Đằng sau quyết định thoái sạch vốn khỏi BYD của Warren Buffet

Ngày 22/9, truyền thông quốc tế bất ngờ loan tin, Berkshire Hathaway, bất ngờ thoái toàn bộ vốn tại BYD, hãng xe điện của Trung Quốc đang có thị phần số 1 thế giới.

CNBC cho rằng giới tài chính quốc tế bất ngờ trước động thái trên của tập đoàn từng được Warren Buffett dẫn dắt, vì đây là một trong những khoản đầu tư thành công nhất lịch sử với tỷ suất sinh lời 3.890% kể từ khi mua vào năm 2008.

Tuy nhiên, nếu nhìn lại lịch sử đầu tư và rút vốn của Berkshire Hathaway tại BYD thời gian gần đây, động thái này hoàn toàn không bất ngờ, ngược lại, cho thấy góc nhìn của Warren Buffet về những biến động hiện tại và tương lai.

Ngược dòng quá khứ trở về thời điểm năm 2008, đề xuất của Charlie Munger, Berkshire bỏ ra 230 triệu USD để mua 225 triệu cổ phiếu BYD.

Thời điểm ấy, khoản đầu tư của Buffett được cho là điên rồ, liều lĩnh, khi ngành xe điện còn non trẻ và đầy rủi ro. Thế nhưng, thực tế lại chứng minh điều ngược lại, dưới sự đầu tư của Warren Buffett giá cổ phiếu BYD tăng 39 lần, công ty này vươn lên thành hãng xe điện số 1 thế giới, biểu tượng công nghệ của quốc gia tỷ dân. Và khoản đầu tư này là một trong những khoản đầu tư thành công nhất.

Thế nhưng, sau 16 năm kể từ quyết định "huyền thoại" ấy, Berkshire Hathaway bắt đầu thay đổi, chốt lời. Tháng 6/2024, Berkshire đã bán gần 76% số cổ phiếu BYD nắm giữ, đưa tỷ lệ sở hữu giảm xuống dưới 5% tổng số cổ phiếu lưu hành. Kể từ đó, theo quy định của Sở Giao dịch Hồng Kông, công ty không còn nghĩa vụ công bố giao dịch bán ra tiếp theo. Trên dữ liệu công khai tại thời điểm đó, Berkshire vẫn giữ khoảng 54 triệu cổ phiếu.

Mới đây, một độc giả chuyên mục Buffett Watch phát hiện báo cáo tài chính quý 1/2025 của Berkshire Hathaway Energy - công ty con trực tiếp nắm giữ cổ phần BYD - đã ghi nhận giá trị khoản đầu tư bằng 0 tính đến ngày 31/03. Người phát ngôn Berkshire sau đó xác nhận toàn bộ cổ phần BYD đã được bán hết.

Theo báo cáo định giá của BHE, việc thoái vốn tiếp tục được thực hiện sau khi tỷ lệ sở hữu giảm xuống dưới 5% trong năm 2024. Khoản đầu tư này ban đầu được thực hiện cách đây 17 năm theo đề xuất của Charlie Munger.

Buffett chưa công bố lý do cụ thể dẫn tới quyết định bán, nhưng trong cuộc trò chuyện với Becky Quick (CNBC) năm 2023, ông cho rằng BYD là một công ty phi thường do một người phi thường điều hành, song Berkshire tin rằng có thể tìm cơ hội khác để sử dụng vốn an toàn hơn.

Cùng thời điểm, Berkshire cũng nhanh chóng thoái gần trọn số cổ phần trị giá khoảng 4 tỷ USD tại Taiwan Semiconductor, chỉ vài tháng sau khi mua, do quan ngại rủi ro địa chính trị khi Bắc Kinh tuyên bố chủ quyền với Đài Loan. Buffett khi đó có cảm giác "không thoải mái".

Theo giới quan sát, việc thoái sạch vốn không phải là một dấu hiệu cho thấy Berkshire và Warren Buffet mất niềm tin vào BYD. Đây mà chỉ đơn giản là một phần của chiến lược quản lý vốn lâu dài, một triết lý mà Berkshire luôn tuân thủ. Tuy nhiên, nếu nhìn nhận thương vụ này dưới góc độ tài chính đơn thuần, vụ việc đã không gây xôn xao dư luận quốc tế.

Các cây bút của CNBC cho rằng, ngành xe điện, vốn từng được kỳ vọng là mảnh đất màu mỡ, nay đang đối mặt cạnh tranh khốc liệt. Các hãng trong và ngoài Trung Quốc đều lao vào cuộc đua giá, khiến biên lợi nhuận suy giảm.

Trở lại câu chuyện BYD, giới chuyên môn cho rằng , sự bất ổn chính sách, chiến tranh thương mại và biến động địa chính trị đều có thể là những yếu tố khiến một nhà đầu tư thận trọng như Warren Buffett phải cân nhắc.

Việc đầu tư vào một công ty Trung Quốc như BYD, dù có tiềm năng lớn, cũng đồng nghĩa với việc đối mặt với những bất ổn tiềm tàng trong mối quan hệ Mỹ-Trung.

Đối với một nhà đầu tư thận trọng như Buffett, việc giảm thiểu rủi ro là ưu tiên hàng đầu. Quyết định rút lui khỏi BYD được hiểu là một phần của chiến lược phòng vệ, giúp Berkshire tránh xa những rủi ro ngoài tầm kiểm soát, dù phải hy sinh một khoản đầu tư đã quá thành công.

Vị tỷ phú nổi tiếng này từng khẳng định BYD là công ty phi thường được điều hành bởi một con người phi thường, nhưng ông cũng nói thêm rằng "chúng tôi sẽ tìm thấy những nơi để đặt tiền khiến tôi cảm thấy yên tâm hơn".

Điều đó cho thấy, triết lý của Buffett chưa bao giờ chỉ dừng ở mức lợi nhuận, mà còn bao gồm cả độ an toàn và tính bền vững của khoản đầu tư.