Sáng tạo hay bắt chước, khởi nghiệp Việt nên chọn hướng đi nào?
Một thống kê của Topica Founder Institute (TFI) trong năm 2015 cho thấy đa phần các startup thành công ở Việt Nam đều học hỏi và bản địa hóa từ mô hình tương tự đã thành công ở nước ngoài.

Ông Dũng Nguyễn, giám đốc quỹ đầu tư CyberAgent Việt Nam và Thái Lan.
Danh họa Pablo Picasso từng có câu nói nổi tiếng: “Good artists copy, great artists steal”, (tạm dịch: Nghệ sĩ giỏi biết bắt chước, nghệ sĩ vĩ đại thậm chí ăn trộm luôn).
Còn Dave McClure, nhà đầu tư thiên thần người Mỹ đã chắp cánh cho hàng trăm startup, cũng có câu nói tương tự: “It turns out all you gotta do is copy great shit 99 percent then innovate one percent every month and you can beat the crap outta most people”, (tạm dịch: Thực ra bạn có thể bắt chước đến 99% và sáng tạo chỉ 1% thôi cũng đủ để sản phẩm đánh bật các đối thủ khác trên thị trường).
Có thể thấy, bắt chước ý tưởng không hẳn là xấu và cũng hiếm có mô hình thành công nào ra đời từ một ý tưởng nguyên gốc. Mọi người vẫn nghĩ phiên bản iPhone đầu tiên xuất hiện năm 2007 là sự đột phá và sáng tạo. Tuy nhiên, điểm sáng tạo duy nhất chính là Apple đã biết cách chắp nối những công nghệ đã có vào cùng một thiết bị. Ngay cả Facebook hay Google cũng không phải mạng xã hội đầu tiên hay công cụ tìm kiếm đầu tiên trên thế giới.
Tại buổi huấn luyện khởi nghiệp do TFI tổ chức với chủ đề “Vision and Idea” – Tầm nhìn và Ý tưởng, ông Dũng Nguyễn - Giám đốc quỹ đầu tư CyberAgent, một lần nữa khẳng định lại quan điểm trên khi cho rằng không có ý tưởng hay, chỉ có cách làm mới. “Mọi ý tưởng các bạn khởi nghiệp nghĩ ra thực chất đều đã có rồi, vì thế cách đơn giản nhất để thực hiện ý tưởng là hãy bắt chước mô hình thành công nhất”.
Trước khi bắt tay đưa một mô hình, ý tưởng nào đó từ nước ngoài về Việt Nam, ông Dũng khuyên các bạn trẻ nên xem xét ý tưởng có giải quyết được vấn đề gì của thị trường không, sau đó là xác định thị trường cho vấn đề giải quyết có đủ lớn không.
Độ lớn ở đây sẽ được xác định bởi dòng tiền thuộc mô hình đó. Ví dụ, giống như thị trường âm nhạc tại Việt Nam, mặc dù số người dùng rất lớn, nhưng số người dùng chịu trả tiền lại vô cùng nhỏ, hai ông lớn trong ngành như Nhaccuatui và Zing Mp3 cũng chỉ có thể chủ yếu kiếm tiền từ quảng cáo. Trái ngược với thị trường US, Soundcloud hay Itunes dù cũng có hàng triệu người dùng nhưng dòng tiền lại rất đều đặn, nên không thể đưa những mô hình này về Việt Nam được.
Bên cạnh đó, không phải phải ý tưởng nào đưa về Đông Nam Á cũng thành công, và có những mô hình chỉ có thể phát triển tại khu vực này. Điển hình như Claim Di - Startup Thái Lan đã gọi vốn 2 triệu USD từ ứng dụng bảo hiểm xe hơi.
“Vì thế, trước khi thực hiện hóa ý tưởng, founder (người sáng lập-PV) nên xem lại động lực khởi nghiệp của mình là gì; xem xét mô hình đã có ai làm chưa, nếu thị trường đã có ông lớn thì liệu mình có làm nổi không; và ý tưởng có khả năng thực hiện hóa không”.
Đồng quan điểm này, ông Trần Việt Đức - General Partner của IDG Việt Nam cho biết ý tưởng tốt phải là ý tưởng có khả năng tăng trưởng, có dòng tiền nhanh, và đủ khả thi để thực hiện. Ông chia sẻ thêm rằng các mô hình khởi nghiệp thường mất từ 7-10 năm để chứng minh được giá trị, vì thế người sáng lập nên nhìn vào thị trường lớn, nếu thị trường dưới 50 triệu USD thì không nên làm.
Cũng tại buổi hội thảo, các chuyên gia cùng nhau thảo luận về vấn đề sau khi có ý tưởng, startup có cần tầm nhìn để phát triển?.

Ông Phạm Minh Tuấn, CEO Topica Edtech Group
Theo ông Phạm Minh Tuấn, người sáng lập, CEO của Topica Edtech Group, khởi nghiệp trong thời gian đầu không cần quá chú trọng vào tầm nhìn. Ông cho biết trong 5 năm đầu làm khởi nghiệp, Topica chưa có tầm nhìn, cái quan trọng là Topica có một mô hình đủ tốt để có thể tiếp tục tăng trưởng và vươn lên đứng đầu Đông Nam Á, đây sẽ là điều mà nhà đầu tư quan tâm.
Nhận định về thị trường hiện nay, dựa trên báo cáo gọi vốn từ TFI năm 2016, ông cho rằng các nhà đầu tư đang ngày càng cẩn trọng hơn trong từng thương vụ, vì thế chỉ người sáng lập chỉ cần giải quyết tốt bài toàn về mô hình thì sẽ không thiếu nhà đầu tư muốn rót vốn hợp tác.
“Startup hiện tại nên theo đuổi mô hình khởi nghiệp phát triển dựa trên nền tảng công nghệ. Mọi ngành truyền thống hầu hết đều đã có người làm vì thế sẽ có rất ít sân chơi dành cho người trẻ để tăng trưởng và đột phá”.
“Hãy khởi nghiệp với mô hình công nghệ, công nghệ hiện tại đang ngày càng xoáy sâu vào mọi ngóc ngách của nhu cầu con người, vì thế sẽ không thiếu ý tưởng để bạn lựa chọn”, CEO Topica kết luận.
(Theo Trí thức trẻ)
- Cùng chuyên mục
Tỷ phú thế giới mất 208 tỷ USD trong một ngày vì thuế quan Trump
500 người giàu nhất thế giới đã chứng kiến tổng tài sản của họ giảm 208 tỷ USD vào hôm thứ năm sau khi Tổng thống Donald Trump công bố thuế quan đối ứng khiến thị trường toàn cầu lao dốc.
Phong cách - 04/04/2025 09:42
Tiền bạc không mua được hạnh phúc, vì sao?
Han Jung-soo đạt được sự độc lập về tài chính và nghỉ hưu ở độ tuổi 20. Nhưng tiền 'không tự động dẫn đến một kết thúc có hậu', anh nói.
Phong cách - 04/04/2025 06:42
Thế giới có 3.028 tỷ phú, nắm giữ nhiều của cải hơn hầu hết các quốc gia
Theo bảng xếp hạng mới nhất của Forbes, hiện đã có 3.028 tỷ phú trên thế giới và tổng tài sản của họ là 16,1 nghìn tỷ USD, ngang ngửa với nhiều quốc gia lớn.
Phong cách - 03/04/2025 07:34
Thế giới chỉ có 2 tỷ phú tự thân dưới 30 tuổi
Tạp chí Forbes mới đây công bố danh sách "Những tỷ phú trẻ nhất thế giới năm 2025", bao gồm 21 cá nhân siêu giàu dưới 30 tuổi. Trong đó, chỉ có 2 người là tỷ phú tự thân.
Phong cách - 02/04/2025 13:42
Ông Trump và Musk sa thải diện rộng nhân viên công quyền, ai bị ảnh hưởng?
Tổng thống Donald Trump và tỷ phú Elon Musk đang tiến hành một chiến dịch toàn diện nhằm cắt giảm quy mô lực lượng lao động dân sự gồm 2,3 triệu người của Chính phủ Hoa Kỳ.
Phong cách - 02/04/2025 05:08
Lần đầu tiên Honda Việt Nam có nữ Tổng Giám đốc
Bà Sayaka Hattori vừa được bổ nhiệm giữ chức vụ Tổng Giám đốc mới của Công ty Honda Việt Nam (HVN) kể từ ngày 01/ 04/2025. Đây là lần đầu tiên HVN có nữ Tổng giám đốc sau gần 20 năm có mặt tại Việt Nam
Phong cách - 01/04/2025 17:01
Nhiều ngôi sao quốc tế chuộng đầm của nhà thiết kế Việt
Nhiều nghệ sĩ quốc tế như Sasheer Zamata, Sherry Cola, Saffron Burrows, Skye Aurelia, Margarita Vishniakova chuộng đầm của nhà thiết kế Việt, dự những sự kiện quan trọng.
Phong cách - 01/04/2025 07:16
Cơ quan giám sát Thái Lan lo ngại về tòa nhà bị sập do động đất
Cơ quan giám sát chống tham nhũng Thái Lan nhấn mạnh những bất thường trong quá trình xây dựng tòa nhà chọc trời ở Bangkok bị sập trong trận động đất tuần trước và khiến ít nhất 11 người thiệt mạng.
Phong cách - 31/03/2025 18:08
Chiến lược đầu tư để lọt vào top 1% người giàu nhất nước Mỹ
Nếu bạn là một nhà đầu tư nhiệt huyết, việc có một chuẩn mực về tài sản mà một hộ gia đình cá nhân cần tích lũy để lọt vào nhóm thu nhập cao nhất là điều cực kỳ quan trọng.
Phong cách - 31/03/2025 07:46
Nhà giàu tranh nhau mua căn penthouse cao nhất thế giới
Penthouse cao nhất thế giới tại Burj Khalifa đang rao bán 49 triệu USD, thu hút nhiều nhà đầu tư Mỹ, trong đó có huyền thoại boxing Floyd Mayweather.
Phong cách - 30/03/2025 21:53
Các nhà khoa học tìm ra cách pha cà phê tốt cho sức khỏe
Uống cà phê giúp giảm nguy cơ mắc nhiều bệnh như tim mạch, mất trí nhớ, Parkinson, ung thư... Để gặt hái được nhiều lợi ích của cà phê, ngoài số lượng, thì cách pha cũng cực kỳ quan trọng.
Phong cách - 30/03/2025 07:46
Lộ diện người đàn ông giàu nhất Trung Quốc
Zhang Yiming, nhà sáng lập ByteDance - chủ sở hữu TikTok, đã trở thành người giàu nhất Trung Quốc.
Phong cách - 29/03/2025 07:35
Đặc sản Việt Nam 'đốn tim' du khách quốc tế
Nhiều du khách quốc tế thích thú khi được thưởng thức các món ăn đặc trưng và chuẩn vị ẩm thực Đà Nẵng, vùng miền Việt Nam tại Lễ hội Đà Nẵng Food Tour 2025.
Phong cách - 29/03/2025 07:33
Lời khuyên của triệu phú: 3 cách để duy trì lối sống tiết kiệm
Rachel Rodgers, người sáng lập kiêm giám đốc điều hành của Hello Seven, tác giả của cuốn sách 'Chúng ta đều nên trở thành triệu phú' đã chia sẻ ba khía cạnh trong cuộc sống mà cô vẫn luôn tìm cách tiết kiệm.
Phong cách - 28/03/2025 14:39
Dẹp hay giữ phố cà phê đường tàu Hà Nội?
Trong khi một số chủ quán đồng tình với việc biến phố đường tàu thành điểm du lịch an toàn và thu hút, chuyên gia cho rằng ý tưởng này chỉ khả thi nếu có giải pháp vẹn toàn.
Phong cách - 28/03/2025 08:07
Tỷ phú Lý Gia Thành gặp rắc rối khi bán cảng kênh đào Panama
Đế chế kinh doanh của ông trùm Hong Kong Lý Gia Thành đang nằm trong tầm ngắm của Trung Quốc sau khi CK Hutchison Holdings quyết định bán cảng kênh đào Panama.
Phong cách - 27/03/2025 14:40
- Đọc nhiều
Đáng đọc
- Đáng đọc
Chuyên gia: Không nên quá ‘hoảng loạn’ với con số thuế 46% từ Mỹ
Tài chính - Update 1 day ago
'Bối cảnh mới mở ra những cơ hội đầu tư chưa từng có'
Tài chính - Update 1 week ago
Phát triển kinh tế tư nhân - đòn bẩy cho một Việt Nam thịnh vượng
Sự kiện - Update 2 week ago
- Ý kiến
-
[Gặp gỡ thứ Tư] Đại sứ Hoa Kỳ Daniel Kritenbrink: 'Chúng tôi muốn một Việt Nam mạnh mẽ và thịnh vượng'
-
Từ Brexit nghĩ về Cộng đồng kinh tế ASEAN
-
Mã Pí Lèng: Hãy bình tĩnh - tỉnh táo trong xử lý
-
[CAFÉ cuối tuần] Phải xây sân bóng đá mới, Mỹ Đình chật quá rồi!
-
Chủ tịch FLC Trịnh Văn Quyết tiết lộ ‘văn hoá 5 không’ trong đầu tư
-
'Doanh nghiệp càng lớn, thanh, kiểm tra càng nhiều'