã bán nốt 20% còn lại của mảng bánh kẹo cho Mondelez.

Như vậy, thương hiệu bánh kẹo nổi tiếng Kinh Đô đã chính thức chuyển thành doanh nghiệp 100% vốn ngoại.

Từng là doanh nghiệp lớn nhất Việt Nam trong lĩnh vực chế biến xúc xích tươi, tuy nhiên Đức Việt đã quyết định bán cho tập đoàn thực phẩm Hàn Quốc Daesang Corp với giá 32 triệu USD khiến nhiều người không khỏi nuối tiếc trước một thương hiệu Việt đã có chỗ đứng trong lòng người tiêu dùng.

Hay như được mệnh danh là một trong các thương hiệu Việt đình đám, tuy nhiên cái kết của Diana giống nhiều thương hiệu Việt trước đó. Diana đã quyết định bán đứt 95% cổ phần cho tập đoàn hàng gia dụng Nhật Bản Unicharm.

Mảng bán lẻ - nơi được coi sẽ đóng vai trò quan trọng, thậm chí có thể chi phối sản xuất - cũng được nói nhiều với các vụ thâu tóm "khủng" của khối ngoại. Như Fivimart và Citimart về tay Tập đoàn bán lẻ Aeon Nhật Bản...

Hay đối tác ngoại nhảy vào thâu tóm hai nhà bán lẻ lớn là BigC và Metro đang thuộc sở hữu của nhà đầu tư ngoại khác cũng gây nhiều tranh luận.

Khối sản xuất cũng chứng kiến nhiều đổi thay về quyền chi phối DN. Sabeco bán hơn 53% cổ phần cho công ty của tỉ phú Thái Lan.

Nhựa Bình Minh, Nhựa Tiền Phong... về với Tập đoàn ximăng Siam (SCG) của Thái Lan. Quạt VN bán 65% cổ phần cho SEB (Pháp) hay Y khoa Hoàn Mỹ bán 65% cổ phần cho Fortis (Ấn Độ)...

Thậm chí gần đây, theo các chuyên gia, gần như tháng nào cũng có thông tin về việc DN ngoại mua doanh nghiệp nội...

Mở thêm cơ hội cho cổ đông trong nước

Ông Nguyễn Quang Thuân, Tổng giám đốc Công ty cổ phần truyền thông tài chính StoxPlus, không đồng tình với e ngại nền kinh tế sẽ mất đi khả năng tự chủ khi vốn ngoại ngày càng lấn sâu và chi phối mạnh tại các doanh nghiệp lớn.

Lấy ví dụ Sabeco, ông Thuân cho rằng đây là doanh nghiệp trong ngành thực phẩm đồ uống - ngành mà Chính phủ không cần duy trì kiểm soát.

Việc Sabeco có bị "thôn tính" hay không, theo ông Thuân: "Không quan trọng. Quan trọng là có lợi cho người tiêu dùng, cho nền kinh tế và đặc biệt là cho cổ đông của doanh nghiệp. Bài học từ Vinamilk đã cho thấy điều đó".

Tuy nhiên, trước hiện tượng vốn ngoại tràn vào mua doanh nghiệp nội, ông Nguyễn Quang Thuân đề nghị cần mở thêm góc nhìn mới là làm sao để người dân Việt Nam cũng là cổ đông, chứ không chỉ có nhà đầu tư nước ngoài chi phối. Cơ quan quản lý cũng cần đảm bảo việc tuân thủ Luật Cạnh tranh, chống độc quyền.

Cho rằng cần chấp nhận thực tế M&A sẽ được tiếp tục và đẩy mạnh, ông Thuân nhấn mạnh bên cạnh các nhà đầu tư Thái Lan, Singapore hay Nhật Bản... các nhà đầu tư Trung Quốc (một số không được đánh giá cao về công nghệ và quản trị - PV) cũng đã tham gia thị trường này.

Vấn đề là cơ quan chức năng và doanh nghiệp đối tác phải kiểm soát được vì thực tế họ thường dùng các cơ sở của họ ở Thái Lan, Singapore thay vì ở Trung Quốc, hoặc chí ít là Hong Kong...

Người trong cuộc nói gì?

cong-ty-nhua

Đầu tháng 3-2018, NawaPlastic Industry (Saraburi) - công ty nhựa của Thái Lan - đã mua thành công 29,51% vốn điều lệ Công ty CP nhựa Bình Minh - Ảnh: THUẬN THẮNG

Ông V.C., tổng giám đốc một doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghiệp nặng, cho biết khi quyết định bán hơn 40% cổ phần công ty ông gầy dựng, ông đã suy nghĩ rất nhiều.

Ông kể: Lúc đó khó khăn bủa vây. Chi phí ban đầu cho lĩnh vực công nghiệp rất lớn, dài hạn nên rủi ro.

Chưa kể các chính sách thường thay đổi bất ngờ theo hướng bất lợi nếu mình là DN 100% vốn trong nước. Nhưng nếu liên doanh với nước ngoài, mọi thứ sẽ khác đi...

"Khác đi" - theo ông V.C. - chính là kỳ vọng việc bị "hành" từ các thủ tục hành chính, thanh tra, kiểm tra, nhũng nhiễu... sẽ phần nào giảm bớt.

Chốt lại lý do chính bán "một phần máu thịt" của mình, ông V.C. nói: "Nếu ngày đó tôi không quá bất mãn về thủ tục trì trệ, nhiều chính sách gây khó khăn cho DN không được giải quyết rốt ráo thì dù tài chính có gặp khó khăn, tôi vẫn còn đường để tính. Nhưng nay tôi vẫn không hối tiếc với quyết định này".

Song không phải không có nuối tiếc. Ông Mạc Quốc Anh - Tổng thư ký Hiệp hội DN nhỏ và vừa TP Hà Nội, chủ tịch HĐQT Công ty CP hàng hóa Mac - kể lại một nuối tiếc của mình.

Chuyện là cách đây mấy năm, có một doanh nghiệp chuyên xuất khẩu hàng hóa sang Nhật Bản, tốc độ tăng trưởng trung bình tới 20%/năm đã quyết định... "bán mình".

Ông Quốc Anh cho rằng đây là một trường hợp khá đáng tiếc vì nếu giữ lại, giờ doanh nghiệp còn có cơ hội phát triển hơn nhờ các hiệp định thương mại tự do.

Theo nhận định của ông Quốc Anh, lý do khiến những doanh nhân quyết định "bán mình" là họ muốn dừng lại để thu lợi nhuận, cũng có thể họ thiếu niềm tin kinh doanh tiếp.

"Nhà nước cần phải tạo ra một môi trường kinh doanh công bằng, bình đẳng giữa các thành phần doanh nghiệp" - ông Quốc Anh kiến nghị.

T.V.Nghi - Thúy Linh

(Theo Tuổi trẻ)

  • Cùng chuyên mục
Mỹ mua ‘vàng đen’ của Việt Nam với giá cao nhất thế giới

Mỹ mua ‘vàng đen’ của Việt Nam với giá cao nhất thế giới

Mỹ mua hạt tiêu, nông sản được mệnh danh là 'vàng đen' của Việt Nam với giá cao nhất, vượt các nhà cung cấp đến từ Indonesia, Brazil, Trung Quốc và Zimbadwe.

Thị trường - 25/12/2025 18:19

PV GAS D thông tin về việc cung cấp khí thiên nhiên phục vụ sản xuất CNG

PV GAS D thông tin về việc cung cấp khí thiên nhiên phục vụ sản xuất CNG

Công ty Phân phối khí thấp áp Dầu khí Việt Nam (PV GAS D) khẳng định sẽ tiếp tục đồng hành cùng các khách hàng trong việc tìm kiếm giải pháp cung ứng khí an toàn, ổn định và hiệu quả, trên cơ sở hài hòa lợi ích giữa doanh nghiệp và yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

Doanh nghiệp - 25/12/2025 15:51

Vàng sẽ tiếp tục là 'ngôi sao' trong năm 2026

Vàng sẽ tiếp tục là 'ngôi sao' trong năm 2026

Vàng được dự báo vẫn sẽ là “ngôi sao” trong năm 2026 nhờ vai trò trú ẩn và đa dạng hóa danh mục.

Thị trường - 25/12/2025 14:43

Ngành Đường sắt tăng cường 11 chuyến tàu với 5.500 vé dịp Tết Bính Ngọ 2026

Ngành Đường sắt tăng cường 11 chuyến tàu với 5.500 vé dịp Tết Bính Ngọ 2026

Ngành Đường sắt tổ chức chạy thêm 11 chuyến tàu Khu đoạn khu vực phía Nam để phục vụ người dân dịp Tết Bính Ngọ 2026 với 5.500 vé tàu được cung cấp thêm.

Thị trường - 25/12/2025 13:01

Cầm lái Skoda Slavia mỗi ngày để thấy xe chuẩn châu Âu mà như 'đo ni đóng giày' cho cuộc sống đô thị Việt

Cầm lái Skoda Slavia mỗi ngày để thấy xe chuẩn châu Âu mà như "đo ni đóng giày" cho cuộc sống đô thị Việt

Trải nghiệm thực tế Skoda Slavia để thấy xe chuẩn châu Âu cũng rất phù hợp để sử dụng tại Việt Nam.

Doanh nghiệp - 24/12/2025 18:25

PV GAS chủ động đảm bảo nguồn cung khí thiên nhiên năm 2026, tạo đà bứt phá tăng trưởng cho kinh tế - xã hội

PV GAS chủ động đảm bảo nguồn cung khí thiên nhiên năm 2026, tạo đà bứt phá tăng trưởng cho kinh tế - xã hội

Với vai trò là đơn vị nòng cốt trong lĩnh vực công nghiệp khí của Tập đoàn Công nghiệp – Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam), Tổng công ty Khí Việt Nam (PV GAS) đang chủ động triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm bảo đảm nguồn khí ổn định cho nền kinh tế trong năm 2026 và các năm tiếp theo.

Doanh nghiệp - 24/12/2025 18:25

Skoda Kushaq đập tan định kiến xe châu Âu đắt đỏ, khó bảo dưỡng

Skoda Kushaq đập tan định kiến xe châu Âu đắt đỏ, khó bảo dưỡng

Không còn cảnh "xe châu Âu đắt đỏ, bảo dưỡng tốn kém", Skoda Kushaq - mẫu SUV đô thị được sản xuất tại Việt Nam - đang mở ra cơ hội sở hữu xe châu Âu với giá từ 599 triệu đồng, ngang ngửa xe Nhật, Hàn cùng phân khúc, nhưng vượt trội về an toàn và vận hành.

Doanh nghiệp - 24/12/2025 16:52

Không gian sống giao hòa thiên nhiên giữa phố thị sầm uất tại Capital Square

Không gian sống giao hòa thiên nhiên giữa phố thị sầm uất tại Capital Square

Tọa lạc bên bờ sông Hàn tại lõi trung tâm Đà Nẵng, Capital Square đem đến một không gian sống đẳng cấp cho chủ nhân tinh hoa nhờ sự cân bằng hoàn hảo giữa thiên nhiên trong lành và phố thị nhộn nhịp.

Doanh nghiệp - 24/12/2025 16:43

Dấu ấn mùa giải bóng đá THPT Hà Nội – An ninh Thủ đô năm 2025, Cúp Number 1 Active

Dấu ấn mùa giải bóng đá THPT Hà Nội – An ninh Thủ đô năm 2025, Cúp Number 1 Active

Với quy mô ngày càng mở rộng và chất lượng tổ chức chuyên nghiệp, Giải bóng đá học sinh THPT Hà Nội – An ninh Thủ đô 2025, Cúp Number 1 Active đã tạo nên sức hút riêng biệt. Mùa giải 2025 đã chính thức khép lại để lại nhiều dấu ấn và sự thành công trong công cuộc thúc đẩy phong trào thể thao học đường.

Doanh nghiệp - 24/12/2025 16:43

Kim ngạch xuất nhập khẩu vượt mốc 900 tỷ USD: Nhiều thách thức trước yêu cầu tái cấu trúc

Kim ngạch xuất nhập khẩu vượt mốc 900 tỷ USD: Nhiều thách thức trước yêu cầu tái cấu trúc

Năm 2025, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam được dự báo vượt mốc 900 tỷ USD, đưa Việt Nam vào nhóm các nền kinh tế thương mại lớn trên thế giới. Tuy nhiên trong bối cảnh địa chính trị mới, nhiều thách thức đang đặt ra…

Thị trường - 24/12/2025 15:23

[Gặp gỡ thứ Tư] 'Bất kỳ tài xế công nghệ nào cũng có thể kiếm hơn 1,6 tỷ/năm'

[Gặp gỡ thứ Tư] 'Bất kỳ tài xế công nghệ nào cũng có thể kiếm hơn 1,6 tỷ/năm'

"Tôi tự đặt mục tiêu mỗi ngày chạy khoảng 8-9 tiếng thì sẽ thu trên dưới 500.000 đồng/ngày chưa tính thưởng. Ứng dụng cũng hiển thị rõ tiến độ thu nhập nên tôi tự theo dõi được. Tôi cũng rất có ý thức tự tìm hiểu các khuyến cáo về sức khỏe, ưu tiên giờ nghỉ, có việc gia đình hay đám tiệc thì nghỉ, không gò ép bản thân", tài xế xe công nghệ Phạm Duy Tuấn chia sẻ.

Thị trường - 24/12/2025 14:26

Nguyễn Kim mà đại gia Thái Lan vừa ‘gả bán’ giảm mạnh về doanh thu

Nguyễn Kim mà đại gia Thái Lan vừa ‘gả bán’ giảm mạnh về doanh thu

Doanh thu mảng điện máy của Central Retail (hệ thống Nguyễn Kim) tại Việt Nam trong 9 tháng đầu năm nay 3.880 triệu baht, so với mức 4.747 triệu baht cùng kỳ năm ngoái, tương đương mức giảm 867 triệu baht (735 tỷ đồng).

Thị trường - 24/12/2025 13:56

Xuất khẩu tôm tăng mạnh, Trung Quốc là động lực tăng trưởng

Xuất khẩu tôm tăng mạnh, Trung Quốc là động lực tăng trưởng

Theo số liệu Hải quan Việt Nam, lũy kế từ đầu năm đến hết tháng 11, xuất khẩu tôm đạt 4,3 tỷ USD, tăng 21% so với cùng kỳ năm trước, tiếp tục giữ vai trò động lực tăng trưởng chính của toàn ngành thủy sản.

Thị trường - 24/12/2025 10:39

Dòng tiền toàn cầu nhìn về Việt Nam: Cuộc đua giành vị trí trong rổ FTSE Emerging Index

Dòng tiền toàn cầu nhìn về Việt Nam: Cuộc đua giành vị trí trong rổ FTSE Emerging Index

Việc thị trường chứng khoán Việt Nam được nâng hạng kỳ vọng thu hút dòng vốn ngoại hàng tỷ đô. Các cổ phiếu đáp ứng các tiêu chuẩn về quy mô, thanh khoản cùng các quản trị rủi ro và minh bạch thông tin theo chuẩn quốc tế, với tiềm năng tăng trưởng sẽ là điểm đến của dòng vốn nước ngoài, trong đó nhóm cổ phiếu ngân hàng nhận được chú ý.

Doanh nghiệp - 24/12/2025 10:26

Thỏa thuận thương mại Indonesia-Mỹ được tháo gỡ, có thể ký trong tháng sau

Thỏa thuận thương mại Indonesia-Mỹ được tháo gỡ, có thể ký trong tháng sau

Indonesia và Mỹ đã nhất trí về tất cả các vấn đề quan trọng trong thỏa thuận thuế quan song phương, mở đường cho tổng thống hai nước ký kết vào cuối tháng sau.

Thị trường - 24/12/2025 08:56

PGBank đồng hành cùng doanh nghiệp với sản phẩm tín dụng PGBiz

PGBank đồng hành cùng doanh nghiệp với sản phẩm tín dụng PGBiz

Trong bối cảnh tiêu dùng nội địa được kỳ vọng trở thành trụ cột tăng trưởng, PGBank phát triển gói vay PGBiz, hỗ trợ hộ kinh doanh và cá nhân tiếp cận vốn linh hoạt, bền vững.

Doanh nghiệp - 23/12/2025 18:25