'Sóng' cổ phiếu nhà nước kéo dài đến khi nào?

Trong bối cảnh nền kinh tế tăng trưởng tích cực cùng nhiều chính sách hỗ trợ, đặc biệt Nghị quyết 79 về phát triển kinh tế nhà nước được Bộ Chính trị ban hành giúp khu vực kinh tế nhà nước không chỉ giữ vai trò "trụ đỡ," mà còn dẫn dắt tăng trưởng kinh tế đất nước trong giai đoạn mới. Trước thông tin này, thị trường chứng khoán đã có những phản ứng tích cực cũng như tạo nhiều kỳ vọng cho giai đoạn tới của thị trường chứng khoán.

Trong Talk show Phố Tài chính, đánh giá về Nghị quyết 79, bà Đỗ Minh Trang, Giám đốc Trung tâm Phân tích, Công ty Chứng khoán ACB (ACBS) nhìn nhận Nghị quyết là bước tái định vị rất quan trọng vai trò của kinh tế nhà nước trong giai đoạn phát triển mới.

Điểm then chốt của nghị quyết là không mở rộng vai trò nhà nước theo hướng dàn trải hay độc quyền, mà xác lập rõ kinh tế nhà nước giữ vai trò nòng cốt tại các lĩnh vực then chốt như an ninh năng lượng, hạ tầng, logistics, tài chính – tiền tệ, tài nguyên khoáng sản, nông – lâm nghiệp và ổn định vĩ mô, qua đó tạo nền tảng cho tăng trưởng dài hạn.

Nghị quyết cũng đặt kinh tế nhà nước vào vai trò dẫn dắt và lan tỏa, thay vì cạnh tranh trực diện với khu vực tư nhân. Nếu được triển khai đúng hướng, nhà nước sẽ đóng vai trò “mở đường”, còn khu vực tư nhân là lực lượng chính tạo động lực tăng trưởng, đổi mới và việc làm, giúp hình thành cấu trúc tăng trưởng cân bằng và bền vững hơn.

Việc Nghị quyết 79 được ban hành song song với Nghị định 20 hướng dẫn thực hiện Nghị quyết 198/2025/QH15 về cơ chế, chính sách đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân cho thấy chiến lược phát triển không có sự chèn ép giữa hai khu vực, mà mang tính bổ trợ trong giai đoạn 5–10 năm tới.

Bà Trang đánh giá: "Giá trị bước ngoặt của Nghị quyết 79 phụ thuộc lớn vào khâu thực thi. Nếu triển khai hiệu quả theo hướng số hóa, minh bạch, tinh gọn và đổi mới, nghị quyết sẽ giúp hình thành các tập đoàn kinh tế nhà nước mạnh, hoạt động hiệu quả trong lĩnh vực then chốt, đồng thời lan tỏa sang toàn nền kinh tế, góp phần nâng cao năng suất lao động và tăng trưởng GDP theo chiều sâu".

Đồng quan điểm, ông Nguyễn Kỳ Minh, Kinh tế trưởng CTCP Chứng khoán Goutai Junan Việt Nam (IVS) đánh giá Nghị quyết 79 mang tính quan trọng trong bối cảnh hiện nay.

"Năm 2025 là một năm bản lề, khi thế giới chuyển mình sang mô hình đa cực, nơi mà các quy luật vận hành trong giai đoạn trước sẽ có những biến đổi lớn, và thực tế đã chứng minh điều đó trong suốt một năm qua. Trong bối cảnh căng thẳng thương mại và địa chính trị giữa nhiều nước, chúng ta thấy rõ là thị trường ngày càng cần có sự điều tiết của chính phủ, thông qua doanh nghiệp nhà nước (DNNN) là vô cùng quan trọng. Lấy ví dụ như ở Trung Quốc tính đến cuối 2025, DNNN chiếm khoảng 40% tổng vốn hóa trên các sàn chứng khoán Thượng Hải và Thâm Quyến. Khoảng 85/130 doanh nghiệp Trung Quốc trong danh sách Fortune Global 500 là doanh nghiệp nhà nước", ông Minh phân tích.

Do đó, Kinh tế trưởng IVS khẳng định việc Việt Nam có một nghị quyết riêng xác lập vai trò của kinh tế nhà nước trong giai đoạn mà một số chuyên gia cho là thập kỷ xác lập vị thế kinh tế của Việt Nam trong nhiều năm sau này là hết sức quan trọng và cần thiết. Với việc Nghị quyết được ban hành, tôi kỳ vọng sẽ có nhiều văn bản cụ thể hóa đường lối này hơn, và vai trò dẫn dắt của các DNNN được phát huy, giúp Việt Nam vững bước tiến vào kỷ nguyên mới của ổn định và thịnh vượng.

Dòng tiền sẽ phân hóa theo chất lượng doanh nghiệp

Thị trường chứng khoán đã có những phản ứng tích cực sau Nghị quyết 79. Lấy ví dụ, trong nhịp giảm điểm 6 phiên liên tiếp vừa qua của VN-Index (giảm tổng cộng 3,92%), nhiều cổ phiếu nhà nước vẫn biến động rất tích cực như GAS (+8,67%), GVR và PVS đều tăng trên 3%... Còn nếu xét 1 tháng trở lại đây, nhiều cổ phiếu thậm chí đạt mức tăng trên 2 chữ số.

Bà Đỗ Minh Trang, Giám đốc Trung tâm Phân tích ACBS đánh giá đây là phản ứng hợp lý của thị trường. Trong ngắn hạn, nhà đầu tư kỳ vọng các doanh nghiệp nhà nước quy mô lớn sẽ chịu áp lực cải thiện hiệu quả hoạt động, đồng thời được tháo gỡ các nút thắt về vốn, cơ chế và chính sách, qua đó cải thiện khả năng sinh lời.

Trong trung hạn, thị trường kỳ vọng sự lột xác mạnh mẽ hơn của các doanh nghiệp nhà nước lớn, khi được mở rộng dư địa về nguồn lực để đổi mới, sáp nhập, hợp tác và trở thành các đầu tàu tăng trưởng của nền kinh tế.

Về độ dài xu hướng, hiệu ứng kỳ vọng chính sách có thể duy trì trong ngắn hạn khi thị trường đang tái định giá vai trò của doanh nghiệp nhà nước và nhóm vốn hóa lớn. Tuy nhiên, dòng tiền sẽ không lan tỏa đồng đều, mà sớm phân hóa theo chất lượng doanh nghiệp.

Bà Trang cho rằng:"Sau giai đoạn hưng phấn, dòng tiền chỉ duy trì bền vững ở những doanh nghiệp thực sự hưởng lợi từ tinh thần Nghị quyết 79, tức là các doanh nghiệp có nền tảng tài chính lành mạnh, quản trị minh bạch, hoạt động trong lĩnh vực then chốt và có khả năng chuyển hóa chủ trương chính sách thành hiệu quả kinh doanh cụ thể. Do đó, Nghị quyết 79 tạo ra điểm khởi đầu của một quá trình tái định giá dài hạn, không chỉ là một nhịp tăng ngắn hạn theo tin tức. Với mục tiêu giai đoạn 2026–2030 và tầm nhìn đến 2045, quá trình tái định giá này có thể kéo dài xuyên suốt 5 năm tới".

Ở góc nhìn của mình, ông Nguyễn Kỳ Minh, Kinh tế trưởng IVS lại cho rằng sự tích cực sẽ không kéo dài trong ngắn hạn, tuy nhiên về trung hạn 3-6 tháng hoặc dài hơn sẽ là động lực quan trọng cho phát triển kinh tế cũng như tăng trưởng của thị trường chứng khoán Việt Nam.

Ngoài ra, ông Minh nhấn mạnh các cổ phiếu DNNN thường có tỷ lệ floating thấp, vì vậy việc tăng giá của các cổ phiếu này sẽ đóng góp nhiều hơn vào VN-Index, nhưng lại đóng góp khá ít trong VN30 hay các chỉ số phổ biến với nhà đầu tư ngoại vào các quỹ, hay các công cụ phái sinh....

"Điều này cũng lý giải gần đây chênh lệch VN30 và VN-Index đang bị co hẹp lại, nên tôi cũng cho rằng thị trường sẽ mất thời gian để điều chỉnh quen với điều này, cho đến khi đó tâm lý thị trường mới sẵn sàng cho những đợt tăng trưởng mạnh và bền vững hơn", ông Minh nói.