Bộ Tài chính lưu ý thận trọng điều chỉnh giá dịch vụ

Phát biểu tại Phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 5/2026 sáng 3/6, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, trong bối cảnh thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường, đặc biệt là tác động từ xung đột tại Trung Đông, tình hình kinh tế - xã hội trong nước tiếp tục đạt nhiều kết quả tích cực.

Xuất nhập khẩu, FDI tiếp tục là điểm sáng

Bộ Tài chính cho biết, chỉ số sản xuất công nghiệp tháng 5 ước tăng hơn 8,7% so với cùng kỳ. Tính chung 5 tháng, chỉ số này tăng hơn 9%, cao nhất trong cùng kỳ từ năm 2021. Trong đó, ngành chế biến, chế tạo tăng gần 9,5%.

Bên cạnh sản xuất công nghiệp, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng 5 tháng tăng hơn 11%, cao nhất từ năm 2024 đến nay. Khách quốc tế đạt gần 11 triệu lượt, cao nhất từ trước đến nay, tăng gần 15%.

Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn cũng lưu ý sản xuất nông nghiệp duy trì đà tăng khá, song cần chú ý ảnh hưởng của El Nino, thời tiết cực đoan, nắng nóng, hạn mặn, mưa lũ, cùng với chi phí phân bón và vật tư nông nghiệp ở mức cao.

Ở khu vực đối ngoại, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu 5 tháng ước đạt 445,12 tỷ USD, cao nhất từ trước đến nay, tăng 25% so với cùng kỳ.

Tổng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đăng ký ước đạt trên 24 tỷ USD, tăng 33,4%; vốn thực hiện đạt 9,75 tỷ USD, tăng 9,6%. Một số dự án quy mô lớn của các tập đoàn như Samsung, SK của Hàn Quốc, BYD của Trung Quốc được cấp phép tại các địa phương như Thái Nguyên, Nghệ An, Tây Ninh.

Cùng với đó, số doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường trong 5 tháng đạt 142.600 doanh nghiệp, tăng 27,6% so với cùng kỳ và cao hơn số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường.

Về ngân sách nhà nước, thu ngân sách 5 tháng ước đạt 1,34 triệu tỷ đồng, bằng 53% dự toán và tăng 15,3% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, Bộ Tài chính cho biết tiến độ thu có xu hướng chậm lại, trong đó thu từ nhà, đất giảm 4,5%.

Đối với đầu tư công, giải ngân vốn đến hết tháng 5 ước đạt 219,4 nghìn tỷ đồng, bằng 21,6% kế hoạch. So với cùng kỳ, tỷ lệ giải ngân tương đương nhưng số tuyệt đối cao hơn khoảng 34,8 nghìn tỷ đồng.

Về lạm phát và nguồn cung xăng dầu, điện, Bộ Tài chính cho biết chỉ số giá tiêu dùng tháng 5 tăng 0,3% so với tháng trước, mức thấp nhất trong 3 tháng gần đây. Tuy nhiên, so với cùng kỳ, CPI tháng 5 tăng 5,6%, bình quân 5 tháng tăng 4,31%.

Theo Bộ Tài chính, giá xăng dầu trong nước được điều hành ở mức thấp so với khu vực, góp phần ổn định giá cả. Nguồn cung xăng dầu đến hết tháng 5 cơ bản đáp ứng nhu cầu.

Tuy nhiên, Bộ Tài chính khuyến nghị việc điều chỉnh giá điện, giáo dục, y tế trong năm 2026 cần được tính toán kỹ lưỡng để tránh tác động cộng hưởng lên mặt bằng giá. Cơ quan này cũng đề nghị tăng cường quản lý giá cả, không để xảy ra tình trạng tăng giá đột biến trong mùa cao điểm, mưa bão.

Đánh giá kỹ lộ trình tăng giá điện, y tế, giáo dục

Về điều hành trong thời gian tới, Bộ Tài chính kiến nghị tiếp tục kiên định mục tiêu phấn đấu tăng trưởng hai con số, đồng thời theo dõi chặt chẽ để kiểm soát lạm phát và bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô.

Đối với chính sách tài khóa, Bộ Tài chính sẽ trình Chính phủ gia hạn nộp thuế và tiền thuê đất để hỗ trợ doanh nghiệp và người dân.

Về chính sách tiền tệ, Bộ Tài chính đề nghị Ngân hàng Nhà nước điều hành bảo đảm ổn định lãi suất, bảo đảm thanh khoản; chỉ đạo các ngân hàng thương mại tiết giảm chi phí hoạt động, tạo dư địa giảm thực chất lãi suất cho vay; kiểm soát chặt dòng ngoại tệ và nợ xấu; theo dõi sát cán cân thanh toán hằng tháng.

Đối với sản xuất kinh doanh và xuất nhập khẩu, Bộ Tài chính đề nghị từng bộ, địa phương, tập đoàn, doanh nghiệp nhà nước bám sát kịch bản tăng trưởng, xác định rõ dư địa để thúc đẩy tăng trưởng, đặc biệt tại 22 địa phương có sản xuất công nghiệp thấp hơn kịch bản.

Bộ Công Thương được đề nghị bảo đảm nguồn cung xăng dầu, điện cho tăng trưởng; xúc tiến thương mại theo từng ngành hàng, thị trường; theo dõi sát để xử lý vấn đề nhập siêu; đồng thời thúc đẩy tiêu dùng gắn với nâng cao hiệu quả đóng góp của thị trường trong nước.

Đối với điều hành giá cả, Bộ Tài chính đề nghị Bộ Công Thương, các bộ, cơ quan và địa phương phối hợp làm tốt công tác quản lý giá cả, thị trường, điều tiết cung - cầu; xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, trục lợi, tăng giá bất thường, bảo đảm kiểm soát theo kịch bản đề ra.

Đáng chú ý, Bộ Y tế, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Công Thương được đề nghị đánh giá kỹ lộ trình tăng giá dịch vụ y tế, giáo dục và giá điện gắn với kịch bản lạm phát.

Bộ Tài chính cũng kiến nghị Bộ Nội vụ, Bộ Dân tộc và Tôn giáo cùng các địa phương theo dõi ảnh hưởng của lạm phát đến người dân, người nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số và đối tượng chính sách để có giải pháp hỗ trợ kịp thời, hiệu quả.

Cùng với đó, các bộ, ngành, địa phương cần bình ổn thị trường các mặt hàng thiết yếu; chủ động công tác phòng, chống thiên tai, bão lũ; rà soát tình hình lao động, việc làm tại các địa phương, có phương án điều tiết thị trường phù hợp, không để mất cân đối cung - cầu lao động cục bộ.