Việt Nam - Singapore: Từ biểu tượng VSIP đến hợp tác kinh tế thế hệ mới

Như Nhadautu.vn đã đưa tin, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam sẽ thăm cấp Nhà nước tới Singapore từ ngày 29-31/5/2026. Trong khuôn khổ chuyến thăm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cũng sẽ tham dự và phát biểu dẫn đề tại Đối thoại Shangri-La ngày 29/5.

Trả lời phỏng vấn trước chuyến thăm, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường cho biết quan hệ Việt Nam - Singapore là một trong những quan hệ hữu nghị, hợp tác năng động, thực chất và hiệu quả trong khu vực Đông Nam Á. Sau hơn nửa thế kỷ phát triển, quan hệ hai nước không ngừng được củng cố, mở rộng và ngày càng đi vào chiều sâu, trở thành một hình mẫu hợp tác thành công trong ASEAN.

Kinh tế, thương mại và đầu tư là "điểm sáng nổi bật nhất"

Theo Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường, điểm sáng nổi bật nhất trong quan hệ Việt Nam - Singapore là hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư. Singapore hiện là một trong những đối tác kinh tế quan trọng hàng đầu của Việt Nam, đồng thời là nhà đầu tư lớn thứ hai tại Việt Nam với hơn 4.500 dự án còn hiệu lực, tổng vốn đăng ký gần 97 tỷ USD.

Các dự án của Singapore trải rộng trên nhiều lĩnh vực như công nghiệp chế biến, chế tạo, hạ tầng, logistics, bất động sản, tài chính, công nghệ cao và dịch vụ hiện đại. Những dự án này đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế, tạo việc làm và thúc đẩy chuyển đổi cơ cấu kinh tế của Việt Nam.

Đại sứ Việt Nam tại Singapore Trần Phước Anh cũng cho biết năm 2025, kim ngạch thương mại song phương Việt Nam - Singapore đạt khoảng 40 tỷ SGD, tương đương hơn 31,3 tỷ USD, tăng gần 25% so với năm 2024. Trong 4 tháng đầu năm 2026, thương mại hai nước tiếp tục duy trì đà tăng trưởng.

Điều này cho thấy hợp tác kinh tế Việt Nam - Singapore không chỉ có quy mô lớn, mà còn có tính bổ trợ rõ nét. Singapore có thế mạnh về tài chính, logistics, quản trị hiện đại, công nghệ và kết nối quốc tế; trong khi Việt Nam có thị trường năng động, nguồn nhân lực dồi dào, tốc độ tăng trưởng cao và nhu cầu lớn về hạ tầng, công nghiệp, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi xanh.

VSIP - biểu tượng của lòng tin và hợp tác dài hạn

Trong bức tranh hợp tác kinh tế song phương, hệ thống các khu công nghiệp Việt Nam - Singapore (VSIP) được xem là biểu tượng thành công tiêu biểu.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường, từ khu VSIP đầu tiên, đến nay mạng lưới VSIP đã phát triển tại nhiều địa phương trên cả nước. Các VSIP không chỉ là mô hình hợp tác kinh tế hiệu quả, mà còn trở thành biểu tượng của lòng tin, tầm nhìn dài hạn và sự gắn kết chiến lược giữa Việt Nam và Singapore.

Ý nghĩa của VSIP không chỉ nằm ở việc thu hút vốn đầu tư vào các khu công nghiệp. Mô hình này còn cho thấy cách hai nước kết hợp thế mạnh của nhau: Singapore đóng góp kinh nghiệm về quy hoạch, quản trị, hạ tầng công nghiệp và kết nối nhà đầu tư; Việt Nam cung cấp không gian phát triển, lực lượng lao động, thị trường và vị trí ngày càng quan trọng trong chuỗi cung ứng khu vực.

Nhờ đó, VSIP đã trở thành một trong những mô hình hợp tác kinh tế có tính nhận diện cao nhất giữa Việt Nam và Singapore. Đây cũng là một kênh quan trọng để Việt Nam thu hút các nhà đầu tư trong các lĩnh vực công nghiệp chế biến, chế tạo, logistics, dịch vụ hỗ trợ sản xuất và các ngành có giá trị gia tăng cao hơn.

Theo số liệu từ VSIP, đến nay các khu công nghiệp trong hệ thống đã thu hút hơn 15 tỷ USD đầu tư từ hơn 30 nước và vùng lãnh thổ. Tháng 1/2026, Thủ tướng Lawrence Wong cho biết Singapore sẽ nâng tổng số VSIP tại Việt Nam lên 30 khu công nghiệp năm 2026, nhân kỷ niệm 30 năm dự án thành công này hiện diện ở Việt Nam.

Trong giai đoạn mới, các VSIP đang hướng tới mô hình xanh hơn, thông minh hơn, có hàm lượng công nghệ cao hơn và gắn với phát triển bền vững. Đây là hướng đi phù hợp với yêu cầu mới của Việt Nam trong thu hút FDI: không chỉ tăng về lượng vốn, mà nâng chất lượng đầu tư, tăng tiêu chuẩn môi trường, công nghệ, quản trị và liên kết chuỗi cung ứng.

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Singapore của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm được kỳ vọng tạo động lực mới cho các VSIP thế hệ mới theo hướng xanh, thông minh và bền vững hơn, phù hợp với xu hướng phát triển toàn cầu và mục tiêu phát triển bền vững của hai nước, Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường chia sẻ.

Công nghệ, đổi mới sáng tạo và tài chính là trụ cột mới

Theo Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường, chuyến thăm có ý nghĩa quan trọng trong việc tiếp tục triển khai và cụ thể hóa khuôn khổ Đối tác Chiến lược toàn diện giữa hai nước. Về kinh tế, hai bên kỳ vọng thúc đẩy mạnh hơn hợp tác đầu tư, thương mại, tài chính và kết nối chuỗi cung ứng.

Bên cạnh hợp tác đầu tư truyền thống, Việt Nam và Singapore đang mở rộng sang các lĩnh vực mới nổi có chiều sâu chiến lược.

Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường cho biết Singapore là quốc gia đi đầu trong ASEAN về đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, kinh tế số, tài chính, quản trị hiện đại và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Hai nước hiện đang thúc đẩy hợp tác trong trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, công nghệ bán dẫn, năng lượng sạch, chuyển đổi xanh và phát triển trung tâm tài chính.

Các sáng kiến kết nối công nghệ và đổi mới sáng tạo, như “Tech Connect”, được kỳ vọng tạo nền tảng mới cho hợp tác giữa ba “Nhà” của hai nước: Nhà nước, nhà khoa học và nhà doanh nghiệp. Nội dung này bao gồm kết nối cơ quan quản lý, viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp công nghệ và các trung tâm đổi mới sáng tạo trong các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, dữ liệu lớn, công nghệ xanh và đào tạo nhân lực chất lượng cao.

Đối với Việt Nam, đây là các lĩnh vực có ý nghĩa chiến lược trong dài hạn. Nếu được kết nối hiệu quả với mạng lưới VSIP và các dự án đầu tư của Singapore, hợp tác công nghệ và đổi mới sáng tạo có thể giúp các khu công nghiệp không chỉ là nơi tập trung nhà máy, mà trở thành không gian sản xuất thông minh, trung tâm dịch vụ công nghiệp và mắt xích của các chuỗi giá trị mới.

Từ hợp tác song phương đến vai trò khu vực

Chuyến thăm Singapore lần này còn diễn ra cùng thời điểm Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tham dự và phát biểu dẫn đề tại Đối thoại Shangri-La, diễn đàn an ninh hàng đầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương do Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (IISS) tổ chức thường niên tại Singapore.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường, việc Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm được mời phát biểu dẫn đề thể hiện sự coi trọng và đánh giá cao của cộng đồng quốc tế đối với vai trò, vị thế và uy tín ngày càng tăng của Việt Nam.

Bài phát biểu được kỳ vọng truyền tải quan điểm và thông điệp của Việt Nam về xử lý các thách thức chiến lược, vì hòa bình, ổn định và phát triển bền vững trong cấu trúc khu vực đang định hình.

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược, đứt gãy chuỗi cung ứng, chuyển đổi công nghệ và các thách thức an ninh phi truyền thống đang tác động mạnh đến môi trường đầu tư, việc duy trì hòa bình, ổn định và thương mại mở là điều kiện nền tảng cho hợp tác kinh tế khu vực.

Thứ trưởng nhấn mạnh, Việt Nam và Singapore cùng chia sẻ lợi ích trong việc duy trì môi trường hòa bình, ổn định, thương mại mở, tự do hàng hải và vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc khu vực.

Có thể nói, chuyến thăm cấp Nhà nước tới Singapore của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm không chỉ nhằm làm sâu sắc hơn quan hệ chính trị song phương, mà còn tạo thêm xung lực cho hợp tác kinh tế Việt Nam - Singapore. Trong đó, VSIP tiếp tục là biểu tượng của thành công, đồng thời đang đứng trước cơ hội chuyển mình thành mô hình khu công nghiệp xanh, thông minh, công nghệ cao và bền vững hơn.